سکانسی داخلی ازسیمانی‌ها
رضا محمدی‌پور ندوشن کارشناس بازار سرمایه
این گزارش بخش دوم نوشته‌ای است که روز گذشته در همین صفحه منتشر شد. در بخش اول موضوعاتی مانند وضعیت بازار جهانی صنعت سیمان و دیگر عوامل تاثیرگذار کلان بحث شد. در این بخش هم شرکت‌های فعال بورسی این گروه از منظرهای ظرفیت تولید، ارزش بازار و دیگر طرح‌های توسعه‌ای آنها بررسی شده است. از تعداد ۴۴ شرکت سیمانی در بازار سرمایه، تعداد ۳۳ شرکت پذیرفته‌شده در بورس، ۲ شرکت پذیرفته‌شده در فرابورس و ۸ شرکت درج‌شده در بازار پایه و یک شرکت صرفا ثبت‌شده نزد سازمان است.
لازم به ذکر است شرکت توسعه سرمایه و صنعت غدیر به‌عنوان هلدینگ سیمانی در فرآیند پذیرش قرار دارد. ارزش بازار گروه سیمان در بازار سرمایه ۵۹۸هزار میلیارد ریال است و در حدود یک‌درصد ارزش کل این بازار قرار دارد.در حال حاضر سیمان تهران، آبیک و سپاهان سه شرکت برتر از لحاظ ظرفیت اسمی تولید هستند.در جدول شماره یک ظرفیت تولید اسمی تولید سیمان و کلینکر شرکت‌های تولیدکننده سیمان، سهامداران عمده و سهامدار نهایی، مقدار تولید سیمان در سال گذشته، ارزش بازار سهام، ارزش بازار به‌ازای هر تن ظرفیت و ارزش بازار به‌ازای هر تن تولید ارائه شده است. قابل‌توجه است که نحوه محاسبه ظرفیت اسمی هر خط تولید بر اساس ظرفیت تحویل روزانه ضرب‌در عدد ۳۰۰ به‌دست می‌آید. درواقع هر خط تولید سیمان به‌طور متوسط در سال ۳۰۰ روز فعالیت خواهد داشت. به همین علت در محاسبه ظرفیت اسمی برخی شرکت‌ها اختلاف وجود دارد. در جدول یک شرکت‌های سیمانی زیر مجموعه سازمان تامین اجتماعی گردآوری شده است. به جز سه شرکت انتهایی، مابقی در بورس اوراق بهادار پذیرفته شده‌اند. داده تولید برای برخی از شرکت‌های غیر بورسی در دسترس نبوده و به همین دلیل تنها به داده‌های موجود اشاره شده است. در ردیف انتهای جدول جمع مقادیر ظرفیت و تولید و همچنین میانگین نسبت ارزش بازار به‌ازای هر تن ظرفیت تولید و هر تن مقدار تولید ارائه شده است. میانگین ارزش هر تن ظرفیت تولید در مجموعه تامین اجتماعی حدود ۲۰میلیون ریال و میانگین ارزش هر تن تولید نیز تقریبا ۲۲میلیون ریال ارزیابی شده است.در جدول ۲ شرکت‌های سیمانی زیرمجموعه گروه توسعه ملی ارائه شده است. درصد راندمان تولید سیمان در این مجموعه در حدود ۸۸درصد است به عبارتی به طور میانگین از ۸۸درصد ظرفیت اسمی تولید استفاده می‌شود. میانگین ارزش یک تن ظرفیت تولید در مجموعه سیدکو کمی‌بیشتر از ۱۷میلیون ریال و ارزش یک تن تولید حدود ۲۹میلیون ریال است.هلدینگ کاوه پارس از زیرمجموعه‌های بنیاد مستضعفان است که شرکت اصلی این مجموعه سیمان تهران است. گرچه از دو شرکت غیر بورسی این مجموعه اطلاعات مقدار تولید حاصل نشد، اما با ملاحظه شرکت‌های بورسی این مجموعه در یافت می‌شود که متوسط راندمان تولید در حدود ۶۰درصد و میانگین ارزش هر تن ظرفیت تولید برابر با ۸میلیون ریال و میانگین ارزش هر تن تولید سیمان حدود ۵/ ۱۳میلیون ریال قرار دارد. طبق اطلاعات موجود در حال حاضر ۷۹ شرکت در حوزه تولید سیمان و کلینکر به ظرفیت اسمی حدودا ۸۸میلیون تن فعالیت دارند و ۵میلیون تن ظرفیت در حال احداث موجود است که پیش‌بینی می‌شد طی سال‌های ۱۴۰۰ و ۱۴۰۱ وارد چرخه تولید شوند. همچنین ۵ میلیون تن ظرفیت تحت عنوان طرح توسعه یا تاسیس کارخانه متوقف شده است. به عبارتی طی سال‌های آتی ظرفیت اسمی تولید به بیش از ۹۰ میلیون تن در سال خواهد رسید.تکمیل طرح‌های سیمانی فوق حتی در شرایط غیر تحریمی نیز به صلاح کشور و صنعت سیمان نخواهد بود. ضعف در برنامه‌ریزی و نیز هدایت نادرست سرمایه‌گذاری‌ها، دو خطای استراتژیک وزارت صنعت، معدن و تجارت در دهه اخیر و مسبب اصلی مشکلات کنونی صنعت سیمان بوده است. بنابراین این وزارتخانه باید نسبت به تامین هزینه‌های انجام اقدامات فوق اقدام کند تا اتلاف بالغ‌بر ۹۰۰۰میلیارد تومان سرمایه کشور به‌صورت ظرفیت مازاد جلوگیری شود (مرکز پژوهش‌های مجلس، ۱۳۹۷).
