بازبینی سودآوری ۴ شرکت سنگآهن
هادی سلگی : بر اساس آخرین گزارش سازمان زمینشناسی آمریکا ذخیره قابل استخراج سنگآهن جهان چیزی نزدیک به ۱۸۰میلیارد تن برآورد شده که ذخیره آهن آن ۸۵میلیارد تن است. این مطلب نشان میدهد که عیار متوسط جهانی نزدیک به ۴۷درصد خواهد بود. عیار متوسط سنگآهن ایران ۵۶درصد است که در مقایسه با عیار متوسط جهانی یک عیار مطلوب بهشمار میآید.

در سال۲۰۲۱، ایران با در اختیار داشتن ۲میلیارد و ۷۰۰میلیون تن ذخایر سنگآهن خام بهعنوان نهمین کشور در فهرست ۱۰ کشور برتر دارای ذخایر این ماده معدنی در جهان قرار دارد.
نظر به اینکه مزیت صنعت فولاد کشور به علت وجود ذخایر سنگآهن است، اکتشاف کانسارهای آهنی در سراسر کشور یکی از اهداف اصلی سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی کشور تعیینشده است.
روند تغییر قیمت سنگآهن در جهان
قیمت سنگآهن در بازارهای جهانی از سال۲۰۰۴ تا ۲۰۱۱ روند افزایشی داشته، بهطوریکه از قیمت هر تن ۳۶ دلار به رقم ۱۶۸ دلار در سال۲۰۱۱ افزایش یافته اما بعد از آن شاهد روند کاهش قیمت سنگآهن در بازارهای جهانی بودیم بهنحویکه قیمت هر تن سنگآهن به رقم ۵۵ دلار در سال۲۰۱۵ کاهش یافته است. از سال۲۰۱۶ قیمت جهانی این محصول مجددا روند افزایشی خود را آغاز کرده و به رقم ۱۶۲ دلار در سال۲۰۲۱ افزایش یافته است. در حالحاضر قیمت سنگآهن ۶۲درصد چین در حدود ۱۵۴ دلار معامله میشود.
شرکتها: چهار شرکت اصلی تولید سنگ آهن در بازار سرمایه ایران پذیرفتهشده و سهام این شرکتها در بازار سهام مورد دادوستد قرار میگیرند که شامل «کگل»، «کچاد»، «کگهر» و «کنور» میشوند. شرکتهای «اپال»، «میدکو» و «واحیا» نیز دارای شرکتهای فرآوری و معدنی در حوزه
سنگآهن در زیرمجموعههای خود هستند. همچنین «ومعادن» و «وامید» سهامداران چهار شرکت اصلی سنگآهنی بورس بهشمار میآیند.
محصولات اصلی این شرکتها شامل کنسانتره، گندله و آهن اسفنجی است.
قیمتگذاری این محصولات براساس نرخ مصوب شورایعالی شرکتهای معدنی اعمال میشود که بهصورتدرصد مشخصی (براساسدرصد مندرج در قراردادهای منعقده با مشتریان) از قیمت میانگین سهماهه فروش نقدی شمش فولادخوزستان است. نرخ فروش شمش فولاد هم از شرایط عرضه و تقاضای بازار (داخلی بورسکالا یا مزایدههای بینالمللی) تبعیت میکند. بر همین اساس هرگونه تغییر در قیمت شمش شرکت فولاد خوزستان قیمتهای فروش محصولات ذکر شده را متاثر خواهد کرد. تغییرات قیمت شمش شرکت فولاد خوزستان از ابتدای سال۹۶ تا سال۱۴۰۰ عمدتا دارای روندی افزایشی بوده است.
گهرزمین: در حالحاضر شرکت سنگآهن گهرزمین با داشتن ۳ خط کنسانتره سالانه (با ظرفیت هر خط کنسانتره حدود ۲میلیون تن) که خط ۳ در ۱۱/ ۰۸/ ۱۴۰۰به بهرهبرداری رسیده، فعال است. همچنین در این شرکت کارخانه گندلهسازی با ظرفیت ۵میلیون تن در تاریخ ۳۰/ ۱۱/ ۱۳۹۹ به بهرهبرداری رسیده است.
