رشد ارزش‌افزوده بخش کشاورزی طی سال‌های فعالیت‌ دولت یازدهم و دوازدهم عمدتا پایدار و افزایشی بوده و حتی در سال‌هایی توانسته است در رشد اقتصادی کشور اثر‌گذار باشد. در سال ۱۳۹۸ بخش کشاورزی با رشد ارزش‌افزوده ۳ درصدی تنها بخش با رشد اقتصادی مثبت در کشور بوده و این در حالی ‌است که در این سال رشد تولید ناخالص داخلی کشور بدون نفت منفی ۶/ ۰ و با نفت منفی ۷ درصد بوده است. سهم ارزش‌افزوده بخش کشاورزی از ۲/ ۶ درصد در سال ۱۳۹۲ به حدود ۸/ ۶ درصد در سال ۱۳۹۸ افزایش‌یافته، درحالی‌ که به‌طور میانگین طی سال‌های گذشته سهم تشکیل سرمایه ثابت بخش از کل تشکیل سرمایه ثابت در کشور همواره کمتر از ۵ درصد بوده است.

همچنین میزان اشتغال بخش کشاورزی از ۹/ ۳ میلیون نفر به ۳۲/ ۴ میلیون نفر در سال ۹۸ افزایش ‌یافته است. ایجاد اشتغال با اجرای طرح‌های توسعه‌ای به‌خصوص انجام عملیات زیربنایی آب‌وخاک و توسعه گلخانه‌ها، گیاهان دارویی و پرورش ماهی در دریا قابل ‌توجه بوده است.بر اساس اطلاعات مرکز آمار، سهم اشتغال بخش کشاورزی از کل اشتغال کشور طی سال‌های ۹۸-۱۳۹۲ به‌طور میانگین حدود ۱۸ درصد بوده است؛ با توجه به اینکه اشتغال یکی از مهم‌ترین چالش‌های حال حاضر کشور است، این دستاورد ازنظر کارشناسان، مناسب و با اهمیت است.

تولیدات بخش کشاورزی به‌طور عمده از تولید محصولات زراعی، باغی، دام و طیور و شیلات و آبزیان تشکیل‌شده است. بر اساس اطلاعات رسمی مرکز فناوری اطلاعات و ارتباطات وزارت جهاد کشاورزی و آخرین برآوردها طی سال‌های ۹۸-۱۳۹۲، تولید محصولات کشاورزی از ۸/ ۹۶ میلیون تن در سال ۱۳۹۲ به ۳/ ۱۲۳ میلیون تن در سال ۱۳۹۸ افزایش یافت؛ به‌عبارت‌دیگر سالانه ۵/ ۴ میلیون تن به تولید اضافه شد و ضریب امنیت غذایی با تاکید بر تولید داخلی ارتقا یافته که نشان‌دهنده متوسط نرخ رشد سالانه ۴ درصد است. آن‌طور که مسوولان جهاد کشاورزی اعلام کرده‌اند پیش‌بینی تولیدات کشاورزی در سال ۹۹ معادل ۱۳۰ میلیون تن است. تولید محصولات زراعی از ۶۸ میلیون تن در سال ۱۳۹۲ به حدود ۵/ ۸۳ میلیون تن در سال ۱۳۹۸ افزایش‌یافته که نشان‌دهنده متوسط نرخ رشد سالانه ۵/ ۳ درصد است. تولید گندم به‌عنوان راهبردی‌ترین محصول از ۳/ ۹ میلیون تن در سال شروع دولت (۱۳۹۲) به متوسط تولید حدود ۱۴ میلیون ‎تن تولید افزایش یافت و کشور را به خودکفایی رساند. خودکفایی گندم در ۳ سال استمرار دارد، به همین دلیل کشور از جایگاه دوم بین کشورهای وارد‌کننده به باشگاه صادر‌کننده رسید. متوسط نرخ رشد سالانه تولید گندم از سال ۹۲ تا ۹۸ معادل ۱/ ۷ درصد است.

