آلومینیومی‌‌‌ها در انتظار پالس مثبت دلاری
دنیای‌اقتصاد - علی قاسمی : آلومینیوم به‌عنوان یکی از فلزات پرکاربرد پس از آهن، به دلیل کاربرد بالا در صنایع مختلف اهمیت ویژه‌‌‌ای دارد و در حمل‌ونقل و ساخت‌وساز مورد استفاده زیادی قرار گرفته است. این فلز به دلیل خاصیتی که دارد قابلیت چند بار استفاده را دارد. در واقع ۷۵درصد از ۵/ ۱میلیارد تن آلومینیومی که تا به حال تولید شده، در صنایع استفاده شده است. علاوه بر این، تولید آلومینیوم از بازیافت قراضه نسبت به تولید آن از طریق بوکسیت ۹۵درصد انرژی کمتری مصرف می‌کند. بررسی‌‌‌ها نشان می‌دهد که گزارش‌‌‌های فروردین‌ماه این صنعت، با وجود اینکه در مقایسه با اسفندماه گزارش‌‌‌های ضعیفی به شمار می‌‌‌روند، اما درآمدهای صنعت نسبت به فروردین‌ماه سال قبل شرایط رو به رشدی را تجربه کرده است. با توجه به نرخ فعلی دلار و قیمت جهانی آلومینیوم و ثبت بازدهی بالا در این صنعت، سرمایه‌گذاری در سهام این صنعت با قیمت‌های فعلی توجیه مناسبی ندارد. در صورتی که نرخ دلار کمی بهبود یابد و به بالای ۴۵هزار تومان برسد، شرایط برای ادامه حرکت صعودی قیمت سهام آلومینیومی‌‌‌ها فراهم می‌شود.
فرآیند تولید آلومینیوم
آلومینیوم از طریق استخراج سنگ بوکسیت تولید می‌شود. سنگ بوکسیت پس از فرآیند تغلیظ برای تصفیه آماده می‌شود و پس از تصفیه، آلومینای موجود در آن از ناخالصی‌‌‌ها جدا می‌شود و پس از آن با روش الکترولیز، آلومینیوم خالص به دست می‌‌‌آید. برای تولید هر تن آلومینیوم حدود ۲تن آلومینا مصرف می‌شود و آلومینای موجود نیز از ۴ تا ۶تن بوکسیت استخراج می‌شود. علاوه بر این برای تولید هر تن آلومینیوم، ۵۰۰کیلوگرم کربن به‌عنوان اند استفاده می‌شود. آلومینیوم موجود به شمش و پس از آن به ورق، بیلت و راد تبدیل تبدیل می‌شود.
ذخایر تولید و مصرف آلومینیوم در جهان
گینه دارای بزرگ‌ترین ذخیره بوکسیت به‌عنوان ماده معدنی اصلی و استرالیا بزرگ‌ترین تولیدکننده این ماده در دنیاست. بزرگ‌ترین تولیدکننده آلومینا در دنیا چین است که در تولید آلومینیوم نیز در جهان پیشتازی می‌کند. تولید آلومینا در جهان همواره با سرعت زیادی در حال رشد است و میزان رشد تولید به بالای ۳درصد در سال رسیده است. علاوه بر این میزان مصرف نیز از تولید پیشی گرفته است و احتمالا سبقت مصرف از تولید آلومینیوم در جهان تداوم یابد.
آلومینیومی‌‌‌های بورسی
آلومینیوم ایران با ارزش بازار ۳۴هزار میلیارد تومان، بزرگ‌ترین تولیدکننده شمش آلومینیوم در میان شرکت‌های بورسی بوده و به وسیله پودر آلومینا که عمدتا به صورت وارداتی است، محصولات خود را تولید و عرضه می‌کند. دومین شرکت، کارخانه‌‌‌های تولید نورد آلومینیوم با ارزش بازار ۵هزار و ۵۰۰میلیارد تومان است که شمش موردنیاز خود را در داخل کشور و با نرخ روز تامین و به وسیله آن اقدام به تولید ورق آلومینیومی می‌کند. پس از «فنوال»، شرکت آلومتک با نماد «فالوم» ارزش بازاری معادل ۲هزار میلیارد تومان دارد و با خرید شمش اقدام به تولید سیم کابل می‌کند. «فمراد» یا آلومراد نیز با ارزش بازار هزار میلیارد تومانی اقدام به تولید ورق و بیلت می‌کند. همچنین شرکت آلومینای ایران، اقدام به تولید پودر آلومینا کرده و در سال گذشته موفق شده است ۱۹۶هزار تن از این پودر را برای صنعت آلومینیوم تولید و عرضه کند. ارزش بازار این شرکت، حدود ۱۹۹میلیارد تومان است.
