کاهش ۱.۵ میلیون نفری تعداد بی‌سوادان کشور

علی باقرزاده، در نشستی با عنوان «نشست سالانه شورای آموزش و پرورش خراسان‌رضوی و شورای پشتیبانی نهضت سوادآموزی»، اظهار کرد: با حمایت دولت تدبیر و امید در طی چهار سال گذشته در کنار شوراهای آموزش و پرورش شش جلسه شورای عالی پشتیبانی، تشکیل شده، که در آن ۶۸ مصوبه طرح شده و برخی از آنها به تصویب هیات دولت رسیده است. همچنین۳۵۰ جلسه شوراهای عالی آموزش و پرورش در سطح استان خراسان‌رضوی تشکیل شده که ۲۵ مصوبه در سطح استان داشته‌ایم.

رئیس سازمان نهضت سوادآموزی افزود: از جمله تصمیم‌های مکتوب این بوده که از جریان شوراهای آموزشی و پرورشی در شهرستان‌ها و استان‌ها حمایت کنیم. نرخ باسوادی در کشور به ۸۵/۲ درصد رشد کرده و تعداد بی‌سوادان کشور ۱.۵ میلیون نفر کاهش داشته است. این درحالی است که طی سال‌های ۱۳۹۱ تا ۱۳۹۵ بی‌سوادی رشد دو درصدی پیدا کرده بود و ۴۰۰ هزار نفر به تعداد قشر بی‌سواد کشور افزوده شد. خوشبختانه این رشد ۸۵/۲ درصدی، ۱۴ برابر رشد قبل از خود را داشته است.

باقرزاده با بیان اینکه «در حوزه بین‌المللی از سال‌های ۲۰۰۰ تا ۲۰۱۵، ۷۵ کشور، سند آموزش و پرورش را امضاء کردند» خاطرنشان کرد: میانگین رشد ‌سواد، در دنیا یک درصد افزایش یافته، حال آنکه تعداد بی‌سوادان دنیا ۷۸۰ میلیون‌نفر باقی مانده است. این درحالی است که کشور ما در طی ۱۵ سال اخیر سه  برابر میانگین جهانی رشد سواد آموزشی داشته‌ایم. باید توجه داشت همه انسان‌ها می‌توانند استعدادهای خود را شکوفا کنند و در مسیر تعالی و کمال قرار بگیرند، اما تفاوت‌ در میان انسان‌ها به وسیله فاصله طبقاتی ملت‌های غنی و فقیر و... ایجاد می‌شود. پرسش اینجاست که علت چیست؟ باید پاسخ را در حوزه آموزش جست‌وجو کرد.

معاون وزیرآموزش و پرورش و رئیس سازمان نهضت سوادآموزی توضیح داد: یکی از دلایل ریشه‌ای این آموزش‌ها، تفاوت در میزان بهره‌مندی انسان‌ها از فرصت‌های یادگیری است. در واقع از تفاوت‌های اساسی انسان با دیگر موجودات قدرت یادگیری است، اما هنگامی که فرصت‌های یادگیری یکسان نباشد توانایی انسان‌ها تحت تأثیر آن قرار می‌گیرد. کشورهای دنیا براساس نظام آموزشی و فراهم‌سازی و آفرینش فرصت‌ها رتبه‌بندی می‌شوند و زمینه را برای رتبه اقتصادی و...ایجاد می‌کند. در واقع کیفیت در آموزش و آفرینش فرصت‌های یادگیری می‌تواند انسان‌ها را توانمند کند و زمینه پیشرفت آنان را فراهم نماید. مساله آموزش و پرورش برای کشورها اولویت نخستین را دارد. 

باقرزاده با بیان اینکه «امروزه آموزش و پرورش انتخاب افراد هوشمند است» افزود: پیشرفت یک تمدن به همین فرصت‌های یادگیری بستگی دارد. تحول در آموزش و پرورش به معنای تحول در یادگیری است؛ یعنی شرایطی فراهم کنیم که افراد آموزش‌های مناسب بگیرند. در این مورد  باید به دو پرسش پاسخ داد، چه چیزی باید آموزش داده شود و چگونه؟ اگر پاسخ صحیح و روشن داشته باشیم می‌توانیم به اندازه زیادی در جامعه موفق باشیم.  وجود سند تحول بنیادی درواقع پاسخی است به پرسش نخستین، اما مشکل اینجاست که در جامعه ما تکنیک وجود ندارد.

 وی تصریح کرد: برخی نظام‌های آموزشی دنیا از چند استراتژی استفاده می‌کنند که شامل تمرکز بر دوره پیش‌دبستانی است؛ چرا که میزان سرمایه با سن رابطه معکوس دارد و هرچه در سنین پایین‌تر سرمایه گذاری شود بازگشت سرمایه بیشتر خواهد شد. همچنین تمرکز بر دوره ابتدایی نیز بااهمیت است. آموزش رکن اساسی پیشرفت است و باید اجباری شود، کسی اجازه ندارد که فرزندش را به مدرسه نفرستد؛ تأکید بر ستون‌های پایه؛ توجه به عمق یادگیری به جای سطح؛  درواقع میان مدرسه رفتن و تحلیل و یادگیری یادگیری تفاوت بسیاری است، ۵. حرفه‌ای کردن آموزگاران؛ باید آموزگار کارمند را به آموزگار راهبر تبدیل کرد و توجه داشت که معلم و مدرسه هر دو عامل تحول هستند.

معاون وزیرآموزش و پرورش و رئیس سازمان نهضت سوادآموزی تشریح کرد: مسأله سرمایه حرفه‌ای، بحثی نوین است و بدین معناست که آموزگار، سرمایه حرفه‌ای داشته باشد که شامل ترکیبی از سرمایه اقتصادی، اجتماعی و استقلال معلم می‌شود استقلالی که باید در محتوا روش و مقررات باشد. در واقع سوادآموزی کودکان، در حوزه‌های آموزشی، اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و بهداشتی و در مدارس ایجاد می‌شود.

باقرزاده با بیان اینکه نهضت سوادآموزی مسئول ایجاد فرصت دوم یادگیری در میان افراد است اظهار کرد: امروزه اقتدار دولت‌ها را با حل مسائلشان، به صورت پایدار می‌سنجند. این اقتدار با توانایی مردم و کیفیت آموزش گره خورده است. خراسان رضوی در رشد آموزش و پرورش جزء ۱۰ استان نخست کشور است. 

وی ادامه داد: برآورد داده‌ها نشان می‌دهد که در سنین بین ۱۰ تا ۱۹ سال حدود ۱۱ هزار نفر بی‌سواد مطلق و در سنین ۱۵ تا ۲۴ سال حدود ۱۶ هزار نفر در استان خراسان‌رضوی وجود دارد.