تولید محصولات باغی از حدود ۱۶ میلیون تن در سال ۱۳۹۲ به حدود ۲۳ میلیون تن در سال ۱۳۹۸ افزایش‌یافته که نشان‌دهنده متوسط نرخ رشد سالانه ۳/ ۶ درصد است. تولید محصولات دامی از ۹/ ۱۱ میلیون تن در سال ۱۳۹۲ به حدود ۶/ ۱۵ میلیون تن در سال ۱۳۹۸ افزایش‌یافته که نشان‌دهنده متوسط نرخ رشد سالانه ۵/ ۴درصد است. تولید محصولات شیلاتی از ۸۸۵ هزار تن در سال ۱۳۹۲ به حدود ۲/ ۱ میلیون تن در سال ۱۳۹۸ افزایش‌یافته که نشان‌دهنده متوسط نرخ رشد سالانه ۲/ ۵ درصد است.

در خصوص ضریب خودکفایی نیز باید گفت با اقدامات انجام‌شده از سال ۹۲ تا ۹۸، ارتقای ضریب خودکفایی در غالب محصولات اساسی بخش کشاورزی و افزایش ذخایر راهبردی کالاهای اساسی به‌ویژه افزایش ذخایر راهبردی گندم حاصل‌شده و ارزش مواد غذایی تولید داخلی به بیش از ۸۰ درصد ارزش مصرف مواد غذایی مورد مصرف در کشور است. ضریب خودکفایی گندم از ۶۸ درصد در سال ۱۳۹۲ به ۱۰۲ درصد در سال ۱۳۹۸، برنج از ۵۲ درصد به ۱۰۰ درصد و دانه‌های روغنی از ۴/ ۷ درصد در سال ۱۳۹۲ به ۱۶ درصد در سال ۱۳۹۸ رسیده است.

 مجموعه‌ای با ۱۱۰ واحد تولیدی، کشاورزی و دامپروری

یکی از شرکت‌های پیشتاز در بخش کشاورزی و دامپروری در کشور هلدینگ کشاورزی و دامپروری فردوس پارس است؛ این هلدینگ با ۲۰ شرکت زیرمجموعه و در قالب بیش از ۱۱۲ واحد تولیدی، کشاورزی و دامپروری با گستره‌ای مناسب در اقصی نقاط کشور فعالیت دارد.

در همین راستا عظیم رجائی مدیرعامل هلدینگ کشاورزی فردوس پارس بابیان اینکه این گروه بیش از ۴۰ نوع اقلام تولیدی را در سبد تولیدات خود دارد، گفت: مهم‌ترین این تولیدات شامل شیر، گوساله، بز، گوسفند، انواع ماهی، انواع علوفه، انواع غلات، انواع میوه و خشکبار، انواع سبزی و صیفی، انواع نهال و نشاء، خوراک دام و سایر محصولات، خدمات و فرآورده‌های کشاورزی و دامپروری است.

وی ادامه داد: این گروه درتولید بسیاری از محصولات کشاورزی و دامپروری در کشور و منطقه شاخص است. به‌عنوان‌مثال این هلدینگ بزرگ‌ترین تولیدکننده شیر صنعتی کشور با ۱۰ درصد تولید بزرگ‌ترین تولیدکننده پسته و نخستین تولیدکننده نهال دارای گواهی سلامت در کشور است.

به گفته رجایی این گروه با رویکرد جدید توسعه گلخانه‌ها، سعی در تولید محصولات متمایز با مصرف کمتر آب دارد که در این راستا توانسته ۲۵ هکتار گلخانه را به بهره‌برداری برساند و در آینده نزدیک ۲۵ هکتار به آن افزوده خواهد شد.