مقایسه نسبت‌‌‌های سودآوری
صنعت آلومینیوم یکی از صنایعی است که طی سال‌های اخیر با افزایش حاشیه سود ناخالص صنعت در حال افزایش است. در میان شرکت‌ها نماد «فایرا» توانسته است حاشیه سود خود را طی هفت‌سال از منفی ۵درصد به ۳۳درصد برساند.
علاوه بر این، طی دو، سه سال اخیر «فنوال» توانسته است در حاشیه سود نسبت به سایر شرکت‌ها پیشی بگیرد. «فمراد» هم با وجود اینکه حاشیه سود پایین‌‌‌تری نسبت به سایرین دارد، از ثبات بیشتری برخوردار بوده و موفق شده است حاشیه سود خود را در محدوده خاصی حفظ کند. در صورتی که طی سال آینده دولت در خصوص انرژی این صنایع تصمیم درستی اتخاذ کند و نرخ دلار نیما به دلار بازار آزاد نزدیک شود، حاشیه سود این صنعت دوباره می‌‌‌تواند بهبود را تجربه کند.
سایه‌روشن بازار جهانی بر آلومینیومی‌‌‌ها
طی سال گذشته، با ثبات نسبی نرخ دلار قیمت آلومینا نیز در داخل کشور تا حدودی باثبات بود و همین امر سبب شد حاشیه سود شرکت‌های تولیدکننده شمش نظیر «فایرا»، در سال گذشته با شتاب بیشتری صعود داشته باشد. بر همین اساس، انتظار می‌رود با افزایش نرخ دلار در سال‌جاری، رابطه میان نرخ فروش و نرخ مواد اولیه تا حدودی متعادل شود و حاشیه سود نیز کمی بهبود یابد. در صورتی که با سیاست‌‌‌های جدید فدرال‌رزرو در نیمه دوم سال میلادی قیمت‌های جهانی دوباره روند صعودی خود را آغاز کنند، در نهایت نفع بهبود فضای اقتصادی در جهان برای همه صنایع خواهد بود. در صورتی که بازارهای جهانی در وضعیت متعادل فعلی باقی بمانند و بازار شاهد تغییر شدیدی در نرخ جهانی آلومینیوم نباشد، افزایش نرخ دلار تاثیر بسزایی بر سودآوری این صنعت خواهد داشت.
بنابراین نزدیکی نرخ دلار مبادله‌ای به بازار آزاد به نفع آلومینیومی‌‌‌ها و سایر صنایع دلاری خواهد بود. این صنعت، بخش بزرگی از ارز حاصل از صادرات را صرف نیازهای اساسی خود کرده و عمده این نیازها به دلیل تامین آلومینا برای شرکت است. تقریبا به‌ازای هر تن آلومینیوم، هزار و ۶۱۳دلار نیاز ارزی وجود دارد که نزدیک به هزار دلار آن برای تامین آلومینا و ۵۲۵دلار آن برای تامین آند است. از این رو تنها بخش اندکی از ارز حاصل از صادرات باقی خواهد ماند و وصول درآمدهای ارزی و تامین نیازهای ارزی برای خرید مواد اولیه در این صنعت از اهمیت زیادی برخوردار است و در تامین نقدینگی این صنعت نقش مهمی ایفا می‌کند.
حال وخیم آلومینیوم در فروردین‌ماه واقعیت دارد؟
گزارش‌‌‌های ماهانه اولین ماه از سال ۱۴۰۲ در شرکت‌های آلومینیومی نشان می‌دهد که این صنعت در فروردین‌ماه، به دلیل افت تولید و فروش با کاهش درآمد بسیار قابل‌توجهی مواجه شد. رویه کاهش درآمد در شرکت‌های فولادی نیز مشاهده می‌شود که در فروردین‌ماه بسیار طبیعی است. تعطیلات ابتدای سال و مشکلات تامین انرژی در زمستان بر میزان تولید و فروش شرکت‌های آلومینیومی نیز تاثیرگذار خواهد بود. با این حال، مشاهده می‌شود که نرخ فروش محصولات آلومینیومی در فروردین‌ماه نسبت به اسفند رشد بسیار خوبی را تجربه کرده است. با وجود این، نرخ پودر آلومینای نماد «آلومینا» با افت خوبی مواجه شده و فرصت خوبی را برای «فایرا» فراهم کرده است.
