در سوگ استاد جعفری مذهب
دکتر محمدحسین فروغی
ناباورانه خبر کوچ استاد عزیزمان دکتر محسن جعفری‌مذهب را شنیدم تا روز مهر از ماه مهر را سوگوارانه در فقدان این انسان شریف و دوست‌داشتنی زانوی غم به بغل گیرم. همین شهریور ماه بود که زنگ زدم و تقریبا به راحتی صحبت می‌کرد. خوشحال بودم که خطر رد شده است و امروز خبری را دیدم که کاش هرگز ندیده بودم...
دکتر محسن جعفری مذهب استادی توانا و خوش‌بیان، سندپژوه و سکه‌شناسی برجسته، پژوهشگری پرانرژی که در حوزه‌های مختلف و دوره‌های مختلف قدرت علمی خود را با ثبت مقالات پژوهشی به اثبات رسانده بود، در راه تاریخ تکاپوهای فراوانی داشت. برنامه‌های هزاره سفر ناصر خسرو از شاهرود تا قزوین نشان کوچکی از برنامه‌های اخیر این استاد بود. حسن تعامل او با جوامع علمی خارج از کشور و فعال کردن کانون‌های ایرانشناسی و سفرهای متعددش به این‌سوی و آن‌سوی نشان می‌داد که صمیمانه‌تر از هر کسی در راه شناسایی ایران و تشویق دانشجویان و جوان‌تر‌ها و علاقه‌مندان قدم برمی‌داشت. در دفتر کارش که وارد می‌شدی و تقویم ۱۰ساله‌اش را که می‌دیدی همه نشان می‌داد برای تاریخ با برنامه و بدون چشمداشت حرکت می‌کند. از پیشنهاد مناسبت‌های تاریخی دریغ نداشت. پارسال در دفتر کارش بودم. گفت: فروغی! امسال قمری، چهارصد سال از مرگ شاه عباس گذشته، ببینم در اصفهان چه می‌کنی... هرچند وقتی به کارنامه استاد نگاه می‌کنیم او را همواره میان خودمان زنده و جاوید می‌بینیم اما اکنون دلی پرحسرت و دریغ برای ما مانده است. استادی دانا، مهربان و صمیمی از جامعه علمی مورخان رخت بربست و در حقیقت مصداق: «از شمار دو چشم یک تن کم وز شمار خرد هزاران بیش» بود.
