«سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

دنیای اقتصاد: پرهام ‌پهلوان؛ سردبیر روزنامه دنیای اقتصاد در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: تجربه تاریخی اروپا نشان می‌دهد منافع ملی امری ثابت و ازپیش‌داده‌شده نیست، بلکه محصول انتخاب‌های آگاهانه یک جامعه است؛ چنان‌که رهبران اروپایی پس از جنگ جهانی دوم منافع ملی خود را در پیوند زدن سرنوشت…

«سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

دنیای اقتصاد: نیما نامداری؛ تحلیلگر اقتصاد دیجیتال در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: هوش مصنوعی با تأثیر مستقیم بر تولید، رقابت‌پذیری بنگاه‌ها و اشتغال، به موتور محرک رشد جهانی تبدیل شده است. گزارش سپتامبر ۲۰۲۶ شرکت آنتروپیک با پیش‌بینی سه سناریوی «تغییر محدود»، «تغییر قابل‌توجه» و…

اخبار سرمقاله

  • پنجشنبه، ۰۹ مهر ۱۴۰۵
  • سرمقاله امر‌وز دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید؛

    روزنامه شماره ۶۵۷۷

    بدهی‌ها؛ تعهد امروز و ثروت فردا

    دنیای اقتصاد: مهرزاد علیجانی؛ کارشناس اقتصادی در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: رتبه‌بندی کشورها بر اساس بدهی سرانه، بدون توجه به ماهیت آن، تصویری گمراه‌کننده از وضعیت اقتصادی ارائه می‌دهد.
  • بدهی‌ها؛ تعهد امروز و ثروت فردا + فایل صوتی

    در نگاه نخست، رتبه‌بندی کشورها بر اساس بدهی دولت به ازای هر نفر می‌تواند تصویری نگران‌کننده از اقتصادهای بدهکار ارائه کند؛ اما این شاخص، اگر بدون توجه به تعریف بدهی، طلبکار، ارز بدهی و دارایی ایجادشده در مقابل آن تفسیر شود، می‌تواند ما را به نتیجه‌ای نادرست برساند. برای تحلیل دقیق‌تر باید میان چهار مفهوم تمایز گذاشت: بدهی دولت، بدهی عمومی، بدهی خارجی و بدهی داخلی.
  • چهارشنبه، ۰۸ مهر ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    رقابت نابرابر دولتی

    دکتر‌ هاشم اورعی؛ استاد تمام دانشگاه صنعتی شریف در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: آژانس بین‌المللی انرژی اعلام کرده است که ۶۸ درصد برق جهان توسط نیروگاه‌های حرارتی با بازدهی متوسط ۴۰ درصد تأمین می‌شود.
  • رقابت نابرابر دولتی + فایل صوتی

    آژانس بین‌المللی انرژی در آمار مربوط به سال۲۰۲۴ اعلام کرده است که در جهان، ۳۴درصد نیروگاه‌ها زغال‌سنگی هستند و بازدهی مورد انتظار و متوسط نیروگاه‌های زغال‌سنگی حدود ۳۸درصد است. همچنین ۲۳درصد نیروگاه‌های جهان گازی هستند و بازدهی مورد انتظار نیروگاه‌های گازی در عمل حدود ۴۸ تا ۵۰درصد است. حدود ۲درصد نیروگاه‌های جهان نفتی هستند که انتظار می‌رود بازدهی متوسط آنها حدود ۳۸درصد باشد و تنها حدود ۹درصد نیروگاه‌ها نیز هسته‌ای هستند که بازدهی مورد انتظار آنها ۳۳درصد است.
  • سه‌شنبه، ۰۷ مهر ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    قهرمانان پالایشگاه آبادان

