یکی از سختی های روبرو شدن با این موضوع این است که جایگاه خاصی در کتاب های درسی ندارد و به شکل پراکنده در کتاب های درسی به آنها اشاره شده است. همچنین ترکیبی بودن تست ها و چالش زمان کم هر تست باعث شده تا تست های آن به یکی از سخت ترین تست های ادبیات فارسی کنکور تبدیل شوند. انتشارات های الگو، دریافت و خیلی سبز اقدام به چاپ کتاب هایی با این موضوع کرده اند. در این مقاله می خواهیم ضمن بررسی هر یک آنها اطلاعاتی را به شما بدهیم تا در انتخاب و خرید کتاب مطمئن تر عمل کنید. برای مطالعه نقد، بررسی و تحلیل کامل و خرید اینترنتی هر یک از این کتاب ها می توانید به سایت چی بخونم مراجعه کنید.

کتاب آرایه های ادبی نشر الگو

قاعدتا قسمت عمده ی درسنامه ی کتاب آرایه های ادبی نشر الگو را درسنامه ی هر آرایه تشکیل می دهد که ابتدا به بررسی آن می پردازیم. در ابتدا یک توضیح یک خطی از تعریف آن آرایه آورده شده تا شخصی که برای اولین بار با آرایه مواجه می شود، بداند با چه چیزی رو به روست. اگر آرایه ی فوق نکته ای داشته باشد، طی کادر بررسی می شود و در غیر این صورت وارد مثال های متعدد می شویم که البته قسمت آخر درسنامه است.

از همین توضیح کوتاه متوجه می شویم که درسنامه ی کتاب حاوی مطالب گوناگونی نیست و بیشتر آن را مثال تشکیل می دهد. در مورد این سبک درسنامه می توان گفت برای دانش آموز متوسط و بالاتر سبک خوبی اتخاذ شده و بعید است اگر در این گروه هستید به مشکلی بخورید. اما اگر آرایه قسمت ضعیف درس شماست احتمال وجود مشکل با درسنامه وجود دارد، چرا که ممکن است همان اول نتوانید آرایه ها را در مثال ها تشخیص دهید و به تبع آن در تست زنی هم موفق نباشید.

آرایه ها

اما قسمت های دیگر کتاب آرایه های ادبی نشر الگو هم می توانند امتیاز خوبی برای آن محسوب شوند؛ اولین بخش با اسم “دو کلمه حرف حساب” که توضیحی کوتاه به شکل پرسش و پاسخ با محتوای چگونگی آرایه خواندن و اشتباهات رایج دانش آموزان است و بسیار مناسب و درخور تالیف شده است. قسمت خوب دیگری که در کتاب آمده تکنیک های تست زنی است که خیلی از دانش آموزان نمی دانند. تکنیک های گفته شده خیلی عجیب غریب و نایاب نیستند و بسیاری از دبیرها آن ها را برای شاگردان خود توضیح می دهند. اما حضور آن در یک کتاب که در سراسر کشور (که بسیاری از دانش آموزان از دسترسی به دبیران مطرح محروم هستند) پخش می شود قطعا یک امتیاز پررنگ برای کتاب است.

قسمت اعظم کتاب آرایه های ادبی نشر الگو به تست ها اختصاص داده شده است و به همین جهت انتظار داریم که در این بخش کامل و بی نقص کار شده باشد. اولین موردی که جلب نظر می کند حضور بیشتر از 1000 تست در کتاب است که قاعدتا خیلی از بچه ها سرمایه گذاریشان روی ادبیات آنقدر نبوده که فقط 1000 تست را برای تست آموزشی آرایه کنار بگذارند و از این جهت می توان گفت تست های کتاب زیاد است و البته می توان از زاویه ای دیگر گفت که شما را از منابع دیگر بی نیاز می کند.

اولین بخشی که تست ها دیده می شوند تست اختصاصی هر آرایه است که البته می دانید عمده ی تست های کنکور (در آمار مولف کتاب 89 درصد) ترکیبی مطرح می شوند و به همین دلیل تست های تک آرایه ی کتاب پرشمار نیستند و به تعدادی آورده شده اند که فقط اصل موضوع آن آرایه برای دانش آموز جا بیفتد و البته به نظر این بخش موفقیت آمیز بوده و تنوع تیپ و دشواری تست ها می تواند برای دانش آموز به گونه ای باشد که نقاط مختلف یک آرایه جا بیفتد.

