هزینههای اقتصادی سیاستهای مهاجرتی دونالد ترامپ برای آمریکا چقدر است؟
آسیب محدودیت ورود نیروی کار
دونالد ترامپ وعده داده بود برخوردی سختگیرانه و شدید با مهاجرت داشته باشد و تا حد زیادی به وعده خود عمل کرده است. به گزارش اکونومیست از زمان بازگشت او به کاخ سفید، مرز جنوبی آمریکا عملا به روی مهاجران غیرقانونی بسته شده، دسترسی به پناهندگی بهشدت محدود شده، مسیرهای «مشروط بشردوستانه» عمدتا بسته شده و حمایتهای موقت نیز تا حد زیادی لغو شدهاند.
مهاجرت نیروی کار ماهر نیز تحت فشار مقررات سختگیرانهتر و محدودیتهای پیشنهادی برای ویزای دانشجویی و گرینکارتهای مبتنی بر اشتغال قرار گرفته است. ICE نیز بازداشتها را در خیابانهای آمریکا افزایش داده و بسیاری از افرادی را که محکومیت کیفری ندارند، بازداشت کرده است. دولت مدعی است که یکمیلیون نفر را اخراج کرده و ۲.۲میلیون نفر دیگر نیز بهصورت داوطلبانه کشور را ترک کردهاند. این ارقام ممکن است اغراقآمیز باشند. اما بر اساس دادههای «پروژه دادههای اخراج» در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی و دانشگاه کالیفرنیا، لسآنجلس، تا اوایل سال ۲۰۲۶، نرخ اخراج مهاجران از داخل خاک آمریکا تقریبا پنج برابر نرخ آن پیش از بازگشت آقای ترامپ شده بود.
اثر اخراجها بر اشتغال در آمریکا
دفتر بودجه کنگره پیشبینی میکند آمریکا در سال ۲۰۲۶ نسبت به برآورد ابتدای سال ۲۰۲۵، ۲.۳میلیون نفر کمتر در گروه سنی ۱۸ تا ۶۴ سال داشته باشد. اقتصاددانان فدرالرزرو نیز برآورد میکنند جمعیت کل آمریکا در سال جاری کمتر از ۰.۲ درصد رشد کند که کندترین نرخ رشد از سال ۱۹۵۱ است. کاهش نیروی کار حتی شدیدتر است زیرا احتمال اشتغال مهاجران بیشتر از آمریکاییهای متولد داخل کشور است. از ژانویه تاکنون جمعیت فعال اقتصادی بیش از یکمیلیون نفر کاهش یافته است.
این تغییرات بازار کار آمریکا را تحت فشار قرار داده است. کارفرمایان در سالهای ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۴ بهطور متوسط ماهانه بیش از ۲۳۰ هزار شغل ایجاد کردند اما طی یکونیم سال گذشته این رقم به ۳۰ هزار شغل کاهش یافته است. با وجود این افت شدید، تعداد بیکاران که اندکی کمتر از ۷میلیون نفر است تقریبا تغییری نکرده است. وندی ادلبرگ از موسسه بروکینگز و همکارانش برآورد میکنند نرخ سر به سر ایجاد شغل در نیمه دوم سال ۲۰۲۵ به ماهانه ۲۰ تا ۵۰ هزار شغل کاهش یافته است. فدرالرزرو دالاس این رقم را تا پایان سال تقریبا صفر میداند. ادلبرگ نیز انتظار دارد این نرخ در سال جاری صفر باشد. کاهش نیروی کار میتواند سیاست پولی فدرالرزرو را پیچیدهتر کند. کاهش خالص اشتغال فشار برای کاهش نرخ بهره را افزایش میدهد حتی اگر بازار کار همچنان با اشتغال کامل سازگار باشد. از سوی دیگر افزایش اندک اشتغال میتواند بازار کار را فشردهتر کند و فشارهای تورمی را افزایش دهد.