    دنیای اقتصاد: پرهام پهلوان، سردبیر روزنامه دنیای اقتصاد در سرمقاله امروز این روزنامه نوشت: آبادان شهری زنده بود که نفت در مرکز آن ایستاده بود. موسیقی، کافه‌ها، خیابان‌ها و... همه به این شهر رنگ و بوی دیگری داده بودند. پالایشگاه آبادان نه کارخانه‌ای در حاشیه، بلکه قلب شهر بود. آبادان مجموعه‌ای از آبادی‌ها و نخلستان‌ها بود که پس از احداث پالایشگاه، رشد اقتصادی و جمعیتی آن شتاب گرفت. پالایشگاه با ظرفیت سالانه ۱۲۰هزار تن آغاز به کار کرد و با توسعه در دهه‌های بعد، با ظرفیت ۲۱‌میلیون تن به یکی از بزرگ‌ترین پالایشگاه‌های جهان بدل شد.
  • قهرمانان پالایشگاه آبادان + فایل صوتی

    آبادان شهری زنده بود که نفت در مرکز آن ایستاده بود. موسیقی، کافه‌ها، خیابان‌ها و... همه به این شهر رنگ و بوی دیگری داده بودند. پالایشگاه آبادان نه کارخانه‌ای در حاشیه، بلکه قلب شهر بود. آبادان مجموعه‌ای از آبادی‌ها و نخلستان‌ها بود که پس از احداث پالایشگاه، رشد اقتصادی و جمعیتی آن شتاب گرفت. پالایشگاه با ظرفیت سالانه ۱۲۰هزار تن آغاز به کار کرد و با توسعه در دهه‌های بعد، با ظرفیت ۲۱‌میلیون تن به یکی از بزرگ‌ترین پالایشگاه‌های جهان بدل شد.
  • دوشنبه، ۰۶ مهر ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    ضرورت واقع‌بینی آماری

    دنیای اقتصاد: در ادبیات اقتصاد سیاسی، شاخص‌ها و ارقام کلان تنها زمانی ارزش سیاستگذاری و اتکا دارند که بتوانند تصویری قابل اتکا از واقعیت اقتصادی، کیفیت معیشت و نحوه توزیع منابع در بدنه جامعه ارائه دهند.
  • ضرورت واقع‌بینی آماری + فایل صوتی

    در ادبیات اقتصاد سیاسی، شاخص‌ها و ارقام کلان تنها زمانی ارزش سیاستگذاری و اتکا دارند که بتوانند تصویری قابل اتکا از واقعیت اقتصادی، کیفیت معیشت و نحوه توزیع منابع در بدنه جامعه ارائه دهند. این روزها استناد به برخی آمارهای کلان بین‌المللی، مانند گزارش‌های صندوق بین‌المللی پول و بانک جهانی که حجم تولید ناخالص داخلی (GDP) ایران را بر اساس شاخص «برابری قدرت خرید» (PPP) نزدیک به ۱.۶ تا ۱.۸تریلیون دلار ارزیابی می‌کنند، به دستاویزی برای ارائه تصویری مثبت از وضعیت اقتصادی کشور تبدیل شده است.
  • یکشنبه، ۰۵ مهر ۱۴۰۵
  • سرمقاله «دنیای اقتصاد» را بشنوید؛

    اهمیت یک تصمیم

    دنیای اقتصاد: دکتر امیر ثامنی، کارشناس برنامه‌ریزی در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: بهانه یادداشت حاضر به بررسی و حسن استفاده از دو یادداشت اخیر آقای دکتر محمدمهدی بهکیش درخصوص الگوی توسعه آتی کشور و دکتر علینقی مشایخی درباره ضرورت بازنگری در کلان‌استراتژی کشور به‌منظور طرح مساله در خصوص راه‌حل‌یابی برای شرایط این روزهای کشور و خروج از بحران در«دنیای‌اقتصاد» بازمی‌گردد.
  • اهمیت یک تصمیم + فایل صوتی

