«دلر» چه می‌کند؟

شرکت دارو‌سازی اکسیر یکی از شرکت‌های بازار دوم بورس است که در گروه دارویی درج نماد شده است. سهامداران بورسی، این شرکت را با نام «دلر» می‌‌‌شناسند. این شرکت در سال ۱۳۸۰ وارد بازار سرمایه شده و فعالیت اصلی آن در زمینه تولید داروهای انسانی است که در دُزها و اشکال گوناگون انواع دارو را تهیه و به بازار عرضه می‌کند.

«دلر» حدود ۶‌درصد از صنعت دارویی کشور را تشکیل می‌دهد و ارزش بازار حدود ۴هزار و ۶۶۰میلیارد تومانی دارد. سهام شناور این شرکت نیز ۱۶درصد است. نماد یادشده حدود ۲میلیارد و ۲۵۰میلیون برگه سهم دارد که آخرین قیمت هر برگ آن ۲.۰۶۸تومان به‌‌‌ازای هرسهم بوده است. همچنین بازدهی این نماد در یک‌‌‌ماه، سه‌‌‌ماه و یک‌‌‌‌‌‌‌‌‌سال اخیر به ترتیب ۷، ۱۳ و ۱۲درصد بوده است.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که طی آخرین صورت مالی شرکت، حاشیه سود ناخالص ۴۸‌‌‌درصد، حاشیه سود عملیاتی ۴۳‌‌‌درصد و حاشیه سود خالص ۳۳درصد بوده است. نسبت P/ E این شرکت در حال حاضر ۵۹/ ۶واحد را نشان می‌دهد و حاکی از آن است که شرکت نسبت به سایر شرکت‌های فعال در صنعت خود وضعیت مطلوبی دارد.

سهامداران

شرکت‌های داروپخش و سرمایه‌گذاری دارویی تامین به‌ترتیب با داشتن ۵۳ و ۲۸‌درصد از سهام داروسازی اکسیر، سهامداران عمده آن هستند.

اهمیت صنعت دارو

تحولات جهانی خواسته یا ناخواسته بر اقتصاد کشورها تاثیر می‌‌‌گذارد. به‌عنوان مثال جنگ در یک کشور نفت‌خیز با تغییر دادن قیمت جهانی نفت، می‌‌‌تواند معادلات اقتصادی بسیاری از کشورها را به‌هم ‌‌‌بریزد. اگر اقتصاد هر کشور را یک‌ماشین در حال حرکت بدانیم، حوزه‌‌ سلامت و بهداشت، یکی از چهارچرخ این ماشین است. صنایع داروسازی از مهم‌ترین بخش‌‌‌های اقتصادی حوزه‌‌ سلامت به حساب می‌‌‌آیند. در حال حاضر، ایران یکی از کشورهای پیشرو در صنعت داروسازی منطقه‌‌ خاورمیانه به شمار می‌‌‌آید و نسبت به سایر کشورهای درحال توسعه رشد زیادی در این حوزه داشته است.

صنعت دارو در میان حوزه‌های مختلف صنعتی در سطح جهان جزو صنایع سودآور محسوب می‌شود و توانمندی در این صنعت از معیارهای توسعه‌یافتگی به شمار می‌آید که در میان ۱۰صنعت برتر جهان براساس رشد درآمد مطلق قرار دارد.

صنعت داروسازی کشور توانسته است ۹۷‌درصد از نیاز دارویی داخل را تامین کند، اما با چالش‌‌‌های متعددی دست و پنجه نرم می‌کند. کهنگی و فرسودگی خطوط تولید داروسازی یکی از این چالش‌‌‌هاست که مانع کسب شرایط و استانداردهای لازم برای کسب تراز مثبت در صادرات دارو می‌شود.

محصولات

«دلر» محصولات متنوعی دارد. بررسی‌ها نشان می‌دهد که محصولات داروسازی اکسیر شامل بخش استریل، بخش جامدات، بخش سفالسپورین و بخش مایعات است.

