آرشیو روزنامه شماره ۴۳۸۳ دنیای اقتصاد

اخبار تاريخ و اقتصاد - روزنامه شماره ۴۳۸۳

  • قرنطینه در ایران و دخالت انگلستان

    نظام قرنطینه برای نخستین‌بار در سال ۱۳۷۴م در ونیز و درباره کشتی‌هایی اعمال می‌شد که مظنون به آلودگی به بیماری طاعون بودند. این اقدام که کشتی‌ها را به مدت چهل روز از ورود به بندر بازمی‌داشت به‌دلیل تاثیرگذار بودن در نقاط دیگر نیز رواج یافت. پس از آن قوانین قرنطینه وضع و مجازات‌هایی برای نقض آن مشخص شد. اولین ایستگاه قرنطینه در سال ۱۳۸۳ م در بندر مارسی فرانسه تاسیس شد.
  • تاریخ شفاهی خُرد

    دکتر مرتضی نورایی / استاد و عضو هیات علمی گروه تاریخ دانشگاه اصفهان
    زایندگی علوم‌انسانی در کش‌وقوس‌های زمانی تحت‌تاثیر ضرورت‌ها، هم به‌روزرسانی شده و هم ‌فرداخواه می‌شود. جریان پسامدرن چون آسیابی است که در معرکه خود زبان و روایت‌ها را در حیطه علوم ‌انسانی به اندازه و ابعاد کوچک اما موثر، پرمخاطب و جذاب در حد و حوصله و توان و استعداد نسل‌های ‌موجود تنظیم می‌کند. تاریخ در حرکت پیش‌رونده خود از هر جهت به دانشی پاسخگو تبدیل شده است. اگر ‌رسالت و ماموریت آن‌که «ارتقای سطح شهروندی» است، دچار اختلال شود، خود مختل شده و راه ‌ناکارآمدی در پیش گرفته است؛ بی‌رنگ و خاصیت. مخاطب‌زایی، سرعت و دقت تولیدات در دامنه تاثیر و رسالت‌پذیری تاریخ باید پیوسته بازنگری، بازنگاری ‌و بازانگاری شود. حرکت تاریخ شفاهی از هر نظر به سمت و سوی ضرورت‌ها بوده است. اما ضرورت‌ها ‌متوقف نیستند و پیوسته نوبه‌نو شده و راه و چاه قبل، خود دچار ضرورت تغییر و تبدیل می‌شود. از این‌رو این ‌فشرده بر آن است سازوکار تاریخ‌نگاری خرد۱ را بر تاریخ شفاهی به‌کار برد۲ تا ‌پیش از آنکه تاریخ شفاهی در چنبره ضرورت‌های قدیم ماندگار بماند، با استفاده از فراوانی محققان و ‌دوستداران آن، گامی پیش و پیش‌تر نهیم.
  • امتیازدهی مناقشه‌برانگیز

    سوم مردادماه ۱۲۵۱ ه.ش امتیاز بهره‌‌برداری از معادن ایران به سرمایه‌گذار انگلیسی، بارون جولیوس رویتر، واگذار شد. به موجب این قرارداد، امتیاز انحصاری ایجاد راه‌آهن و استخراج معادن ایران از قبیل زغال‌سنگ، آهن، مس، سرب، نفت و به‌طور کلی هر معدن دیگری را که قابل بهره‌برداری برای کمپانی باشد به مدت هفتاد سال به رویتر انگلیسی واگذار شد.
  • دستور چرچیل برای حمله به ایران

    ۲۵ جولای ۱۹۴۱چرچیل نخست‌وزیر وقت انگلستان با ارسال یک تلگرام سری به ژنرال آرچیبالد ویول، فرمانده نیروهای انگلیسی در هند، به او اطلاع داد که حمله نظامی به ایران قطعی است و واحدهای لشکر ۹ هند باید تا ۱۰ روز دیگر به بصره برسند.
  • بنیان‌گذاری شهر صنعتی دیترویت

    ۲۵ جولای سال ۱۷۰۱ شهر دیترویت که بعدها به مرکز خودروسازی آمریکا تبدیل شد از سوی یک سروان فرانسوی به نام «آنتوان دو کادیلاک» بنا نهاده شد. در طول قرن نوزدهم به‌دنبال گسترش صنعت خودروسازی و در اوایل قرن بیستم، شهر و حومه آن سریعا رشد کرد و در دهه ۱۹۴۰ در رتبه چهارم شهر‌های بزرگ ایالات‌متحده قرار گرفت.
  • حضور اجتماعی تجار در قرارداد رژی

    بهترین شکل نظام‌مند اعتراضات تجار، در مواجهه با «غارت‌گری‌های امتیازی» تهاجمات تجاری دولت‌های استعمارگر را می‌توان در اعتراضی دید که در شهرهای بزرگ ایران به‌خاطر «قرارداد رژی» (در اواخر حکومت ناصرالدین‌شاه)، به‌راه انداختند؛ نفی قرارداد استعمارگرایانه‌ای که پس از سفر سوم ناصرالدین شاه به اروپا، بین ایران و انگلیس، بسته شده بود و براساس آن، ایران متعهد می‌شد تا انحصار توتون و تنباکو را به شرکتی به نام رژی ـ که با کمک دولت انگلیس تاسیس شده بود ـ واگذار کند.
  • گفته‌ها

    سر هنری ساویچ لندور مامور انگلیسی در اوایل قرن بیستم، در گزارشی که از وضع ایران ارائه کرده است، نبود سرمایه‌داری ملی در ایران یا عدم حضور تجار ایرانی در تجارت‌های بزرگ را ناشی از «ناآشنایی و نابلدی» آنها دانسته است.

پربازدیدهای سایت خوان

بیشتر

بیشتر