به گزارش «ایسنا» دستاوردی که تغییر فناوری از سیم مسی به فیبر نوری به ارمغان می‌آورد این است که دیگر با محدودیت پهنای باند مواجه نخواهیم بود. فیبر نوری با پهنای باند بالا، فرصتی استثنایی برای ارائه خدمات و کاربردهای جدید ایجاد کرده و سرویس‌هایی که بر بستر این فناوری ارائه می‌شوند، می‌توانند کیفیت زندگی ما را به نحو چشمگیری ارتقا دهند، ارزش‌افزوده بیشتری نصیب شرکت‌های مخابراتی کنند و توان آنها را برای گسترش خدمات پایه بالا ببرند؛ هزینه‌های نگهداری و پشتیبانی شرکت‌های ارائه‌دهنده سرویس نیز به نحو قابل‌ملاحظه‌ای کاهش می‌یابد. نامحدود بودن سرعت تبادل داده در بستر فیبر نوری، بهترین گزینه برای حل نیازهای ارتباطی دهه‌های آینده است. فناوری فیبر منازل یا همان FTTH به دلیل عدم استفاده از تجهیزات فعال در طول مسیر نسبت به خرابی مقاوم‌تر بوده و عیب‌یابی و رفع ایراد احتمالی در این فناوری بسیار سریع‌تر و راحت‌تر از شبکه‌های مسی صورت می‌گیرد.

محمود واعظی، وزیر پیشین ارتباطات و فناوری اطلاعات در اوایل تابستان سال جاری(۱۳۹۶) با اشاره به پاسخ به حضور سرمایه‌گذار خارجی در کشور برای توسعه شبکه فیبر نوری اظهار کرد: با توجه به اینکه توسعه فیبر نوری در کشور یک نیاز جدی است، مذاکراتی کردیم. مردم ما در منزل علاقه‌مند هستند از یک زوج سیمی که وارد منزل و محل کارشان می‌شود برای خدماتی از تماشای تلویزیون و استفاده از اینترنت و سایر خدمات استفاده کنند. بنابراین لازم است این زوج فیبر نوری باشد.  وزیر پیشین ارتباطات و فناوری اطلاعات در ادامه گفته بود: مقدمات حضور شرکت ام‌تی‌ان آفریقای جنوبی به‌عنوان سرمایه‌گذار خارجی در پروژه فیبرنوری با همکاری شرکت‌های داخلی در حال انجام و روند کار راضی‌کننده است. مقرر است شرکت ام‌تی‌ان ۷۵۰ میلیون دلار سرمایه‌گذاری در پروژه فیبرنوری انجام دهد که نزدیک به ۳۰۰ میلیون دلار آن به‌صورت مستقیم و ۴۵۰ میلیون دلار آن به‌صورت غیرمستقیم خواهد بود.

او در توضیح این مساله که چرا از شرکت‌های ایرانی در این حوزه استفاده نشده است، گفته بود: اپراتور ایرانی در برآورد هزینه‌های کار دچار اشتباه شد و همین امر تاخیر در اجرای این پروژه را به‌دنبال داشت، اما هم اکنون با مذاکراتی که با یک شرکت خارجی داریم و ۹۰ درصد پیشرفت داشته، قرار است پس از انعقاد قرارداد، اقدام برای آغاز فاز عملیاتی پروژه آغاز شود. همچنین وحید صدوقی، مدیرعامل شرکت ارتباطات سیار کشور با اشاره به فاز سوم شبکه ملی اطلاعات بیان کرده بود: اولین اقدام در حوزه توسعه شبکه زیرساخت است. در توسعه شبکه فیبر با همکاری شرکت مخابرات ایران برنامه داشتیم هشت هزار سایت فیبر نوری ایجاد کنیم که در حال حاضر ۸۲۲۰ سایت فیبر نوری اجرا شده است. توسعه G ۴ بدون فیبر بی‌معنی است و لازم است که برای تمامی سایت‌های G ۴ فیبر ایجاد شود که این کار در دوسال گذشته انجام شده است.

فیبر نوری تنها فناوری است که می‌تواند بدون محدودیت تقاضای مشتریان و حجم بالای ترافیک دیتا را پشتیبانی کند. از سوی دیگر، تلفن همراه نیز ناگزیر است از قابلیت‌های فیبر استفاده کند؛ زیرا به بستری نیازمند است که بتواند بیشترین حجم ترافیک را پشتیبانی کند و از خود عبور دهد. بنابراین، فیبرنوری فناوری مورد نیاز در هر دو بخش ثابت و سیار است و اپراتوری مثل ما که در هر دو بخش فعال است باید به این موضوع توجه ویژه داشته باشد. در همین راستا رسول سراییان، مدیرعامل شرکت مخابرات کشور با اشاره به مزایای فیبر نوری بیان کرده است: با فیبر نوری پهنای باند بالا و نامحدود برای مشتریان تجاری و خانگی، تاخیر پایین و کیفیت بالای سرویس، فناوری امن، کاهش هزینه نگهداری و مصرف انرژی را خواهیم داشت. این کار با بردن یک پرتال به داخل مجموعه امکان‌پذیر است و کافی است یک بار فیبر نوری را داخل مجموعه ببریم و پس از آن هر سرویس قابل ارائه است و این قابلیت مناسب فیبر نوری است. از مهم‌ترین کارهای ما در حوزه فیبر نوری در دولت یازدهم این بود که زیرساخت فیبر را در حوزه موبایل و ثابت فراهم کردیم و توانستیم ۸۵۰۰ سایت همراه اول را به فیبر متصل کنیم.