اثر کمبود نیروی کار بر رشد اقتصادی
کمبود نیروی کار همچنین ظرفیت رشد اقتصادی را محدود میکند. برآورد اقتصاددانان فدرالرزرو نشان میدهد افزایش نیروی کار در گذشته حدود ۱.۴ واحد درصد به رشد بالقوه تولید ناخالص داخلی اضافه میکرد. در سال ۲۰۲۶ این سهم ممکن است تقریبا به صفر برسد. در چنین شرایطی رشد بهرهوری باید تقریبا تمام بار رشد اقتصادی را بر دوش بکشد. با این حال در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ رشد بهرهوری نیروی کار تنها ۱.۱ درصد با نرخ سالانهشده بوده است. هوش مصنوعی در بلندمدت میتواند بخشی از کمبود نیروی کار را جبران کند اما فناوریهای مشابه در گذشته برای رسیدن به اثر کامل خود به چند دهه زمان نیاز داشتهاند. نیاز به نیروی کار برای ساخت مراکز داده نیز ممکن است در کوتاهمدت کمبود نیروی کار در سایر بخشها را تشدید کند.
یکی از مهمترین عوامل کاهش نیروی کار، سیاست سختگیرانه مهاجرتی دولت دونالد ترامپ است. بین ژانویه ۲۰۲۵ و ژوئن ۲۰۲۶، اداره مهاجرت و گمرک آمریکا حدود ۵۰۰ هزار نفر را در داخل کشور بازداشت کرد. این سیاست اثر بازدارنده قابلتوجهی داشته است. در نظرسنجی KFF و نیویورکتایمز، دو نفر از هر پنج مهاجری که احتمال میرفت فاقد مدارک قانونی باشند گفتند از رفتن به محل کار خودداری کردهاند. برآورد اکونومیست با استفاده از دادههای پیمایش جمعیت جاری نشان میدهد اشتغال افراد غیر شهروند ۱۸ تا ۶۴ ساله متولد خارج از آمریکا با تحصیلات حداکثر دبیرستان از زمان بازگشت ترامپ به قدرت حدود ۹۰۰ هزار نفر کاهش یافته است.
کدام بخشها بیشتر آسیب دیدهاند؟
ساختوساز بیشترین آسیب را دیده است. این صنعت حدود ۱۱میلیون نفر را به کار گرفته و تقریبا ۳۰ درصد کارکنان آن متولد خارج از آمریکا هستند. مهاجران در مشاغلی مانند نصب دیوار خشک، اسکلتبندی و سقفسازی سهم بالایی دارند. در برخی مشاغل ساختوساز نیروی کار محلی ۷۰ تا ۷۵ درصد کاهش یافته است. اشتغال مهاجران در رستورانها، هتلها، فرآوری مواد غذایی، فروشگاههای مواد غذایی و خدمات مراقبتی نیز کاهش یافته است. برخی کارفرمایان برای مقابله با کمبود نیروی کار دستمزدها را افزایش دادهاند. رشد سالانه دستمزد کارگران غیرمدیریتی ساختوساز اکنون به ۵.۲ درصد رسیده که ۱.۴ واحد درصد بیشتر از ژانویه ۲۰۲۵ است. با این حال کارگران متولد آمریکا نتوانستهاند جای مهاجران را بهطور کامل بگیرند زیرا این دو گروه در بسیاری از مشاغل مکمل یکدیگر هستند.
محدودیت مهاجرت نیروی کار ماهر نیز میتواند پیامدهای بلندمدتتری داشته باشد. کارگران متولد خارج از آمریکا که در این کشور آموزش دیدهاند ۳۵ درصد دارندگان مدرک دکترا در علوم، فناوری، مهندسی و ریاضیات را تشکیل میدهند. پژوهشگران موسسه پترسون برآورد میکنند ادامه محدودیت ویزای دانشجویی میتواند اندازه این نیروی نخبه را ۱۱.۵ درصد کاهش دهد و طی یک دهه تولید ناخالص داخلی واقعی سالانه آمریکا را نزدیک به ۵۰۰میلیارد دلار یا ۱.۶ درصد تولید سال گذشته کاهش دهد. دولت در ۲۴ اوت پیشنهاد دریافت هزینه ۱۰۳ هزار و ۲۶۵ دلاری برای ویزاهای جدید H-۱B را مطرح کرد. همزمان چین، کانادا و اتحادیه اروپا مسیرهای جذب نیروی متخصص را گسترش دادهاند. بنابراین سیاست مهاجرتی سختگیرانه میتواند آمریکا را هم امروز با کارگران کمتر و هم در آینده با نوآوران کمتری مواجه کند.