تمدید ممنوعیت صادرات گازوئیل مسکو در میانه بحران عرضه

به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد-نگار حجتی؛ روسیه ممنوعیت صادرات بخش عمده محموله‌های گازوئیل خود را تا پایان ماه اکتبر تمدید کرد. این تصمیم در شرایطی اتخاذ می‌شود که با نزدیک‌شدن به فصل سرما در نیم‌کره شمالی، تقاضای جهانی رو به افزایش است و هم‌زمان احتمال اعمال محدودیت‌های مشابه از سوی ایالات متحده نیز قوت گرفته است، امری که می‌تواند فشار مضاعفی بر بازار شکننده سوخت وارد کند.

مسکو نخستین بار در ماه ژوئیه و به دنبال تشدید حملات اوکراین به پالایشگاه‌های خود، دست به محدودکردن صادرات گازوئیل زد. این حملات ظرفیت پالایش نفت روسیه را به پایین‌ترین سطح در چند سال اخیر رسانده بود. محدودیت‌هایی که در ابتدا قرار بود تنها چند هفته ادامه داشته باشد، با تداوم حملات تا پایان اوت و سپس تا اواخر سپتامبر تمدید شد و اکنون برای یک ماه دیگر نیز پابرجا مانده است.

دولت روسیه روز چهارشنبه اعلام کرد این اقدام با هدف حفظ ثبات در بازار داخلی سوخت و پاسخ‌گویی به تقاضای بالای بخش کشاورزی در فصل برداشت محصولات انجام شده است. بر اساس این تصمیم، ممنوعیت صادرات اکثر سوخت‌های کشتی و نفت‌گاز نیز تا پایان ماه اکتبر ادامه خواهد داشت.

پیش از آغاز این محدودیت‌ها و هدف قرار گرفتن زیرساخت‌های پالایشی، روسیه حدود ۱۰ درصد از کل عرضه دریابرد گازوئیل جهان را تأمین می‌کرد. خروج این حجم از سوخت، هم‌زمان با اختلال در ترددهای دریایی تنگه هرمز، بازار جهانی را با کمبود محسوسی روبه‌رو کرده و بهای سوخت مصرفی در ناوگان حمل‌ونقل جاده‌ای، ادوات کشاورزی و صنایع مختلف را در سراسر دنیا بالا برده است. در همین حال، ثبت رکوردهای تازه در قیمت سوخت در بازار داخلی آمریکا، دونالد ترامپ را به سمت بررسی گزینه ممنوعیت صادرات سوخت این کشور سوق داده است.

کارشناسان هشدار می‌دهند که ایجاد هرگونه مانع بر سر راه صادرات سوخت آمریکا می‌تواند جهش شدیدی در قیمت‌های بین‌المللی، به‌ویژه در اروپا ایجاد کند. بر اساس داده‌های بلومبرگ، اختلاف قیمت گازوئیل با نفت خام در اروپا اکنون به حدود ۸۲ دلار در هر بشکه رسیده است، در حالی که این رقم در اواخر فوریه، پیش از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و تشدید حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه، حدود ۲۸ دلار بود.

ترامپ اخیراً جهش قیمت‌ها را به جنگ اوکراین نسبت داده و مدعی شده بود که مسکو و کی‌یف بر سر توقف حمله به تأسیسات انرژی یکدیگر به توافق رسیده‌اند. با این حال، هیچ‌یک از طرفین چنین آتش‌بسی را تأیید نکرده اند و حملات به زیرساخت‌های انرژی همچنان ادامه دارد. در چنین شرایطی، ترامپ روز یکشنبه تصریح کرد که تحت فشارهای فزاینده برای مهار بهای سوخت در داخل آمریکا، گزینه اعمال ممنوعیت صادرات را بسیار جدی پیگیری می‌کند.

برآوردهای مشترک مؤسسه آکسفورد اکونومیکس و گروه گلدمن ساکس نشان می‌دهد که در صورت توقف صادرات سوخت از سوی واشنگتن، قیمت گازوئیل در اروپا ممکن است تا ۵۰ درصد جهش کند. چنین جهشی به احتمال زیاد کشورهای اروپایی را ناچار خواهد کرد برای مهار بحران، دست به آزادسازی ذخایر اضطراری خود بزنند./