تاثیر انتخابات آمریکا بر پرونده ایران
دنیای اقتصاد: پیروزی دموکراتها در انتخابات میاندورهای لزوما به معنای مهار سیاست جنگی ترامپ نیست؛ رئیسجمهور آمریکا حتی در صورت وقوع سونامی انتخاباتی دموکراتها، همچنان ابزارهای مهمی برای ادامه تقابل با ایران در اختیار دارد.
به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد؛ پیروزی دموکراتها در انتخابات میاندورهای لزوما به معنای مهار سیاست جنگی ترامپ نیست؛ رئیسجمهور آمریکا حتی در صورت وقوع سونامی انتخاباتی دموکراتها، همچنان ابزارهای مهمی برای ادامه تقابل با ایران در اختیار دارد.
انتخابات میاندورهای آمریکا در سوم نوامبر ۲۰۲۶، فقط رقابتی برای تعیین ترکیب کنگره نیست؛ نتیجه این انتخابات میتواند بر محاسبات دونالد ترامپ درباره آینده جنگ با ایران نیز تأثیر بگذارد. با این حال، یک نکته اساسی نباید نادیده گرفته شود: حتی اگر دموکراتها پیروزی بزرگی به دست آورند، فاصله میان اعلام نتایج انتخابات تا آغاز به کار کنگره جدید، فرصتی مهم برای ترامپ خواهد بود تا سیاست خارجی و نظامی خود را بدون مواجهه با ترکیب جدید کنگره پیش ببرد.
برای بررسی تاثیر انتخابات بر پرونده ایران، چهار سناریوی انتخاباتی قابل تصور است:
سناریوی نخست؛ پیروزی محدود دموکراتها
در این سناریو، دموکراتها با اختلاف پنج تا هفت درصد در رای عمومی پیروز میشوند، اما جمهوریخواهان با اتکا به ساختار انتخاباتی ایالتها و تفاوت نقشه رقابتهای سنا، کنترل این مجلس را حفظ میکنند. دموکراتها نیز تنها اکثریتی شکننده در مجلس نمایندگان به دست میآورند. پیامد این وضعیت برای ایران چندان تعیینکننده نخواهد بود. ترامپ همچنان از حمایت جمهوریخواهان در سنا برخوردار است و در مجلس نمایندگان نیز با مخالفانی مواجه میشود که برای ایجاد مانع جدی در سیاست خارجی به آرای بیشتری نیاز دارند. در چنین شرایطی، احتمال تداوم سیاست فشار، تحریم و عملیات نظامی محدود علیه ایران بالا خواهد بود.
سناریوی دوم؛ موج انتخاباتی متوسط و فشار سیاسی بر ترامپ
در این حالت، موج هفت تا ۹ درصدی به سود دموکراتها شکل میگیرد. آنها دستاوردهای قابلتوجهی در مجلس نمایندگان خواهند داشت، اما جمهوریخواهان احتمالاً سنا را با اختلاف اندک حفظ میکنند. این سناریو میتواند برای ترامپ هزینه سیاسی بیشتری ایجاد کند. تحقیقات کنگره درباره عملکرد دولت، فشار بر بودجه نظامی و تلاش برای محدودکردن اختیارات جنگی رئیسجمهور افزایش مییابد. با این حال، حفظ سنا توسط جمهوریخواهان اجازه میدهد ترامپ همچنان از یک پشتوانه مهم سیاسی برخوردار باشد.
سناریوی سوم؛ پیروزی بزرگ دموکراتها و تصاحب هر دو مجلس
با موج هشت تا ۱۰ درصدی، احتمال تصاحب سنا و افزایش قابلتوجه کرسیهای دموکراتها در مجلس نمایندگان بالا میرود. این سناریو برای سیاست خارجی ترامپ اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا دموکراتها میتوانند نظارت بر عملیات نظامی، بررسی هزینههای جنگ و تصویب محدودیتهای قانونی را جدیتر دنبال کنند. در این وضعیت، ادامه جنگ با ایران برای کاخ سفید از نظر سیاسی پرهزینهتر خواهد شد؛ اما پرهزینهشدن جنگ به معنای غیرممکنشدن آن نیست.
سناریوی چهارم؛ سونامی انتخاباتی دموکراتها
در صورت شکلگیری موجی بالاتر از ۱۰ درصد، دموکراتها ممکن است به حدود ۲۵۰ کرسی مجلس نمایندگان و دستکم ۵۳ کرسی سنا دست پیدا کنند. چنین نتیجهای به معنای تغییر جدی موازنه قدرت در واشنگتن خواهد بود و میتواند آغاز فصل تازهای در سیاست داخلی آمریکا باشد. اما حتی این سناریو نیز به معنای پایان اختیار ترامپ در پرونده ایران نیست.
چرا ترامپ حتی در صورت سونامی دموکراتها دست بالا را دارد؟
نکته کلیدی، زمان آغاز به کار کنگره جدید است. بر اساس متمم بیستم قانون اساسی آمریکا، کنگره جدید اصولا از سوم ژانویه ۲۰۲۷ آغاز به کار میکند؛ هرچند به دلیل قرارگرفتن این تاریخ در روز یکشنبه، احتمال تغییر برنامه عملی جلسات وجود دارد. بنابراین، از امروز، سوم نوامبر، تا آغاز به کار کنگره جدید حدود دو ماه فرصت وجود دارد. در این فاصله، ترکیب فعلی کنگره همچنان به کار خود ادامه میدهد و نمایندگان منتخب هنوز اختیارات نمایندگی خود را به دست نیاوردهاند.
این فاصله زمانی برای ترامپ اهمیت ویژهای دارد. او میتواند در صورت شکست مذاکرات، تشدید تنش در تنگه هرمز یا وقوع حادثهای نظامی، گزینه حملات گستردهتر و حتی آغاز یک مرحله جدید از جنگ را بررسی کند. بهویژه آنکه گزارشهای اخیر از ادامه حملات محدود آمریکا به مواضع ایران و همزمان ادامه مذاکرات غیرمستقیم حکایت دارند.
از سوی دیگر، ترامپ اخیرا در واکنش به احتمال پیروزی دموکراتها صراحتا گفته است: «اگر چنین اتفاقی بیفتد، احتمالا آقای وتو خواهم شد.» او حتی توضیح داده که در برابر طرحهای دموکراتها از حق وتوی ریاستجمهوری استفاده خواهد کرد. این اظهارات یک پیام روشن دارد: ترامپ قصد ندارد حتی در صورت از دست دادن کنگره، بهراحتی از برنامههای خود عقبنشینی کند.
البته وتوی رئیسجمهور به معنای اختیار نامحدود نیست؛ کنگره میتواند با رای دوسوم هر دو مجلس، وتو را لغو کند. همچنین قانون اختیارات جنگی، سازوکارهایی برای اطلاعرسانی و محدودیت زمانی استفاده از نیروهای نظامی پیشبینی کرده است. اما عبور از این موانع، بهویژه در شرایط قطبی سیاسی آمریکا، آسان نیست./