قسمت دیگر تست ها در بخش ترکیبی و کلی آمده است که تیپ بندی های رایج کنکور سراسری باعث تقسیم بندی تست ها شده که شما شیوه ی برخورد با هر تیپ را در کنار هم تمرین کنید. (براساس چاپ 98)

کتاب آرایه های ادبی نشر دریافت

نخستین مورد قابل توجه حجم درسنامه ی مرتبط با استعاره در کتاب آرایه های ادبی نشر دریافت است که به 18 صفحه درسنامه برای این آرایه بر می خوریم که رقم بزرگ و قابل توجهی است. مورد بعدی تقسیم بندی استعاره به بخش های کوچک تر از جمله « استعاره ی مصرحه »، « استعاره مکنیه »، « استعاره های رایج »، « تفاوت اضافه ی استعاری و اضافه ی تشبیهی » و… است. همین تقسیم بندی نشان می دهد که هیچ مطلب مهم در کنکور سراسری و اشتباهات رایج دانش آموزان از چشم مولف جا نمانده و با نگاه به بخش «استعاره های رایج» کاملا به این نتیجه می رسیم که کنکور سراسری و کتاب درسی بیشترین جهت را به تالیف کتاب داده اند؛ چرا که تمام آرایه های مهم این دو منبع در این بخش ذکر شده اند.

آرایه

از بابت کیفیت و روان بودن درسنامه کاملا قابل قبول است. درسنامه ها همیشه در یک چارچوب مشخص نیستند و بنا به تشخیص مولف برای هر آرایه به یک سبک نوشته شده اند. به عنوان مثال درسنامه ی آرایه ی « ایهام تناسب » بلافاصله با چند مثال و بررسی آن ها شروع می شود و در نهایت تعریف این آرایه مطرح می شود. همچنین حضور کادرهایی با نام «خط فکری» به پیدا کردن آرایه ها در تست های کنکور کمک بسیاری می کند. 

در مورد تست های کتاب آرایه های ادبی نشر دریافت باید توجه داشت که هدف نهایی ما از یادگیری بحث آرایه پاسخگویی به تست های ترکیبی است که چندین آرایه در آن ها مطرح می شود و اگر تست تک آرایه ای می زنیم، هدف فقط ایجاد یک تسلط نسبی است؛ پس حضور پرشمار تست برای یک آرایه منطقی نیست و البته روند کتاب هم همین بوده است؛ به همین علت تعدادی تست (میانگین 15 عدد) برای هر آرایه در نظر گرفته شده که برای یادگیری کلی کافی به نظر می رسد و با در نظرگیری آزمون های دوره ای پرشمار سعی شده تا در کنار مرور چندباره ی آرایه ها با تیپ های مختلف سوالات نیز آشنا شویم. (براساس چاپ 97)

کتاب آرایه های ادبی هفت خان انتشارات خیلی سبز

در فصل 1 کتاب هفت خان، آرایه های تشبیه، استعاره، مجاز و کنایه به تفصیل شرح داده شده اند و به دلیل شباهت زیاد بین آن ها در انتهای فصل جدولی آمده است که به تفاوت های آن ها مفصلاً پرداخته است. در فصل 2 آرایه های بدیع لفظی آمده اند. آرایه هایی نظیر: واج آرایی، سجع، موازنه، ترصیع و جناس که در درس علوم و فنون ( ادبیات تخصصی) کاربرد بیشتری دارند و در فارسی عمومی کم اهمیت هستند.

اما فصل سوم کتاب آرایه های ادبی 7 خان خیلی سبز که آرایه های بدیع معنوی را در خود می بیند، پرحجم ترین فصل این کتاب است. آرایه هایی  مانند:  تلمیح، تضمین، تضاد، تناقض، حس آمیزی، ایهام، ایهام تناسب، اغراق، حسن تعلیل، اسلوب معادله، ارسال المثل، نماد و لف و نشر که 80 درصد این آرایه ها  هر ساله در کنکور سراسری در تمامی رشته ها به چشم می خورند. با توجه به اهمیت این آرایه ها، درسنامه هایی مفصل برای هر یک آمده تا با مثال های فراوان به هرنحوی که شده است، دست خالی از این درسنامه ها برنگردیم. در توضیح ایهام و ایهام تناسب، کلمات ایهام دار در قالب جدولی معرفی شده اند، البته تعداد کلمات این جدول می توانست اندکی بیشتر باشد!

40 آزمون 15 تایی که در آن به طور ترکیبی از آرایه های ادبی استفاده شده است، می تواند مستقیم ترین مسیر موفقیت یک دانش آموز کنکوری باشد؛ آرایه ها در کنکور به ندرت به صورت انفرادی مورد پرسش قرار می گیرند و معمول است در هر تست چندین آرایه مورد سوال قرار گیرد، به همین منظور حل تست های ترکیبی (البته بعد از یادگیری همه ی آرایه ها) بهترین راهکار برای روزهای جمع بندی است. این 40 آزمون در واقع 40 بازی تدارکاتی سخت قبل از بازی فینال است که می تواند موفقیت شما را در مسابقه کنکور تضمین کند. سطح تست های آمده متوسط رو به بالا و سخت می باشد که این ذات تست های آرایه است. هرچند در لا به لای این تست ها، تست های ساده ای نیز دیده می شوند اما تعداد آنها اندک است. (براساس چاپ 99)

این مطلب برایم مفید است
4 نفر این پست را پسندیده اند