ترکیب فروش

محصولات استریل با سهم ۵۰درصدی بیشترین تاثیر را بر درآمد شرکت داروسازی اکسیر دارند. محصولات جامدات و سفالسپورین به ترتیب با سهم ۲۲ و ۱۶درصدی حدود ۸۸‌درصد از ترکیب فروش «دلر» را تشکیل داده‌اند.

بررسی‌های آماری نشان می‌دهد که از ابتدای سال‌جاری شرکت حدود ۸۶۰میلیارد تومان محصولات استریل، ۳۸۲میلیارد تومان محصولات جامدات و ۲۸۱میلیارد تومان محصولات سفالسپورین را به فروش رسانده است و انتظار می‌رود با تداوم شرایط فعلی تا پایان سال مالی ارزش فروش محصولات استریل در سطح هزار و ۳۰۰میلیارد تومان، محصولات جامدات در سطح ۵۶۰میلیارد تومان و محصولات سفالسپورین در سطح ۴۷۰میلیارد تومان قرار گیرد. همچنین باید توجه کرد که بیش از ۹۰‌درصد ارزش درآمدهای «دلر» مربوط به فروش داخلی است.

صادرات

به علت محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها و کمبود دارو در داخل کشور، سهم درآمد صادراتی شرکت داروسازی اکسیر به کل فروش حدود ۵ تا ۱۰درصد است. کشورهای اوکراین، عراق، افغانستان، سوریه، ونزوئلا، تاجیکستان، یمن، سومالی و برخی کشورهای دیگر از مقاصد صادراتی شرکت هستند. بیشترین صادرات داروسازی اکسیر طی دوسال گذشته به اوکراین بوده است.

تولید و فروش

تولید و فروش «دلر» روند روبه رشدی را نشان می‌دهد. فروش شرکت در سال گذشته ۱۰۳درصد افزایش یافته و از ‌هزار میلیارد تومان به ۲هزار و ۱۰۰میلیارد تومان در سال ۱۴۰۰رسیده است. «دلر» درمدت ذکرشده ۸۰۸میلیارد تومان سود خالص داشته است که نسبت به سال ۱۳۹۹ رشد ۱۰۴درصدی را نشان می‌دهد. همچنین شرکت ۳۵۹تومان سود به‌‌‌ازای هرسهم خود محقق کرده و این در حالی است که پیش‌بینی سود خالص برای سال ۱۴۰۱ در سطح ۸۵۰ تا ۹۰۰میلیارد تومان و تحقق حدود ۳۷۰ تا ۴۰۰تومان سود به ازای هر سهم است. شرکت در ۶ماه نخست امسال هزار و ۱۸۵میلیارد تومان درآمد عملیاتی و ۳۵۳میلیارد تومان سود خالص و به عبارتی حدود ۱۵۷تومان به‌‌‌ازای سود هر سهم محقق کرده است. همچنین درآمد عملیاتی شرکت در هشت‌‌‌ماه نخست سال ۱۴۰۱ به سطح هزار و ۶۴۷میلیارد تومان رسیده است.

عملکرد ماهانه

گزارش ماهانه «دلر» نشان می‌دهد که این شرکت در آذر ۱۴۰۱ موفق به فروش ۲۴۰میلیارد تومان محصول شده که نسبت به ماه گذشته کاهش ۲درصدی داشته است. لازم به توضیح است که میانگین فروش ماهانه شرکت تا پایان این ماه مبلغ ۲۰۰میلیارد تومان بوده که فروش این ماه نسبت به میانگین فروش ماهانه ۲۰‌درصد بیشتر بوده است. همچنین شرکت در آخرین برآورد خود، پیش‌بینی فروش ۲هزار و ۴۶۰میلیارد تومانی با حاشیه سود ناخالص ۴۳درصدی را برای سال مالی ۱۴۰۱ داشته و توانسته است تا پایان آذر ۱۴۰۱ حدود ۷۶‌درصد بودجه خود را از لحاظ مبلغ فروش، پوشش دهد.