در این راستا مدیرعامل شرکت مخابرات کشور اعلام کرده است: تا پنج سال آینده در حوزه خدمات فناوری زیرساختی فیبر نوری، تار نوری جایگزین سیم مسی در منازل می‌شود. او همچنین خاطرنشان کرده بود: با رسیدن فیبر نوری به منزل مردم امکاناتی از قبیل سیستم‌های دوربین‌های مدار بسته، تلویزیون‌های HD و ۴k، تعداد نامحدود خط تلفن و خانه‌های هوشمند فراهم می‌شود. ظرف پنج سال آینده باید به جای سیم تلفن در منازل مردم فیبر نوری جایگزین کنیم تا بتوانیم در این بستر خدمات مختلف ارائه کنیم. محمدجواد آذری‌جهرمی، وزیر ارتباطات و مدیرعامل پیشین شرکت ارتباطات زیرساخت نیز با اشاره به اعتراض مردم به قطعی‌های اینترنت اظهار کرده بود: در ابتدای آغاز به کار فعالیت من- در سمت معاونت وزارت ارتباطات- ۷۰ درصد اینترنت کشور از جنوب و روی فیبر نوری تامین می‌شد. طبیعتا اگر این فیبر نوری دریایی خوب دفن نشده باشد بر اثر لرزش‌ها و لنگر انداختن کشتی قطع می‌شود و حداقل زمانی که لازم است نقطه‌یابی و وصل شود، دو روز است که کشور دچار اختلال می‌شد. یکی از کارهایی که بنده در مدیریت شرکت ارتباطات زیرساخت انجام دادم این بود که چگالی توزیع اینترنت از سطح دریا را به سمت مرزهای شمالی بردم، که از آنجا بیشتر درخواست‌های ما به سمت اروپا می‌رود و کیفیت بهتری دارد. اکنون اگر هم از دو مسیر دچار قطعی شویم مردم احساس نمی‌کنند.

اما فیبر نوری از نظر ایجاد بستری امن و پایدار شرایط بهتری را برای شبکه مخابراتی کشور ایجاد و مشتریان باند پهن و مکالمه را پشتیبانی می‌کند. بنابراین مشتریان می‌توانند از تمام خدماتی که بر بستر اینترنت ارائه می‌شود، بر بستر فیبر نوری استفاده کنند. همچنین با توجه به افزایش ترافیک دیتا و اینکه فیبر می‌تواند بدون محدودیت تقاضای مشتریان و حجم بالای ترافیک را پشتیبانی کند، این تغییر فرآیند باید سرعت گرفته تا شاهد ارتقای کیفیت سرویس‌های مبتنی بر بستر این فناوری باشیم. آذری‌جهرمی همچنین این را هم گفته بود که معضل جدی اینترنت‌های خانگی «سیم مسی» است که امروزه زیر ۲ مگابایت سرعت را منتقل می‌کنند؛ این سیم‌ها به خوبی نمی‌توانند سرعت را منتقل کنند و راهکار آن اجرای پروژه FTTB یا FTTH است که شرکت‌های FCT مجوز گرفته‌اند و فکر می‌کنم ظرف یک سال تا یک سال و نیم آینده در سطح هر شهر کلان کشور پروژه فیبر نوری‌مان اجرا شده باشد و برای VDSL هم تلاش می‌کنیم که شرکت‌ها را افزایش دهیم تا در زمانی کوتاه‌تر از ۱۸ ماه این ظرفیت‌ها را پیاده‌سازی کنند تا بتوانیم سرعت متناسب برای اینترنت را تا یک مگابیت افزایش دهیم.

آنچه امروز در حوزه ICT مطرح است و روند آتی این صنعت را متوجه خود کرده، افزایش ترافیک دیتا در دنیاست. هرچقدر جامعه به سمت مصرف ویدئو سوق یابد، حجم تبادل ترافیک افزایش می‌یابد و باعث می‌شود تا تسهیل تبادل ترافیک در کانون توجه قرار گیرد، بستری فراهم شود تا حجم ترافیک بیشتری را از خود عبور دهد و مشتری تصور نکند که با توجه به حجم بالای تقاضا در بخش دیتا، نمی‌تواند به نیازها و خواسته‌های خود دست یابد.

خدمات‌دهندگان آماده‌ نیستند

به رغم مشخص بودن مزیت‌های فیبر نوری در داخل کشور مشخص نیست این شرکت‌ها تا چه اندازه آمادگی ارائه سرویس‌های پرسرعت را روی آن دارند. شرکت مخابرات در زمینه ارائه خدمات اینترنت پرسرعت (ADSL) نتوانسته رضایت نسبی کاربران را جلب کند و به همین دلیل کیفیت اینترنت مخابرات همواره مورد اعتراض مشترکان قرار داشته است. به همین دلیل این نگرانی وجود دارد که کیفیت سرویس‌های ارائه شده روی فیبر نوری (به رغم قابلیت فراوان آن) موجب رضایتمندی مشترکان نشود. از طرف دیگر از سوی رقبای مخابرات مثل ایرانیان نت هم به رغم دریافت مجوز هنوز شاهد توسعه قابل توجهی در این مسیر نبوده‌ایم به همین دلیل هنوز کاربران گزینه‌های سیم مسی را به‌عنوان یکی از اصلی‌ترین گزینه‌های اتصال به اینترنت پیش روی خود دارند و البته باید در نظر گرفت رشد قابل توجه در مسیر دسترسی از سوی اپراتورهای موبایل صورت گرفته و هم‌اکنون بسیاری از مردم در خانه‌ها نیز از طریق موبایل به اینترنت دسترسی دارند.