    بهانه یادداشت حاضر به بررسی و حسن استفاده از دو یادداشت اخیر آقای دکتر محمدمهدی بهکیش درخصوص الگوی توسعه آتی کشور و دکتر علینقی مشایخی درباره ضرورت بازنگری در کلان‌استراتژی کشور به‌منظور طرح مساله در خصوص راه‌حل‌یابی برای شرایط این روزهای کشور و خروج از بحران در«دنیای‌اقتصاد» بازمی‌گردد.
  • شنبه، ۰۴ مهر ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    راه‌های دیگر را دریابید

    دنیای اقتصاد: دکتر پویا جبل عاملی، اقتصاددان در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: اقتصاد ایران در ۶ماه نخست سال۱۴۰۵، وارد مرحله‌ای از حیات خویش شده است که شاید با هیچ یک از دوران پیشین خود مشابهتی نداشته باشد. هرچند در طول جنگ‌های جهانی و اشغال ایران، وضعیت به غایت بغرنج بود؛ اما در آن زمان محاصره‌ای به شکل کنونی وجود نداشت. حتی تحریم‌های سختی که بیش از یک دهه است بر آسمان اقتصاد ایران سایه افکنده با محاصره قابل مقایسه نیست.
  • راه‌های دیگر را دریابید + فایل صوتی

    اقتصاد ایران در ۶ماه نخست سال۱۴۰۵، وارد مرحله‌ای از حیات خویش شده است که شاید با هیچ یک از دوران پیشین خود مشابهتی نداشته باشد. هرچند در طول جنگ‌های جهانی و اشغال ایران، وضعیت به غایت بغرنج بود؛ اما در آن زمان محاصره‌ای به شکل کنونی وجود نداشت. حتی تحریم‌های سختی که بیش از یک دهه است بر آسمان اقتصاد ایران سایه افکنده با محاصره قابل مقایسه نیست.
  • پنجشنبه، ۰۲ مهر ۱۴۰۵
  • سرمقاله امروز «دنیای اقتصاد»:

    پارادایم‌شیفت در فهم بهره

    دنیای اقتصاد: در میان همه پارادایم‌هایی که پس از انقلاب اسلامی بر ساختار اقتصاد ایران اثر گذاشته‌اند، شاید هیچ‌یک به اندازه نحوه مواجهه با «ربا» و «بهره» بر نظام بانکی و تخصیص منابع اقتصادی کشور تاثیرگذار نبوده باشد.
  •  پارادایم‌شیفت در فهم بهره + فایل صوتی

    در میان همه پارادایم‌هایی که پس از انقلاب اسلامی بر ساختار اقتصاد ایران اثر گذاشته‌اند، شاید هیچ‌یک به اندازه نحوه مواجهه با «ربا» و «بهره» بر نظام بانکی و تخصیص منابع اقتصادی کشور تاثیرگذار نبوده باشد.
  • چهارشنبه، ۰۱ مهر ۱۴۰۵
  • مبارزه ریشه‌ای با فساد + فایل صوتی

    یکی از مهم‌ترین پرسش‌ها در بحث توسعه این است که چرا برخی کشورها، با وجود برخورداری از منابع طبیعی، سرمایه و نیروی انسانی، در مسیر رشد پایدار قرار نمی‌گیرند؛ درحالی‌که برخی کشورها با منابع بسیار محدودتر به اقتصادهایی پیشرفته و برخوردار تبدیل شده‌اند؟
  • سه‌شنبه، ۳۱ شهریور ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    آخرین موتور رشد؟

    دنیای اقتصاد: نیما نامداری؛ تحلیلگر اقتصاد دیجیتال در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: سهم اقتصاد دیجیتال ایران با رشد ۵۹ درصدی طی سه سال، از ۴.۴۹ درصد در سال ۱۴۰۰ به ۷.۱۴ درصد از تولید ناخالص داخلی در سال ۱۴۰۳ رسیده است.
  • آخرین موتور رشد؟ + فایل صوتی