بهای تمام‌شده

بخش عمده بهای تمام‌شده شرکت مربوط به مواد مستقیم و سربار است که در سال گذشته به‌ترتیب سهم ۷۷ و ۱۴درصدی بهای تمام‌شده را در تولید تشکیل داد. از مواد اولیه مصرفی که سهم ۷۷‌درصدی در مواد مستقیم دارد، ۴۹‌درصد مواد اولیه از داخل کشور و الباقی از محل واردات تامین می‌شود. کشورهای تامین‌کننده هند، چین و دانمارک بیشترین سهم واردات را دارند. دانمارک و شرکت نوو نوردیسک در کنار هند تامین‌کننده مواد اولیه داروی انسولین به‌عنوان محصول استراتژیک هستند. در سال گذشته بهای تمام‌شده درآمدهای شرکت ۹۹۳میلیارد تومان بوده است. همچنین بررسی‌‌‌ها نشان می‌دهد که بهای تمام‌شده درآمدهای «دلر» در گزارش ۶ماه سال‌جاری طی فصل بهار ۳۰۷میلیارد تومان و در فصل تابستان ۳۱۹میلیارد تومان بوده است. در نهایت، انتظار می‌رود تا پایان سال‌جاری بهای تمام‌شده شرکت به هزار و ۲۰۰ تا هزار و ۳۰۰میلیارد تومان برسد.

نسبت مالی

نسبت قیمت به درآمد صنعت دارو در ۱۰سال گذشته عدد ۵/ ۷واحد را نشان می‌دهد. میانگین نسبت قیمت به درآمد گذشته‌نگر داروسازی اکسیر با حذف داده‌های پرت برابر ۷ تا ۸واحد است. بررسی‌ها نشان می‌دهد «دلر» در ۶ماه سال‌جاری با سود خالص ۳۵۳میلیارد تومانی طبق آخرین سرمایه حدود ۱۵۷تومان به‌ازای هر سهم خود محقق کرده است و انتظار می‌رود با توجه به افزایش نرخ محصولات نسبت به سال مالی قبل، شرکت گزارش ۶ماهه جذابی را راهی کدال کند و همین شرایط تا پایان سال‌جاری نیز پیش‌بینی می‌شود.  در مورد سال‌جاری باید گفت، P/ E گذشته‌‌‌نگر سهم بعد از پیک ۹۱واحدی که در سال ۱۳۹۷ ثبت شده، در حال حاضر به محدوده ۶ و ۷واحدی رسیده و افت محسوسی داشته است که نشان می‌دهد، شرکت در این چهار سال عملیات سودآوری قوی داشته است. همچنین باید توجه کرد که در حال حاضر نسبت قیمت به سود شرکت از P/ E صنعت که ۸ واحد است، کوچک‌تر است.

سود‌سازی

بررسی‌‌‌های تحلیلی و آماری نشان می‌دهد که سود شرکت در سال‌جاری می‌‌‌تواند به ۳۷۰ تا ۳۹۰تومان به‌‌‌ازای هرسهم برسد. بنابراین انتظار می‌رود، «دلر» با فروش حداقل ۹۵۰میلیارد تومان تا پایان سال مالی به سود خالص حدود ۱۶۰تا ۱۸۰تومانی به‌‌‌ازای هرسهم در ۶ماه دوم سال دست یابد. در نهایت انتظار می‌رود، در صورت تداوم شرایط فعلی درآمدهای شرکت تا انتهای سال مالی به ۲هزار و ۵۰۰ تا ۲هزار و ۶۰۰میلیارد تومان برسد و سود خالص شرکت در سطح ۸۵۰میلیارد تومان قرار گیرد. به عبارت دیگر ۳۷۴تومان سود به‌‌‌ازای هر سهم پیش‌بینی می‌شود که با در نظر گرفتن سیاست تقسیم سود و سود کارشناسی سال ۱۴۰۱، نسبت قیمت به سود آینده‌‌‌نگر شرکت در سطح ۵/ ۵واحد قرار می‌گیرد، این در حالی است که نسبت قیمت به سود فعلی شرکت بیش از ۵/ ۶واحد است.