توسعه زیرساخت‌ها و نرم‌افزارها در افرانت
سعید رشیدی : شرکت افرا نت که در ارائه خدمات و راهکارهای مبتنی بر دیتا شامل پهنای باند اینترنت، شبکه انتقال، خدمات ارتباطی، دیتاسنتر، خدمات ابری برای سازمان‌ها و کسب وکارها به عنوان رکن اصلی شبکه ملی اطلاعات و اینترنت فعال است اخیرا توسعه زیرساخت‌ها و نرم‌افزارهای خود را هدف قرار داده و اگرچه این استراتژی موجب کاهش سود آن شده، اما چشم‌انداز مناسبی را برای آن ارائه می‌کند.
از توسعه نرم‌افزار افرا تا افرانت
شرکت افرانت درسال ۷۶ با نام شرکت توسعه نرم‌افزار افرا به ثبت رسید و در سال ۸۰ به افرانت تغییر نام داد. این شرکت در سال ۹۰ به سهامی عام تغییر یافت و در بازار فرابورس ایران پذیرفته شد. با شروع فعالیت در زمینه دیتاسنترها از سال ۹۴ و پس از ارزیابی کارگروه شرکت‌های دانش‌بنیان جزو شرکت‌های دانش‌بنیان شناخته شد. این شرکت در سال ۷۶ با سرمایه ۵ میلیون ریالی تاسیس شد و طی چند مرحله افزایش سرمایه از طریق مطالبات، آورده نقدی و سود انباشته، سرمایه خود را به ۶۲۵ میلیارد ریال رساند. شرکت توسعه سرمایه‌گذاری دریا ساحل ایرانیان، شرکت پیشتازان تجارت ویستا و شرکت توسعه تجارت مجازی سارینا، سه سهامدار اصلی شرکت افرانت هستند که در مجموع ۶۰ درصد سهام این شرکت را در اختیار دارند. شرکت افرانت در پنج حوزه اصلی خدمات مرکز داده (Data Center)، خدمات ابری، خدمات پهنای باند، خدمات انتقال اختصاصی و خدمات توزیع محتوا سرویس‌های فعال دارد که طبق برنامه توسعه‌ای این شرکت، به تعداد سرویس‌ها افزوده خواهد شد.
افزایش درآمدها و هزینه‌ها
درآمد شرکت افرانت در سال ۹۹، حدود یک‌هزار و ۴۰۰ میلیارد ریال بود که نسبت به سال قبل از آن حدود ۸درصد افزایش داشته است. بخش عمده این رشد مربوط به افزایش فروش خدمات مرکز داده بوده است. این درآمد از محل ارائه خدمات به بیش از ۱۵۰۰ سازمان و شرکت دولتی و خصوصی داخلی و خارجی تامین شده است. درآمد حاصل از فروش پهنای باند این شرکت در سال ۹۹، درحدود ۶۱۵ میلیارد ریال بود که نسبت به سال‌های قبل کاهش یافته است. شرکت عمده دلیل این کاهش درآمد را ورود دیگر شرکت‌ها به بازار اعلام کرده است.
طبق صورت‌های مالی منتشر شده برای ۶ماه نخست سال جاری، شرکت افرانت حدود ۹۲۴ میلیارد ریال درآمد عملیاتی داشته که نسبت به مدت مشابه سال قبل با رشد ۴۴درصدی روبه‌رو شده است. طبق گزارش اجمالی حسابرس، این درآمدها عمدتا ناشی از ارائه کلیه خدمات دانش‌بنیان از جمله خدمات دیجیتال و تحول دیجیتال در حوزه‌های تجارت و خدمات بوده است. همچنین این شرکت برای احقاق این درآمدها حدود ۵۵۳ میلیارد ریال هزینه متقبل شده است که نسبت به مدت مشابه سال قبل با رشد ۸۰درصدی روبه‌رو شده است. عمده هزینه‌های این شرکت مربوط به دستمزد مستقیم، هزینه پهنای باند و هزینه سربار بوده است که در این بین هزینه پهنای باند ۳۱درصد، هزینه دستمزد حدود ۸۰ درصد و هزینه سربار ۹۲درصد نسبت به ۶ ماهه سال ۹۹ رشد داشته است. طبق توضیحات حسابرس افزایش این هزینه‌ها عمدتا ناشی از افزایش هزینه‌های پرسنلی به دلیل افزایش پرسنل، افزایش حقوق براساس مصوبه وزارت کار، افزایش هزینه‌های استهلاک و تعمیرات به دلیل افزایش تجهیزات، هزینه نگهداری فیبرنوری و سایر هزینه‌های ارتباطات به‌دلیل افزایش تعرفه‌های خدمات مخابراتی، افزایش اجاره پاپ سایت‌ها و افزایش سطح قیمت‌ها در سایر سرفصل‌های هزینه‌ای بوده است.
همچنین این شرکت در زیرعنوان سایر درآمدها و هزینه‌های غیرعملیاتی در ۶ ماه نخست سال ۹۹ حدود ۳۷ میلیارد ریال درآمد شناسایی کرده بود که در ۶ ماه نخست امسال از همین منبع حدود ۵ میلیارد ریال هزینه شناسایی کرده است. کاهش ۹۳درصدی در سود صندوق‌های سرمایه‌گذاری و افزایش ۱۰ میلیارد ریالی در تفاوت حق بیمه‌های تکلیفی سال ۹۸، از جمله مهم‌ترین عوامل در کاهش درآمدهای غیرعملیاتی بوده‌اند.
در مجموع این شرکت توانست در ۶ ماه نخست سال جاری حدود ۲۸۴ میلیارد ریال سود شناسایی کند که در مقایسه با مدت مشابه سال قبل (۲۹۱میلیارد ریال) با کاهش روبه‌رو شد. همان‌طور که در بالا توضیح داده شد، این کاهش در سودخالص شرکت در حالی است که درآمدهای عملیاتی با افزایش قابل توجهی روبه‌رو بوده و عمده دلیل کاهش سود ناشی از افزایش هزینه‌ها، اجرایی‌سازی طرح‌های توسعه‌ای و کاهش سود حاصل از سرمایه‌گذاری بوده است. با احتساب سود خالص محقق شده و کسورات قانونی، مجموع سود انباشته شرکت تا پایان شهریورماه ۱۴۰۰ به حدود ۵۴۹میلیارد ریال می‌رسد که درمقایسه با سال مالی ۹۹ حدود ۲۲درصد کاهش نشان می‌دهد.
درجدول برخی از نسبت‌های مالی برای شرکت افرانت آورده شده است. طبق ارقام جدول، در ۶ ماه نخست سال‌جاری حاشیه سود عملیاتی و سود خالص شرکت، نسبت به سال ۹۹ کاهش یافته است. همان‌طور که توضیح داده شد این کاهش ناشی از هزینه‌های اجرای طرح‌های توسعه‌ای و سایر هزینه‌های سربار تولید به علاوه افزایش هزینه‌های حقوق و دستمزد و... بوده است.
با نگاهی کلی به نسبت‌های ارائه شده در جدول مشخص می‌شود وجود کاهش این نسبت‌ها، شرایط سودآوری شرکت همچنان در حاشیه امن و مناسبی قرار دارد و از این رو سودآوری شرکت با ریسک چندانی روبه‌رو نشده است.