وی در ادامه افزود: هلدینگ فردوس پارس با اتکا بر برنامه‌ریزی راهبردی و عملکرد هماهنگ مدیران، کارشناسان و کارکنان خود و با توجه به مسائل زیست‌محیطی، محدودیت منابع آبی و شرایط جغرافیایی در راستای عرضه محصولات غذایی سالم و باکیفیت، پس از چهار دهه فعالیت به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین گروه‌های تولیدی محصولات کشاورزی و دامپروری در خاورمیانه فعالیت می کند.

 ۲۰ هزار هکتار اراضی کشاورزی قابل‌کشت

رجائی در خصوص ظرفیت تولید سالانه محصولات دامپروری گروه کشاورزی و دامپروری فردوس پارس گفت: در حال حاضر این هلدینگ ظرفیت تولید ۵۳۰ هزار تن شیر، حدود ۲۰ هزار راس تلیسه (به‌عنوان دام‌های مولد آینده)، ۲۰ هزار راس گوساله‌ نر، عرضه حدود ۱۵ هزار راس دام‌های ماده داشتی و کشتارگاهی و ۱۰ هزار راس بز با ظرفیت متوسط تولید ۲۵۰۰ تن شیر بز در سال است. به گفته وی از حدود ۲۰ هزار هکتار اراضی کشاورزی قابل‌کشت این گروه، حدود ۱۳ هزار هکتار آن اراضی زراعی و حدود ۷ هزار هکتار باغات است.

 مدیرعامل هلدینگ کشاورزی فردوس پارس در ادامه در خصوص بخش دامپروری این هلدینگ خاطرنشان کرد: بخش دامپروری این مجموعه شامل ۲۳ واحد گاوداری، ۲ واحد پرورش بز شیری، ۲ واحد پرورش گوسفند، یک واحد پرواربندی گوساله و یک واحد تولید خوراک دام است.

به گفته وی، در حال حاضر در واحدهای گاوداری این گروه، حدود ۱۰۰ هزار راس انواع دام وجود دارد که از این تعداد، ۸۸ هزار راس آن گاو اصیل هلشتاین با حدود ۴۳ هزار راس دام مولد و ۱۲ هزار راس دام سبک و پرواری است. همچنین متوسط تولید روزانه هر راس گاو شیری حدود ۴۰ کیلوگرم و مجموع تولید روزانه شیر در واحدهای این گروه بیش از ۱۴۰۰ تن است.

رجایی با تاکید بر اینکه ظرفیت تولید سالانه محصولات دامپروری این گروه در حال حاضر تولید ۵۳۰ هزار تن شیر است، ادامه داد: همچنین این شرکت ظرفیت حدود ۲۰ هزار رأس تلیسه (به‌عنوان دام‌های مولد آینده) و ۲۰ هزار رأس گوساله‌ نر و عرضه حدود ۱۵ هزار رأس دام‌های ماده داشتی و کشتارگاهی را دار است.

وی افزود: از حدود ۲۰ هزار هکتار اراضی کشاورزی قابل‌کشت این گروه، حدود ۱۳ هزار هکتار آن اراضی زراعی و حدود ۷ هزار هکتار باغات است. ظرفیت تولید سالانه گروه در حال حاضر حدودا ۷۵۰هزارتن شامل۲۵ هزار تن انواع میوه، ۳ هزار تن پسته، ۶۰ هزار تن انواع غلات، حبوبات و نباتات صنعتی، ۱۵۰ هزار تن انواع نباتات علوفه‌ای، ۲۰ هزار تن انواع سبزی و صیفی، یک میلیون اصله انواع نهال، ۳۰ میلیون عدد انواع نشاء و ۲ هزار تن انواع ماهی است. رجائی در خصوص بخش زراعی این هلدینگ گفت: برخی از مهم‌ترین محصولات زراعی کشت ‌شده عبارت است از: ذرت علوفه‌ای، یونجه خشک، جو، گندم، کلزا، سویا، سیب‌زمینی، شالی و ... است که در اقصی نقاط کشور به‌صورت مکانیزه کشت می‌شود. رجایی در ادامه افزود: برخی از مهم‌ترین محصولات باغی این گروه شامل پسته، پرتقال، نارنگی، به، زیتون، سیب، گلابی، کیوی، هلو، شلیل، آلو، گردو و ... است.

