اخبار آرشیو روزنامه روزنامه شماره ۶۶۶۷

طی روزهای گذشته از شروع پاییز، ترافیک تهران برخلاف سال‌های گذشته افزایش محسوسی نداشته است.  این در حالی است که آغاز سال تحصیلی همیشه باعث افزایش دست‌کم ۱۵ تا ۳۰درصدی «ترددهای درون‌شهری در پایتخت» می‌شود. بررسی‌های «دنیای‌اقتصاد» درباره علت عدم انعکاس «رشد سفرهای پاییزی» در «حجم ترافیک خیابان‌ها» نشان می‌دهد، بخشی از خانوارهای دارای فرزند محصل برای «کنترل هزینه‌های زندگی در شرایط تورمی»، استفاده از سرویس مدارس و رفت‌وآمد با خودروی‌شخصی را محدود کرده‌اند.

شرایط اقتصادی یکی از عوامل موثر بر بروز جرائم و آسیب‌های اجتماعی است؛ هرچند نمی‌توان تمامی بزهکاری‌ها را به متغیرهای اقتصادی نسبت داد. شواهد پژوهشی نشان می‌دهد شوک‌هایی مانند تورم، رکود، بیکاری و نابرابری درآمدی، از طریق کاهش قدرت خرید، افزایش فشار روانی و تضعیف انسجام اجتماعی با افزایش سرقت، قتل و خودکشی ارتباط دارند. در ایران، پژوهشی درباره سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۱ نشان می‌دهد همزمان با افزایش تورم، تعداد سرقت‌های ثبت‌شده نیز رشد کرده است. همچنین بررسی داده‌های سال‌های ۱۳۹۱ تا ۱۴۰۳ نشان می‌دهد همبستگی نرخ دستگیرشدگان سرقت با تورم ۰.۶۸ و با نرخ فقر ۰.۶۲ بوده است. در مورد قتل نیز همبستگی با تورم ۰.۷۲ و با فقر ۰.۷۸ گزارش شده است. این ارقام به‌تنهایی رابطه علّی را اثبات نمی‌کنند؛ اما از وجود ارتباط میان شرایط اقتصادی و آسیب‌های اجتماعی حکایت دارند. مطالعات بین‌المللی نیز نشان می‌دهند تورم و نابرابری اقتصادی می‌توانند با افزایش جرائم خشن، به‌ویژه قتل، همراه باشند. این اثر در مناطق محروم، دارای فقر و بیکاری بالا و زیرساخت‌های ضعیف، شدیدتر بوده است. در حوزه خودکشی نیز پژوهش‌های انجام‌شده نشان می‌دهند متغیرهایی مانند بیکاری و تورم با نرخ خودکشی، به‌ویژه در گروه‌های سنی بالای ۴۰سال ارتباط دارند. در ایران نیز، بررسی سال‌های ۱۳۹۱ تا ۱۴۰۳ نشان می‌دهد همبستگی نرخ خودکشی با تورم ۰.۶۵ و با نرخ فقر ۰.۸۶ بوده است. مقابله پایدار با آسیب‌های اجتماعی تنها از مسیر سیاست‌های انتظامی و قضایی امکان‌پذیر نیست و بهبود شرایط اقتصادی نیز اهمیت دارد. مهار تورم، کنترل رشد نقدینگی، اصلاح نظام بانکی، تقویت رشد اقتصادی و کاهش فقر می‌تواند از فشارهای اقتصادی موثر بر بروز آسیب‌های اجتماعی بکاهد. در شرایطی که اقتصاد ایران در دهه ۱۳۹۰ رشد متوسطی نزدیک به صفر داشته و در بهار امسال نیز منفی ۱۰.۱درصد بوده، رفع موانع رشد همچون تحریم‌ها به یکی از الزامات مهم سیاستگذاری اقتصادی و اجتماعی تبدیل شده است.

پسماند در حال تبدیل شدن به بخشی از معادله تامین مواد اولیه صنایع است. محدودیت واردات، دشواری دسترسی به ارز و نوسان هزینه‌ها، اهمیت مواد بازیافتی را افزایش داده است. با این حال، ضعف تفکیک و جمع‌آوری، کمبود خوراک، استانداردهای ناکافی و سامان‌نیافتگی بازار، مانع بازگشت مواد به تولید است. کارشناسان تاکید دارند مساله اصلی ظرفیت بازیافت نیست، بلکه اتصال حلقه‌های زنجیره اهمیت دارد. تقویت تفکیک از مبدأ، استانداردگذاری و شفافیت آماری می‌تواند هزینه تامین را کاهش دهد و در کنار گشایش مسیر‌های واردات، به‌عنوان ابزاری برای افزایش تاب‌آوری عمل کند.

«ایران از شروط هفتگانه خود برای بازگشایی تنگه هرمز، عقب‌نشینی نخواهد کرد.» سید عباس عراقچی وزیر خارجه ایران، در واکنش به رد پیشنهاد هفت‌روزه تهران از سوی دونالد ترامپ گفت: «واکنش ترامپ به پیشنهادمان را شنیدیم؛ منتظریم تا میانجی‌ها مواضع نهایی را اعلام کنند.» عراقچی تاکید کرده است که تهران هنوز پاسخ رسمی آمریکا را از کانال میانجی‌ها دریافت نکرده و هر تصمیم بعدی ایران بر مبنای همان پاسخ اتخاذ خواهد شد.

ارزش معاملات بازار سهام در سال جاری به سطوحی رسیده است که از منظر ریالی در زمره بالاترین ارقام ثبت‌شده در تاریخ بورس تهران قرار می‌گیرد؛ با این حال، تغییر واحد سنجش از ریال به دلار، تصویر متفاوتی از میزان رونق معاملات ارائه می‌کند. در شرایطی که تمامی ۱۰رکورد برتر ارزش معاملات خرد از منظر ریالی در سال جاری ثبت شده‌اند، بررسی ارزش دلاری معاملات نشان می‌دهد تمامی رکوردهای تاریخی این متغیر به سال۱۳۹۹ تعلق دارند. این تفاوت را می‌توان تا حد زیادی ناشی از کاهش ارزش پول ملی و افزایش سطح اسمی قیمت‌ها در اقتصاد ایران دانست؛ عواملی که باعث شده‌اند ارقام ریالی معاملات با گذشت زمان بزرگ‌تر شوند. بر همین اساس، مقایسه ارزش معاملات در مقیاس دلاری نشان می‌دهد که ارقام دلاری ارزش معاملات کنونی بازار، اختلاف فاحشی با ارقام ثبت‌شده با اوج سال ۹۹ دارند.