«کگهر» سال مالی منتهی به آذرماه دارد. در سالمالی ۱۴۰۰ خط گندلهسازی این شرکت توانسته با تولید ۹/ ۲میلیون تن گندله ۱۹درصد بیشتر از برنامه تولید پیشبینیشده ۴/ ۲میلیون تن گندله تولید کند.
از ابتدای سالمالی جاری، تولید کنسانتره در شرکت گهرزمین سیری صعودی داشته است. مجموع تولید این شرکت در سالمالی ۱۴۰۰ به میزان ۹/ ۴میلیون تن بوده که این عدد به میزان۱۸درصد بالاتر از برنامه تولید بوده است. همچنین این حجم از تولید کنسانتره نسبت به سالمالی ۱۳۹۹، ۴۲۰هزار تن معادل ۳/ ۹درصد افزایش داشته است.
در بخش سنگشکنی این واحد ۷/ ۷میلیون تن سنگ دانهبندیشده تولید کرد که نسبت به سالمالی ۱۳۹۹، ۳۹۰هزار تن معادل ۳/ ۵درصد افزایش داشته است.
در مجموع کل تولید محصول این شرکت در سال۱۴۰۰ به میزان ۹/ ۳۱میلیون تن بوده که نسبت به رقم ۲۷میلیون تن سال۱۳۹۹ به میزان ۱۸درصد رشد کرده است، با اینحال در حوزه فروش شرکت نسبت به سالگذشته از نظر مقادیر افت داشته است. این شرکت در سال۱۴۰۰ به میزان ۱۴میلیون تن محصول به فروش رسانده که نسبت به رقم ۱۵میلیون تن سال۹۹ به میزان ۹درصد کاهش یافته است، با اینحال به دلیل رشد نرخ محصولات شرکت باعث شده که «کگهر» ۲۲هزار میلیاردتومان درآمد عملیاتی در سال۱۴۰۰ بهدست آورد که نسبت به سال۹۹ به میزان ۸/ ۱۱۱درصد رشد داشته است. با توجه به حاشیه سود خالص ۴۸درصدی شرکت، ۷/ ۱۰هزار میلیاردتومان این درآمد، سود خالص بوده که ۱۴۹درصد نسبت به مدت مشابه سالقبل آن افزایش یافته است. (حاشیه سود خالص شرکت در سالمالی گذشته به بالاترین رقم طی سالهای گذشته رسیده است. این رقم در سال۹۷ به میزان ۸/ ۳۸درصد بود که در سال ۹۸ به ۹/ ۴۲ و در سال۹۹ به ۵/ ۴۱درصد رسید. همانطور که گفته شد این شاخص مهم در سال۱۴۰۰ به ۸/ ۴۸درصد افزایش یافته است.) بدین ترتیب این شرکت در سال۱۴۰۰ به میزان ۴۳۲۱ ریال سود برای هر سهم بهدست آورده که نسبت به رقم ۱۷۵۸ ریال سالگذشته ۱۴۵درصد افزایش یافته است.
گلگهر: بر اساس آمار منتشره میزان تولید کنسانتره سنگآهن معادن بزرگ و عمده در کشور در سال۱۳۹۹، بالغ بر ۷/ ۴۷میلیون تن بوده است که از این میزان ۳/ ۱۵میلیون تن کنسانتره سنگآهن توسط شرکت معدنی و صنعتی گلگهر تولید شده و از این حیث با کسب سهم ۳۲درصدی رتبه اول تولید این محصول را در کشور داشته و نسبت به سال۱۳۹۸ از رشد ۲درصدی برخوردار بوده است. همچنین بر اساس آمار منتشره میزان تولید گندله در مجتمعهای فولادی و معدنی کشور طی سال۱۳۹۹ حدود ۴۶میلیون تن بوده که سهم شرکت معدنی و صنعتی گلگهر از این میزان ۱/ ۱۲ تن بوده است و با کسب سهم ۲۹درصدی رتبه اول در تولید این محصول استراتژیک را به خود اختصاص داده است.
