بازگشت بورس به کانال ۵ میلیونی؛
بازارها بهدنبال دیپلماسی
علی عبدالمحمدی: بورس تهران در دومین روز معاملاتی هفته، یکی از بهترین روزهای خود در هفتههای اخیر را پشت سر گذاشت. بازگشت شاخص کل به کانال 5میلیون واحد، ثبت بیشترین ورود پول حقیقیها در 25روز معاملاتی اخیر، سبزپوشی بیش از 90درصد نمادها و انباشت قابلتوجه سفارشهای خرید در پایان معاملات، همگی از افزایش محسوس خوشبینی معاملهگران حکایت دارد. همزمان، کاهش تنشهای سیاسی و انتشار اخبار جدید از احتمال ازسرگیری مذاکرات میان ایران و آمریکا، انتظارات فعالان بازار را نسبت به آینده تعدیل کرده و بخشی از نقدینگی را بار دیگر به سمت بازار سهام سوق داده است.
معاملات روز یکشنبه با غلبه کامل تقاضا بر عرضه آغاز شد و این برتری تا پایان دادوستدها نیز حفظ شد. شاخص کل بورس تهران با رشد 2.20درصدی، بار دیگر از مرز 5میلیون واحد عبور کرد و در ارتفاع 5میلیون و 2هزار واحد ایستاد. این در حالی است که نماگر اصلی بازار طی 9روز معاملاتی گذشته در سطوح پایینتر از این مرز روانی نوسان میکرد و اکنون توانسته است این سطح مهم را پس بگیرد.
در سوی دیگر، شاخص هموزن نیز همگام با شاخص کل حرکت کرد و با ثبت رشد 2.17درصدی به سطح یکمیلیون و 393هزار واحد رسید. همسویی دو نماگر اصلی بازار نشان میدهد رشد معاملات تنها به چند نماد بزرگ محدود نبوده و بخش قابلتوجهی از شرکتهای کوچک و متوسط نیز از موج تقاضا بهرهمند شدهاند. این موضوع زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که بدانیم در پایان معاملات، 91درصد نمادهای بازار با افزایش قیمت بسته شدند و تنها 9درصد از نمادها در محدوده منفی قرار گرفتند؛ آماری که از فراگیر بودن رشد در بازار حکایت دارد. از سوی دیگر، ارزش معاملات خرد سهام نیز در کانال 22هزارمیلیارد تومان تثبیت شد. حفظ ارزش معاملات در این محدوده، بیانگر آن است که رشد قیمتها با مشارکت مناسب سرمایهگذاران همراه بوده و صرفا نتیجه معاملات محدود یا تحرک چند نماد شاخصساز نیست.
موتور محرک بازار
شاید مهمترین ویژگی معاملات روز یکشنبه را باید بازگشت قدرتمند سرمایهگذاران حقیقی دانست. در جریان دادوستدهای این روز، 6هزار و 217میلیارد تومان پول توسط حقیقیها وارد بازار سهام شد که بالاترین میزان ورود سرمایه در 25روز معاملاتی اخیر محسوب میشود. آخرین بار در 25خردادماه و با ورود حدود 9هزارمیلیارد تومان پول توسط حقیقیها، بازار شاهد رقمی بالاتر از این مقدار بود. این آمار از آن جهت اهمیت دارد که ورود پول حقیقیها معمولا یکی از مهمترین شاخصهای سنجش اعتماد سرمایهگذاران به روند آتی بازار محسوب میشود. هرچه جریان نقدینگی تازهنفس تقویت شود، احتمال تداوم روندهای صعودی نیز افزایش مییابد؛ زیرا تقاضای جدید میتواند بخشی از عرضههای احتمالی را جذب کند.
بررسی عملکرد بازار از ابتدای سال نیز نشان میدهد مجموع ورود پول حقیقیها به حدود 45هزارمیلیارد تومان رسیده است. اگرچه طی این مدت بورس دورههایی از اصلاح و نوسان را پشت سر گذاشته، اما خالص جریان نقدینگی همچنان به نفع بازار سهام باقی مانده است؛ موضوعی که نشان میدهد بخش مهمی از سرمایهگذاران، همچنان بازار سهام را گزینه مناسبی برای سرمایهگذاری ارزیابی میکنند. قدرت تقاضا در معاملات یکشنبه تنها به ورود پول حقیقیها محدود نشد. در پایان دادوستدها نیز حدود 10هزارمیلیارد تومان سفارش خرید روی تابلو باقی ماند؛ سفارشهایی که بهدلیل کمبود عرضه، امکان انجام معامله پیدا نکردند. باقی ماندن چنین حجمی از تقاضا میتواند نشانهای از استمرار اشتیاق خریداران در آغاز معاملات روزهای آینده باشد؛ هرچند تحقق این موضوع به میزان عرضه از سوی فروشندگان بستگی خواهد داشت.
اثر کاهش ریسکهای سیاسی بر بورس
یکی از مهمترین متغیرهایی که طی روزهای اخیر بر فضای معاملات بازار سهام اثر گذاشته، کاهش نسبی ریسکهای سیاسی است. انتشار اخبار تازه درباره احتمال ازسرگیری مذاکرات میان ایران و آمریکا، همزمان با عقبنشینی نرخ دلار از سقفهای اخیر، موجب شده انتظارات فعالان اقتصادی تا حدی تعدیل شود و فضای احتیاط جای خود را به خوشبینی نسبی بدهد. بازار سرمایه بیش از بسیاری از بازارهای دیگر به متغیر ریسک واکنش نشان میدهد. زمانی که فضای سیاسی با تنش همراه باشد، سرمایهگذاران معمولا با احتیاط بیشتری تصمیمگیری میکنند و بخشی از منابع مالی خود را از بازارهای ریسکی خارج میکنند. در مقابل، هر نشانهای از کاهش تنشها و حرکت به سمت ثبات، میتواند اعتماد سرمایهگذاران را تقویت کرده و جریان ورود نقدینگی به بورس را افزایش دهد. علاوه بر اثر روانی، آرامتر شدن فضای سیاسی میتواند از منظر بنیادین نیز برای شرکتهای بورسی اهمیت داشته باشد.
کاهش نااطمینانی، برنامهریزی بنگاهها را تسهیل میکند، ریسکهای عملیاتی را کاهش میدهد و چشمانداز سودآوری بسیاری از صنایع را شفافتر میسازد. به همین دلیل، فعالان بازار معمولا اخبار مرتبط با روابط خارجی و تحولات سیاسی را با حساسیت دنبال میکنند. برآیند معاملات روز یکشنبه نشان میدهد بورس تهران در شرایط کنونی بیش از هر چیز از کاهش ریسکهای سیستماتیک و بازگشت اعتماد سرمایهگذاران تاثیر پذیرفته است. عبور دوباره شاخص کل از مرز 5 میلیون واحد، فراگیر شدن رشد قیمتها، ورود قابلتوجه پول حقیقیها و انباشت سفارشهای خرید، همگی نشانههایی از تقویت سمت تقاضا هستند. با این حال، پایداری این روند به تداوم جریان نقدینگی و همچنین تثبیت فضای آرام سیاسی وابسته خواهد بود؛ عواملی که میتوانند مسیر معاملات بازار سرمایه در روزهای آینده را تعیین کنند.
استقبال دلار از دیپلماسی