نگاهی به گزارش‌‌‌های ماهانه در مقیاس بزرگ‌تر نشان می‌دهد که عمده شرکت‌های آلومینیومی در فروردین‌ماه نسبت به فروردین سال‌های گذشته، از نظر میزان تولید وضعیت چندان بدی را تجربه نکرده و ورق‌‌‌سازهای بورسی با بهبود تولید نیز مواجه شده‌‌‌اند. درآمد حاصل از فروش نیز به‌رغم افت سنگین در فروردین‌ماه نسبت به اسفندماه سال گذشته، با رشد خوبی نسبت به فروردین سال گذشته مواجه شده است؛ به این معنی که اگر زاویه دید تحلیلگر معطوف به مقایسه با سال‌های گذشته شود، اتفاقا صنعت آلومینیوم فروردین‌ماه خوبی را نسبت به مدت مشابه سال‌های گذشته تجربه کرده است.
ارزش‌گذاری صنعت آلومینیوم
نگاهی به نسبت‌‌‌های بازاری گذشته‌‌‌نگر و آینده‌‌‌نگر صنعت آلومینیوم نشان می‌دهد که این صنعت طی رشدهای اخیر بازار بازدهی بسیار بالایی را به ثبت رسانده؛ به طوری که با وجود عقب‌ماندگی شاخص نماد «فنوال» بازدهی نزدیک به ۱۲۸درصدی را به لحاظ قیمتی کسب کرده است. علاوه بر این، ضریب قیمت به سود آینده‌‌‌نگر این صنعت کمی بالاتر از میانگین بوده که نشان می‌دهد، نمادهای این صنعت ارزندگی کافی را برای سرمایه‌گذاری ندارند. برای پیش‌بینی سود هر سهم نماد «فایرا»، نرخ شمش آلومینیوم ۲هزار و ۳۰۰دلار به ازای هر تن در نظر گرفته شده است. این نرخ، بسیار محافظه‌‌‌کارانه و نزدیک به قیمت حال این محصول است؛ چرا که قیمت فعلی آلومینیوم در منطقه تعادلی است و احتمالا با سیاست‌‌‌های جدید فدرال‌رزرو انتظار رشد قیمت همچنان وجود دارد و می‌‌‌تواند انتظارات را از سودآوری صنعت بهبود بخشد. همچنین نرخ پودر آلومینا حدود ۳۴۸دلار در نظر گرفته شده که به دلیل ثبات نسبی قیمت این پودر، حاشیه سود «فایرا» رشد چشمگیری را تجربه کرده است. در صورتی که قیمت جهانی این پودر ثبات خود را در محدوده فعلی حفظ کند، این حاشیه سود می‌‌‌تواند قابل تکرار باشد. نرخ برق برای «فایرا» حدود ۹۲۰تومان و نرخ سوخت ۲هزار تومان در نظر گرفته شده است.
کابل ۱۱۰میلیون تومانی به‌عنوان یکی از مفروضات اصلی تحلیل نماد «فالوم»، در نظر گرفته شده است. در نماد «فمراد» نرخ راد و بیلت آلومینیوم براساس ضریبی از شمش آلومینیوم بوده و به ترتیب ضریب ۱۱۰ و ۱۰۷ به‌عنوان نسبت نرخ این دو محصول به شمش در نظر گرفته شده است. نرخ راد کارمزدی نیز حدود ۳میلیون تومان به ازای هر تن فرض شده است. نرخ دلار نیز برای هر ۴نماد، حدود ۴۰هزار تومان به طور متوسط برای سال‌جاری خواهد بود. در صورتی که مفروضات یادشده ثابت بمانند و تغییری نکنند، شرکت‌های این صنعت با قیمت فعلی برای سرمایه‌گذاری چندان به‌صرفه نخواهند بود.