میزان تولید کنسانتره و گندله تولیدی شرکت تا پایان سال۱۴۰۰ به ترتیب به ۴/ ۱۵میلیون تن و ۲/ ۱۲میلیون تن (جمعا ۶/ ۲۷میلیون تن) بوده است، ضمنا تولید نهایی کنسانتره و گندله تولیدی شرکت در سال۹۹ به میزان ۳/ ۱۵میلیون تن و ۱/ ۱۲میلیون تن (جمعا ۴/ ۲۷میلیون تن) بود.
تحلیل حساسیت سود (زیان) هر سهم شرکت معدنی و صنعتی گلگهر برای سالمالی ۱۴۰۰ نرخ شمش فولاد خوزستان به ازای هر تن مبلغ ۵/ ۱۴ریال و ضرایب فروش گندله داخلی ۲۸ درصد، کنسانتره داخلی ۵/ ۲۰درصد و گندله ریزدانه داخلی ۱۷/ ۱۱درصد نرخ شمش فولاد خوزستان بهعنوان نرخ پایه و پیشبینی سال۱۴۰۰ در نظر گرفتهشده است. همچنین برای فروش صادراتی نرخ هرتن گندله ۱۳۵ دلار، کنسانتره ۱۰۰ دلار و گندله ریزدانه ۱۳۰دلار با نرخ تسعیر هر دلار ۲۶۰هزار ریال بهعنوان نرخ پایه و پیشبینی سال۱۴۰۰ در نظر گرفتهشده است. درآمد سرمایهگذاریهای سال۱۴۰۰ در همه حالات و مفروضات ثابت در نظر گرفتهشده است. بر اساس این مفروضات سود هر سهم این شرکت در پایان سال به ۲۶۸۲ ریال خواهد رسید. با همین مفرضات، اگر نرخ دلار به ۲۸هزارتومان و نرخ شمش فولاد خوزستان به ۱۵میلیونتومان برسد، سود هر سهم به ۲۷۰۹ ریال افزایش خواهد یافت.
طبق آخرین گزارش ماهانه این شرکت، نرخ گندله ریزدانه بهطور متوسط در سال۱۴۰۰ حدود یکمیلیون و ۶۰۰هزار تومان و کنسانتره ۲میلیون و ۹۰۰هزار تومان و گندله ۳میلیون ۸۹۷هزار تومان در هر تن بوده است. این شرکت در سال۱۴۰۰ هم گندله ریزدانه و کنسانتره و گندله را در هر تن به ترتیب به قیمتهای ۹/ ۲ و ۵/ ۲ و ۳/ ۳میلیون تومان صادر کرده است. این ارقام با احتساب هر دلار با نرخ ۲۳هزارتومان، به ترتیب ۱۲۶ و ۱۱۰ و ۱۲۵ دلار میشود. البته باید اشاره کرد که صادرات این شرکت از کل فروش آن میزان ناچیزی بوده است. از کل حجم فروش ۱۳میلیون و ۳۷هزار تن سال۱۴۰۰ شرکت، ۳۹۰هزار تن در بازارهای خارجی محقق شده است. مبلغ فروش کل شرکت در سالگذشته ۷/ ۴۷هزار میلیارد تومان بوده که ۲/ ۱هزار میلیاردتومان آن مربوط به صادرات و ۵/ ۴۶هزار میلیاردتومان در بازارهای داخلی بهدست آمده است. با درنظر گرفتن حاشیه سود ناخالص ۴۳درصدی این شرکت در ۹ماهه ابتدایی سال۱۴۰۰ میتوان گفت که حدود ۵/ ۲۰هزار میلیاردتومان از درآمد عملیاتی شرکت سود خالص باشد. علاوهبر این شرکت یادشده ۳۱شرکت با بهای تمامشده ۶/ ۱۷هزار میلیارد تومان سرمایهگذاری کرده که پیشبینی شده تا پایان سالدرآمدی بیش از ۵هزار میلیاردتومان نصیب شرکت کند. بدین ترتیب سود شرکت با احتساب این رقم به ۵/ ۲۵هزار میلیارد تومان میرسد که با درنظر گرفتن سایر درآمدهای عملیاتی و غیرعملیاتی به بالای ۲۶هزار میلیاردتومان خواهد رسید.