    در اقتصادی که جنگ، تحریم، نااطمینانی و کاهش سرمایه‌گذاری، موتورهای سنتی رشد را یکی پس از دیگری تضعیف کرده‌اند، اقتصاد دیجیتال شاید مهم‌ترین حوزه‌ای باشد که هنوز می‌تواند رشد اقتصادی قابل‌توجهی ایجاد کند. تازه‌ترین برآورد رسمی نشان می‌دهد سهم اقتصاد دیجیتال ایران در سال۱۴۰۳ به ۷.۱۴درصد تولید ناخالص داخلی رسیده است؛ عددی که از ظرفیتی حکایت می‌کند که در صورت سرمایه‌گذاری درست، می‌تواند نقشی مشابه سرمایه‌گذاری‌های هوش مصنوعی در رشد اخیر اقتصاد آمریکا ایفا کند.
  • دوشنبه، ۳۰ شهریور ۱۴۰۵
  • سرمقاله «دنیای اقتصاد» را بشنوید؛

    عقل سرد سیاستگذاری پولی در آمریکا

    دکتر کوثر یوسفی؛ دکترای اقتصاد از دانشگاه تگزاس و دانشیار اقتصاد موسسه نیاوران در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: فدرال‌رزرو با هدف مهار تورم، نرخ بهره را ۰.۲۵ واحد درصد افزایش داد. اتخاذ این سیاست انقباضی، واکنشی «ضدچرخه‌ای» است که نشان می‌دهد سیاست‌گذاران پولی، اقتصاد آمریکا را در فاز «رونق» (به‌دلیل تقاضای ناشی از صنایع نظامی و هوش مصنوعی) ارزیابی کرده‌اند.
  • عقل سرد سیاستگذاری پولی در آمریکا + فایل صوتی

    فدرال‌رزرو تصمیم به افزایش نرخ بهره (۰.۲۵واحد درصد) گرفته که به منزله سیاست انقباضی و برای مواجهه با تورم در آمریکا است. در واقع، سیاستگذاران پولی در مواجهه با چرخه‌های تجاری سیاست‌های ضدچرخه‌ای اتخاذ می‌کنند؛ به این معنا که اگر چرخه رونق اقتصادی که متضمن تورم بالاتر است در پیش باشد، سیاست‌های انقباضی از جمله افزایش نرخ بهره بین بانکی را اتخاذ می‌کنند تا از افتادن اقتصاد روی دور تند و افزایش تورم جلوگیری کنند و فعالیت‌های اقتصادی را به سطح پایین‌تری که متناسب با روند بلندمدت است، سوق دهند.
  • یکشنبه، ۲۹ شهریور ۱۴۰۵
  • سرمقاله امروز دنیای اقتصاد را بشنوید؛

    روزنامه شماره ۶۵۷۷

    کلان‌استراتژی و ضرورت بازنگری آن

    دکتر علینقی مشایخی؛ اقتصاددان در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: پایش عملکرد، مقایسه عملکرد با هدف‌ها‌، تحلیل مغایرت‌ها بین هدف‌ها‌ و عملکرد، یادگیری و انجام اصلاحات به‌خصوص در کلان‌استراتژی، اصلی مدیریتی، عقلانی و ضروری است.
  • کلان‌استراتژی و ضرورت بازنگری آن + فایل صوتی

    پایش عملکرد، مقایسه عملکرد با هدف‌ها‌، تحلیل مغایرت‌ها بین هدف‌ها‌ و عملکرد، یادگیری و انجام اصلاحات به‌خصوص در کلان‌استراتژی، اصلی مدیریتی، عقلانی و ضروری است. کلان‌استراتژی چتری است که بر استراتژی حوزه‌های مختلف اثر می‌گذارد و آنها را شکل می‌دهد.
  • شنبه، ۲۸ شهریور ۱۴۰۵
  • سرمقاله «دنیای اقتصاد» را بشنوید؛

