«گردشگری واکسن» در راه است
ارشک مسائلی/ پژوهشگرگردشگری
شاید یکی از بهترین راهبردهای پیشروی بخش گردشگری در دوران کرونا، گردشگری سلامت باشد.
بهدلیل وجود کرونا طی بیش از یک سال گذشته، میزان ورود گردشگران خارجی بیش از ۹۰ درصد کاهش داشته که تبعات اقتصادی، فرهنگی و سیاسی به همراه داشته است، اما میتوان با توجه به شرایط محیطی ایران و همچنین موفقیتهای برخی از واکسنهای ایرانی در مراحل اولیه، از تهدید، فرصت ساخت و با ورود گردشگر علاوه بر ورود ارز و بهبود شرایط اقتصادی، سرمایه اجتماعی منطقهای ایران نیز در بین مردم کشورهای منطقه بهبود داد؛ این موضوع دقیقا مانند مجوز عبور هواپیماهای قطری در دوران اختلافات این کشور و عربستان ایفای نقش میکند و میتواند اثرات اقتصادی، اجتماعی و سیاسی برای ایران به همراه داشته باشد. بر این اساس در ادامه شرایط کرونا و واکسیناسیون در دنیا مورد بررسی قرار گرفته است. تا ۳ آوریل ۲۰۲۱ (۱۴ فروردین ۱۴۰۰)، قریب به ۶۵۰ میلیون نفر، دریافتکننده واکسن کرونا بودهاند که در جدول زیر، ۷ کشور دارای بیشترین میزان دریافت دز واکسن در هر ۱۰۰ نفر ساکن به همراه میزان نفر- دز دریافتی نمایش داده شده است.

در مقابل کشورهای منطقه (به غیر از امارات و بحرین) که متقاضیان واکسن هستند به شرح زیر هستند. جمعیت کشورهای متقاضی واکسن در منطقه قریب به ۵۷۰ میلیون نفر است که چنانچه یک درصد آن نیز تحت عنوان گردشگر واکسن به کشور وارد شود رقمی در حدود ۷/ ۵ میلیون نفر است که حداقل دو مرتبه باید به ایران سفر کنند که چنانچه قریب به ۱۵۰۰ دلار هزینه سفر، اقامت گردشگران واکسن باشد بیش از ۵/ ۸ میلیارد دلار درآمد ارزی عاید کشور خواهد کرد.

این موضوع مورد توجه تولیدکنندگان بزرگ واکسن کرونا نیز قرار گرفته است.
مثلا در روسیه به نقل از رویترز در ۲ آوریل ۲۰۲۱، این کشور بهدنبال برنامهای برای استفاده از واکسن اسپوتنیکوی برای ایجاد گردشگری واکسن از جولای سالجاری است. گرچه مقامات روسیه، مردم خود را بر گردشگران در دریافت واکسن کرونا دارای اولویت میدانند اما در همین دوره اجازه دریافت ۲ دز واکسن را همتراز با مردم روسیه، برای ساکنان خارجی مقیم روسیه نیز مهیا کردهاند؛ بهعلاوه در توییتر مقامات این کشور بیان شده که دنبالکنندگان رسانههای اجتماعی این کشور، اولین افرادی خواهند بود که چنانچه برنامه «واکسینه کردن گردشگری واکسن» آغاز شد در اولویت قرار میگیرند. روسیه تا ۱۷ مارس ۲۰۲۱ قریب به ۱/ ۲۰ میلیون دز واکسن اسپوتنیکوی تولید کرده است این درحالی است که تنها ۳/ ۴ میلیون نفر از جمعیت ۱۴۴ میلیونی این کشور، هر دو دز واکسن را از دسامبر سال گذشته دریافته کردهاند. موضوع گردشگری واکسن در طرف تقاضا نیز مورد توجه قرار گرفته است بهطوریکه بسیاری از مردم کشورهایی که در زمینه تولید واکسن نسبت به کشورهای عرضهکننده واکسن عقب هستند به کشورهای آمریکا و انگلستان سفر میکنند تا بتوانند واکسن کرونا دریافت کنند. بنابراین پیشنهاد میشود کمیتهای متشکل از وزارت بهداشت، وزارت میراث فرهنگی و گردشگری، وزارت امور خارجه و وزارت کشور، از هم اکنون مقدمات و برنامهریزیهای این موضوع را برای ماههای آتی مهیا و پیادهسازی کند تا در فرصت مقتضی شبکه بازاریابی بخش خصوصی بتواند با مدیریت ورود گردشگر خارجی واکسن، بخشی از زیان حاصل از کرونا را جبران کند و با ورود ارز به کشور، مشکلات تامین ارز تاحدودی مرتفع و شرایط برای ایجاد رشد اقتصادی بعد از کرونا مهیا شود. به این صورت صنعت گردشگری که در دوران همهگیری کرونا متحمل سنگینترین خسارتها شد میتواند با تکیه بر واکسن بومی کرونا، از تهدید این بیماری، فرصتهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی فراوانی بهوجود آورد.