کارنامه بازارها در نیمه اول سال جاری بررسی شد؛
پیشتازی دلار در شهریور
بررسیها همچنین نشان میدهد داراییهای فیزیکی طلا در بازههای ماهانه، ششماهه و یکساله، بازدهی پایینتری نسبت به میانگین صندوقهای طلا داشتهاند. در بازه یکساله منتهی به ۳۱شهریورماه، میانگین بازدهی صندوقهای طلا با ثبت ۱۶۶درصد، از رشد ۱۲۳درصدی قیمت دلار در بازار آزاد پیشی گرفت. با این حال، جهش نرخ دلار در شهریورماه و کاهش بهای جهانی طلا موجب شد بازدهی این ارز در بازههای ماهانه و ششماهه، از بازدهی تمام قطعات فیزیکی طلا و میانگین بازدهی صندوقهای طلا فراتر رود. نرخ دلار در آخرین روز شهریورماه ۲۳۲هزار و ۸۰۰تومان ثبت شد که حدود ۳هزار تومان پایینتر از سقف قیمتی ثبتشده برای این ارز است.
همراهی بازدهی دلار با افزایش ریسک
در شهریورماه، بازار ارز، بازار سکه و طلای فیزیکی و شاخص بورس همگی با بازدهی مثبت همراه شدند. در این ماه، بالاترین میزان رشد قیمت به دلار در بازار آزاد اختصاص داشت؛ بهطوریکه در یک ماه منتهی به ۳۱شهریورماه، قیمت اسکناس آمریکایی حدود ۲۴درصد افزایش یافت. پس از دلار، شاخص بورس با ثبت بازدهی ۱۸درصدی در رتبه بعدی قرار گرفت. این در حالی است که در مردادماه، نرخ دلار تغییر قابلتوجهی نداشت، اما شاخص بورس ۲۴درصد رشد کرد. در نخستین ماه تابستان نیز همزمان با افزایش ریسکهای ژئوپلیتیک، بورس بازدهی منفی ثبت کرد، درحالیکه قیمت دلار حدود ۲۰درصد افزایش یافت. در تیرماه، بنادر کشور برای دومین بار در سال جاری تحت محاصره دریایی قرار گرفتند؛ محاصرهای که تاکنون ادامه دارد. در شهریورماه نیز، بهعنوان سومین ماه تابستان، همزمان با آغاز مراحل افزایش فشار حداکثری اقتصادی علیه کشور، بازدهی خرید دلار از بورس پیشی گرفت.
با وجود اینکه دلار در شهریورماه بالاترین بازدهی ماهانه را در میان بازارهای مورد بررسی به خود اختصاص داد، در بازه ششماهه در رتبه دوم و پس از بورس قرار گرفت. در بازه یکساله نیز بازدهی دلار پایینتر از رشد شاخص بورس و میانگین بازدهی سالانه صندوقهای طلا قرار داشت. همچنین در این بازه، بازدهی خرید سکه طلا و طلای گرمی نیز از رشد قیمت دلار در بازار آزاد بیشتر بود.
وضعیت بازار ارز و طلا در آخرین روز تابستان
روز سهشنبه معاملات دلار در بازار آزاد بیش از روزهای گذشته به سقف قیمتی ۲۳۵هزار و ۷۰۰تومان نزدیک شد. نرخ آغازین معاملات نقدی دلار ۲۳۴هزار و ۱۰۰ تومان و نرخ آغازین معاملات فردایی ۲۳۵هزار تومان بود. این سطوح در شروع معاملات، از تقویت انتظارات افزایشی در بازار حکایت داشت. نرخ آغازین دلار در معاملات نقدی روز سهشنبه در مقایسه با نرخهای آغازین و پایانی روز دوشنبه افزایش قابلتوجهی داشت؛ بهطوریکه دلار روز دوشنبه معاملات نقدی را در سطح ۲۳۰هزار و ۳۰۰تومان آغاز کرده و در ۲۳۱هزار تومان به پایان رسانده بود. بنابراین نرخ آغازین روز سهشنبه حدود ۴هزار تومان بالاتر از نرخ آغازین و بیش از ۳هزار تومان بالاتر از آخرین نرخ ثبتشده روز دوشنبه قرار گرفت. با این حال، در ادامه معاملات، دلار از اوج نرخهای آغازین خود عقبنشینی کرد و آخرین معامله نقدی روز سهشنبه تا پیش از ساعت ۱۷ در سطح ۲۳۲هزار و ۸۰۰تومان انجام شد. در بازار تتر نیز نرخ لحظهای در مقطعی به کانال ۲۳۲هزار تومان وارد شد، اما در ادامه در محدوده ۲۳۰هزار تومان نوسان کرد. همزمان، در آستانه سفر رئیسجمهور ایران به نیویورک برای شرکت در مجمع عمومی سازمان ملل، اخباری منتشر شد که از افزایش احتمال کاهش تنشهای منطقهای حکایت داشت.
در همین راستا، خبرگزاری کیودو به نقل از یک مقام ایرانی گزارش داد که ایران تحت شرایطی حاضر است به میز مذاکره بازگردد و میتواند ظرف هفت روز تنگه هرمز را بازگشایی کند. همچنین گمانهزنیهایی درباره افزایش رایزنی مقامات ایران با کشورهای منطقه و میانجیها با هدف کاهش تنش مطرح شد. در مجموع، نرخ دلار در معاملات نقدی روز سهشنبه، با وجود فاصله گرفتن از سقف روزانه، هزار و ۸۰۰تومان بالاتر از آخرین نرخ ثبتشده روز دوشنبه قرار گرفت و در سطح ۲۳۲هزار و ۸۰۰تومان ثبت شد. در بازار فیزیکی طلا نیز تمام قطعات با افزایش قیمت نسبت به روز دوشنبه معامله شدند، اما ادامه روند نزولی بهای جهانی طلا باعث شد رشد قیمتها در بازار داخلی نیز عمدتا تحت تاثیر افزایش نرخ دلار قرار داشته باشد.
روز سهشنبه هر گرم طلای ۱۸عیار در سطح ۲۳میلیون و ۸۱۰هزار تومان، سکه طلای طرح جدید (امامی) در ۲۳۶میلیون و ۷۰۰هزار تومان، نیمسکه در ۱۲۰میلیون تومان و ربعسکه در ۶۴میلیون تومان معامله شدند. در بازار جهانی، طلا روز سهشنبه به محدوده قیمتی ۴۳۰۰دلار در هر اونس نزدیک شد و در مقطعی حتی به سطوح پایینتر از این رقم کاهش یافت. اظهارنظرهای برخی مقامات فدرالرزرو، انتظارات درباره افزایش بیشتر نرخ بهره در آمریکا را تقویت کرده و در نتیجه فشار بر بهای طلا افزایش یافته است. با این حال، عوامل بلندمدت همچنان از قیمت طلا حمایت میکنند؛ از جمله تداوم خرید بانکهای مرکزی، نااطمینانیهای ژئوپلیتیک، نگرانیها درباره پایداری مالی دولتها و کاهش ارزش پول کشورها.
