قیمتها در اوج
این دومین گزارش رسمی شاخص قیمت مصرفکننده (شاخصی که تغییرات قیمت مجموعهای از کالاها و خدمات را اندازهگیری میکند) از زمان آغاز جنگ با ایران به شمار میرود. در ماه مارس، نرخ تورم ۳.۳درصد بود که نسبت به ۲.۴درصد ثبتشده در فوریه افزایش نشان میداد.
قیمت انرژی در ماه آوریل ۳.۸درصد افزایش یافت و بیش از ۴۰درصد از رشد کلی ماهانه قیمتها را به خود اختصاص داد. بهای بنزین نیز ۲۸.۴درصد افزایش پیدا کرد؛ افزایشی که بسیاری از آمریکاییها آن را هنگام سوختگیری احساس کردهاند. بر اساس دادههای انجمن خودروی آمریکا (AAA)، میانگین قیمت هر گالن بنزین در سطح ملی، از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران بهطور پیوسته افزایش یافته و اکنون بیش از یک دلار بالاتر از مدت مشابه سال گذشته قرار دارد. افزایش قیمت انرژی مستقیما ناشی از ادامه بستهبودن تنگه هرمز است؛ گذرگاهی که معمولا حدود یکپنجم نفت و گاز جهان از آن عبور میکند. پس از آنکه دونالد ترامپ پاسخ ایران به پیشنهادهای صلح آمریکا را «کاملا غیرقابل قبول» توصیف کرد، قیمت نفت روز دوشنبه همچنان به افزایش خود ادامه داد. ایران نیز پیشنهاد دورهای کوتاهتر برای توقف موقت تنشها را مطرح کرده و از برچیدن تاسیسات هستهای خود خودداری کرده است.
هزینه بلیت هواپیما نیز ۲۰.۷درصد افزایش یافت؛ افزایشی که بسیاری از مسافران از هماکنون آن را احساس میکنند. هزینههای ضروری زندگی روزمره نیز در بخشهای مختلف رشد داشته است؛ قیمت مواد غذایی ۳.۸درصد افزایش یافته و خدمات انرژی، شامل برق و خدمات عمومی، ۵.۴درصد گرانتر شدهاند.
در همین حال، شاخص تورم هسته ــ که قیمتهای پرنوسان مواد غذایی و انرژی را در نظر نمیگیرد ــ با آهنگی ملایمتر و به میزان ۲.۴درصد افزایش یافته است. نتایج تازهترین نظرسنجی دانشگاه میشیگان درباره احساس مصرفکنندگان آمریکایی نیز بازتابدهنده وخامت شرایط قیمتی است. این نظرسنجی نشان میدهد احساس مصرفکنندگان در ماه مه نسبت به مدت مشابه سال قبل بهطور قابلتوجهی کاهش یافته و اعتماد عمومی به نهادهای مالی، از جمله بانک مرکزی آمریکا (فدرالرزرو)، نیز افت کرده است. این شاخصها مشابه وضعیت روحی آمریکاییها در سال۲۰۲۲ است؛ دورهای که تورم به اوج خود رسیده بود.
افزایش هزینههای ناشی از جنگ تنها محدود به آمریکا نیست. استرالیا، کانادا، کرهجنوبی و شماری دیگر از کشورها نیز از رشد سریع تورم خبر دادهاند. بر اساس نظرسنجی جدید شرکت PwC که روز دوشنبه منتشر شد، خانوارهای بریتانیایی خود را برای بحرانی تازه در هزینههای زندگی آماده میکنند. بخش تولید در آسیا نیز نشانههایی از فشار اقتصادی را گزارش کرده و این وضعیت به افزایش هزینهها دامن زده است. با وجود رشد قیمتها، دولت ترامپ همچنان به کارزار خود برای کاهش نرخ بهره ادامه میدهد؛ اقدامی که هزینه استقراض را در آمریکا کاهش میدهد. فدرالرزرو معمولا در دورههای افزایش تورم، برای کاهش تقاضا و مهار قیمتها نرخ بهره را افزایش میدهد. با این حال، اگرچه کوین وارش، رئیس آینده فدرالرزرو، آشکارا از پایینتر بودن نرخهای بهره حمایت کرده، اما افزایش تورم ممکن است دفاع از این سیاست را برای او دشوارتر کند. فدرالرزرو سالهاست نرخ تورم هدف ۲درصدی را مبنا قرار داده، اما نرخ تورم همچنان سرسختانه بالاتر از این سطح باقی مانده است. وارش باید سایر ۱۱عضو دارای حق رای فدرالرزرو را متقاعد کند که با وجود افزایش قیمتها، بانک مرکزی باید به کاهش نرخ بهره ادامه دهد. در نشست ماه گذشته، تنها یک عضو هیاتمدیره به کاهش نرخ بهره رای داد و هیاتمدیره رشد ضعیف اشتغال و نااطمینانی در خاورمیانه را از عوامل اصلی تصمیم خود عنوان کرد. نرخ بهره در حال حاضر در بازه ۳.۵ تا ۳.۷۵درصد قرار دارد.
* گاردین