    نگاه کارشناسی به منافع ملی

    دنیای اقتصاد: دکتر مهدی عسلی، اقتصاددان در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: در هفته‌های اخیر، همزمان با تشدید فشارهای اقتصادی و سیاسی و افزایش نگرانی‌ها درباره هزینه‌های جنگ و تحریم، بحث درباره مذاکره میان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده بار دیگر به یکی از مهم‌ترین موضوعات افکار عمومی تبدیل شده است.
  • نگاه کارشناسی به منافع ملی + فایل صوتی

    در هفته‌های اخیر، همزمان با تشدید فشارهای اقتصادی و سیاسی و افزایش نگرانی‌ها درباره هزینه‌های جنگ و تحریم، بحث درباره مذاکره میان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده بار دیگر به یکی از مهم‌ترین موضوعات افکار عمومی تبدیل شده است. در این میان، گروهی از مخالفان مذاکره استدلال می‌کنند که شرایط در حال تغییر به زیان آمریکا است و ایران بهتر است مذاکرات را متوقف کند تا در ماه‌های آینده، هنگامی که آمریکا موضع ضعیف‌تری داشته باشد، وارد گفت‌وگو شود.
  • پنجشنبه، ۲۶ شهریور ۱۴۰۵
  • اقتصادی که قاچاقچی می‌سازد + فایل صوتی

    رئیس پلیس امنیت اقتصادی گفته است سالانه ۳۰ تا ۳۵‌میلیارد دلار کالا در ایران قاچاق می‌شود؛ رقمی که آن را معادل یک‌سوم اقتصاد کشور دانسته است. به‌احتمال زیاد، مقصود او یک‌سوم حجم تجارت خارجی ایران بوده، نه یک‌سوم کل اقتصاد. تولید ناخالص داخلی و ارزش کالای قاچاق از یک جنس نیستند و مقایسه مستقیم آنها نیز از نظر آماری دقیق نیست.
  • چهارشنبه، ۲۵ شهریور ۱۴۰۵
  • سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد را بشنوید؛

    تنگه هرمز؛ اهرمی که تاریخ مصرف دارد

    دنیای اقتصاد: دکتر حسین توکلیان؛ دانشیار دانشکده اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: تنش در تنگه هرمز اکنون مستقیماً شاخص‌های کلان اقتصاد آمریکا را تحت تأثیر قرار داده است؛ رشد ۰.۴ درصدی تورم مصرف‌کننده، جهش ۳.۹ درصدی بهای بنزین، افزایش انتظارات تورمی به ۴.۶ درصد و احتمال ۸۵ درصدی افزایش نرخ بهره توسط فدرال‌رزرو گواه این امر است.
  • تنگه هرمز؛ اهرمی که تاریخ مصرف دارد + فایل صوتی

    تا چندی پیش، اثرگذاری تنش در تنگه هرمز بر نرخ بهره آمریکا بیشتر یک زنجیره تحلیلی شامل اختلال در عرضه انرژی، افزایش قیمت نفت و سوخت، فشار بر تورم، تغییر انتظارات و در نهایت واکنش فدرال ‌رزرو بود. اکنون بخش مهمی از این زنجیره را می‌توان در داده‌ها مشاهده کرد. تورم مصرف‌کننده آمریکا در اوت ۰.۴درصد افزایش یافته، قیمت بنزین تنها در یک ماه ۳.۹درصد بالا رفته، انتظار تورم یک‌ساله خانوارهای آمریکایی در نظرسنجی دانشگاه میشیگان از ۴.۰ به ۴.۶درصد جهش کرده و بازار احتمال افزایش ۲۵واحد پایه‌ای نرخ سیاستی فدرال‌رزرو در نشست پیش‌رو را به حدود ۸۵درصد رسانده است. بنابراین پرسش امروز دیگر صرفا این نیست که آیا تنگه هرمز می‌تواند بر اقتصاد آمریکا اثر بگذارد. پرسش مهم‌تر برای سیاستگذار ایرانی این است که این قدرت اقتصادی تا چه زمانی برای دارنده آن بازده خالص مثبت دارد.
  • سه‌شنبه، ۲۴ شهریور ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    شایسته‌سالاری؛ مرز باریک توسعه و ایستایی

