کمک تجارت‌خانه‌های تومانیانس به حریق‌زدگان
تجارت‌خانه‌های تومانیانس یکی از مهم‌ترین موسسات اقتصادی در ایران بود و در رشته‌های مختلف صادرات، واردات، ملک‌داری مخصوصا بانکداری اثر مهمی داشت، طی مدت نسبتا طولانی تکامل یافته و در دور عمل خود به اقتضای وضع و موقع اقتصادی به عملیات جدید اقدام کرده است. هسته اصلی این موسسه بزرگ را مردی به نام هاراتون تومانیان بیش از یکصد سال قبل در تبریز بنا کرد. هاراتون دارای چهار فرزند بود که مانند پدر واقع‌بین و دارای قدرت تجاری بودند. آنها تجارت با روسیه را وجهه فعالیت خود قرار دادند و برای تسهیل امور دو تن از برادران در باکو اقامت گزیدند و دو تن در تهران و تبریز به کارها رسیدگی می‌کردند.
بنابراین از لحاظ اقتصادی تجارت‌خانه تومانیان را می‌توان به دو قسمت مجزای روسیه و قسمت ایران تفکیک کرد. زمانی‌که در ۱۳۳۵ ه.ق بازار آمل طعمه حریق شد تجارت‌خانه آمادگی خود را در ارسال اعانه به حریق‌زدگان شهر آمل اعلام کرد و درخصوص کمک به حریق‌زدگان شهر آمل، نقش این تجارت‌خانه مهم است. مبلغ ۵۰۰۰ منات (۸۴۱۲ ریال) از تجارت‌خانه تومانیانس در بادکوبه به حریق‌زدگان شهر آمل فرستاده شد. تجارت‌خانه تومانیانس تهران و شهرهای دیگر، تجارت‌خانه کیانیان؛ تجارت‌خانه سروشیان از جمله دیگر تجارت‌خانه‌هایی هستند که به حریق‌زدگان آمل کمک کردند.