این رقم به پیشبینی گزارش میاندوره ۹ماهه شرکت بسیار نزدیک است. سود ناخالص شرکت در ۹ماهه ۱۴۰۰ به میزان ۷/ ۱۷ و سود خالص آن ۵/ ۱۵هزار میلیاردتومان بوده است. پیشبینی شرکت مبتنی بر رقم نزیک به ۳۰هزار میلیاردتومان سود ناخالص در پایان سال۱۴۰۰ بوده است.
با توجه به پیشبینی شرکت از سود هر سهم ۲۶۸تومانی هر سهم و تعداد ۱۰۰ میلیاردی سهام آن، سود خالص ۸/ ۲۶هزار میلیاردتومانی برای آن پیشبینی شده است. قرار است ۴۰درصد این رقم بهعنوان سود نقدی بین سهامداران تقسیم شود.
چادرملو: شرکت معدنی و صنعتی چادرملو با نماد «کچاد» تنها شرکتی است که درمیان همگروههای خود علاوهبر بهرهبرداری از معادن سنگآهن و تولید محصولات معدنی شامل کنسانتره، سنگآهن دانهبندری و گندله، محصولات صنعتی شامل آهن اسفنجی و شمش فولاد هم تولید میکند. این شرکت در سال۱۴۰۰ جمعا ۴/ ۱۷میلیون تن تولید داشته که از رقم ۱/ ۱۷میلیون تن سال۹۹ به میزان ۲/ ۲درصد افزایش یافته است. فروش شرکت در سال مالی گذشته ۴/ ۴۵هزار میلیاردتومان بوده که ۷/ ۴۰هزار میلیاردتومان آن در بازارهای داخلی محقق و ۷/ ۴هزار میلیاردتومان صادر شده است. بهای تمامشده درآمدهای عملیاتی شرکت در ۹ماهه ابتدایی سال۱۴۰۰ به میزان ۷/ ۱۳هزار میلیاردتومان بوده و پیشبینی شده که دوره سهماهه پایانی هم ۶/ ۵هزار میلیاردتومان باشد که جمعا ۴/ ۱۹هزار میلیاردتومان میشود. بدین ترتیب سود ناخالص شرکت در سال۱۴۰۰ به میزان ۲۶هزار میلیاردتومان خواهد بود. با توجه به ارقام مربوط به درآمدهای غیرعملیاتی و هزینههای سربار و عمومی، میتوان پیشبینی کرد که در پایان سال۱۴۰۰ سود خالصی در حدود ۵/ ۲۴هزار میلیارد تومان خواهد داشت. بدین ترتیب سود هر سهم این شرکت در پایان سالحدود ۴۴۱۴ ریال برآورد میشود که گفته شده ۴۰درصد آن تقسیم خواهد شد. سود هر سهم شرکت در ۹ماهه ابتدایی امسال ۳۲۸۶ ریال بوده است.
صبانور: این شرکت در سال۱۴۰۰ به میزان ۳.۰۹۳ میلیاردتومان درآمد داشته که نسبت به دوره مشابه سالقبل (برابر با ۲.۲۰۷میلیاردتومان) به میزان ۱۷/ ۴۰درصد افزایش یافته است. مقدار فروش در این مدت ۲۵درصد افت داشته و به ۰۷/ ۱میلیون تن رسیده است. این شرکت با احتساب نرخ ۱۵میلیون تومان هر تن شمش فولاد خوزستان، برای پایان سال۱۴۰۰ به ازای هر سهم ۲۶۶۱ ریال پیشبینی کرده است. در حالحاضر نرخ شمش فولاد برابر با ۱/ ۱۵میلیونتومان است.