    دنیای اقتصاد: دکتر فرشاد رومی، دانشیار روابط بین الملل دانشگاه شهید چمران اهواز در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: در پرواز به کوآلالامپور، هواپیما که بر فراز آب‌های تنگه مالاکا پیش می‌رود، ناگهان از میان ابرها لکه‌ای سبز در میان آبی بیکران دریا پدیدار می‌شود. مهماندار اعلام می‌کند: «مسافران گرامی، هم‌اکنون در حال عبور از فراز سنگاپور هستیم.» هنوز چشم از پنجره برنداشته‌ام؛ همسفرم که یک اقتصاددان است، آهی عمیق می‌کشد و زیر لب می‌گوید: «ببین... ما بیش از یک قرن است درباره توسعه حرف می‌زنیم، اما آنها در نیم‌قرن سکوت، کشوری ساختند که همه جهان به تماشای معجزه‌اش ایستاده است.»
  • شایسته‌سالاری؛ مرز باریک توسعه و ایستایی + فایل صوتی

    در پرواز به کوآلالامپور، هواپیما که بر فراز آب‌های تنگه مالاکا پیش می‌رود، ناگهان از میان ابرها لکه‌ای سبز در میان آبی بیکران دریا پدیدار می‌شود. مهماندار اعلام می‌کند: «مسافران گرامی، هم‌اکنون در حال عبور از فراز سنگاپور هستیم.» هنوز چشم از پنجره برنداشته‌ام؛ همسفرم که یک اقتصاددان است، آهی عمیق می‌کشد و زیر لب می‌گوید: «ببین... ما بیش از یک قرن است درباره توسعه حرف می‌زنیم، اما آنها در نیم‌قرن سکوت، کشوری ساختند که همه جهان به تماشای معجزه‌اش ایستاده است.»
  • دوشنبه، ۲۳ شهریور ۱۴۰۵
  • «سرمقاله» دنیای اقتصاد را بخوانید و بشنوید!

    روزنامه شماره ۶۵۷۷

    چگونه با سلطان نرخ بهره رفتار کنیم

    دنیای اقتصاد: دکتر تیمور رحمانی؛ استاد دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: نرخ بهره، متغیر کلیدی سیاست‌گذاری پولی برای مدیریت ثبات اقتصاد کلان، تورم و رکود است. در اقتصاد ایران، با وجود بالا بودن نرخ‌های اسمی، نرخ بهره حقیقی به دلیل تورم انتظاری به شدت منفی است.
  • چگونه با سلطان نرخ بهره رفتار کنیم؟ + فایل صوتی

    در تاریخ ۹ آبان ۱۴۰۳ مقاله‌ای تحت عنوان «سلطان قیمت‌ها**» در روزنامه «دنیای‌اقتصاد» نوشتم تا تاکید کنم که نرخ بهره تا چه اندازه قیمت با اهمیتی است و عملا سلطان همه قیمت‌ها است. در دنیای کنونی و بر اساس دانش کنونی، نرخ بهره متغیری است که سیاستگذار پولی از طریق آن اهداف خود یعنی ثبات اقتصاد کلان (مهار تورم و پرهیز از رکود) را دنبال می‌کند و تک‌تک عاملان اقتصادی تصمیمات اقتصادی خود را شکل می‌دهند، از تصمیم به سرمایه‌گذاری در انواع دارایی‌ها گرفته تا تصمیمات مصرف و پس‌انداز و حتی نحوه نگهداری موجودی انبار بنگاه‌ها. کشوری که در این قیمت کژی بیافریند، کل اقتصاد آن کشور دچار کژی می‌شود و بسیار بعید است که اقتصاد آن کشور در مسیر صراط مستقیم باشد.