 تلاش برای توسعه گلخانه‌‌ها

مدیرعامل هلدینگ کشاورزی فردوس پارس با اشاره به محدودیت منابع آبی در کشور تاکید کرد: در حال حاضر توسعه گلخانه‌ها و تولید در فضای بسته و مدرن در دستور کار این مجموعه قرار دارد. هم‌اکنون از ۲۵ هکتار گلخانه در حال کشت این گروه، بخش عمده آن گلخانه‌های تولید انواع سبزی و صیفی (گوجه‌فرنگی، فلفل و بادمجان)، توت‌فرنگی و انواع نشاء و نهال است که باکیفیت بالا و بازارپسند در حال ارائه به بازارهای هدف است. همچنین مطابق با برنامه‌ریزی انجام‌شده، سطح گلخانه‌های این مجموعه به‌زودی به سطح ۵۰هکتار خواهد رسید.

وی همچنین به بخش آبزی این هلدینگ اشاره کرد و گفت: برای تامین بخشی از پروتئین موردنیاز کشور و برای بهره‌برداری از حدود ۹۰۰ هکتار آب‌بندان موجود در واحدهای شرکت‌های تحت پوشش، ماهی‌های گرمابی و سرد آبی تولید و بخشی از آب ذخیره‌شده در این آب‌بندان‌ها به مصارف بخش کشاورزی می‌رسد.

وی در خصوص حضور این هلدینگ در بازار سرمایه خاطرنشان کرد: اولین شرکت در بخش کشاورزی کشور از زیرمجموعه بنیاد مستضعفان وارد بورس شد و بخش کشاورزی بنیاد از سال ۸۱ با شرکت مگسال در بازار سرمایه حضور دارد.

رجائی با بیان اینکه در حال حاضر ۶ شرکت زیرمجموعه این هلدینگ در بورس حضور دارند، گفت: تا پایان امسال ۲ شرکت دیگر در زیرمجموعه هلدینگ کشاورزی وارد بازار سرمایه می‌شوند و تعداد شرکت‌های بورسی این هلدینگ به ۸ شرکت می‌رسد. علاوه بر این شرکت‌ها، امسال مجموعه هلدینگ کشاورزی نیز با دارا بودن ۲۱ شرکت، در بازار سرمایه عرضه خواهد شد.

رجائی با اشاره به برنامه سال آینده این هلدینگ و شرکت‌های زیرمجموعه آن برای حضور در بازار سرمایه، اضافه کرد: با برنامه‌ریزی انجام‌شده مقرر شد ۵ شرکت دیگر هلدینگ کشاورزی بنیاد مستضعفان، پس از ادغام تا پایان سال آینده وارد بازار سرمایه شوند و با این اقدام تمام بخش کشاورزی بنیاد به‌صورت کامل بورسی خواهد شد.

مدیرعامل هلدینگ کشاورزی فردوس پارس در پایان با تاکید بر اینکه بنیاد مستضعفان به دنبال تصدی‌گری نیست، تصریح کرد: تمام پروژه‌های بنیاد مستضعفان با استفاده از توان داخلی اجرا و به بهره‌برداری می‌رسد و ازآنجا‌که سیاست بنیاد، افزایش تصدی‌گری نیست همه این پروژه‌ها پس از تثبیت از طریق مزایده به بخش خصوصی واگذار خواهد شد. در حال حاضر ۳۲ شرکت زیرمجموعه بنیاد مستضعفان در بازار سرمایه حضور دارند که از این میان، دو شرکت در سال گذشته وارد بورس شدند و ۱۶ شرکت دیگر نیز در صف عرضه در بازار سرمایه قرار دارند.

p28 (1)

p28 (2)

این مطلب برایم مفید است
7 نفر این پست را پسندیده اند