خاک معضل اصلی ۱۰ سال آینده کشور

چهاردهمین نمایشگاه بین المللی صنعت کشاورزی اصفهان (اگرومک ۲۰۱۵) در حالی گشایش یافت که معاون وزیر جهاد کشاورزی در مراسم افتتاحیه آن پیشنهاد داد: برای حل بحران دشت شرق اصفهان می توان از سد زاینده رود آب را با لوله به این منطقه منتقل کرد.

علیمراد اکبری با اشاره به حاصلخیزی دشت شرق اصفهان که مانند آن هیچ جای ایران نیست، اظهار داشت: به طور حتم این پیشنهاد را به وزیر جهاد کشاورزی منتقل خواهم کرد و در شورای عالی آب با حضور جهانگیری مطرح می کنیم چرا که این طرح در سیستان اجرا شده و موفقیت آمیز بوده است.به گفته وی، با این اقدام دشت حاصلخیز شرق اصفهان تا حدود ۱۰۰ هزار هکتار آبیاری می شود. وی با اشاره به پرت بالای آب در زاینده رود درباره جاری بودن این رودخانه در شهر، پیشنهاد داد: می توان نرسیده به شهر اصفهان مقداری آب را برای زیباسازی و موضوع گردشگری رهاسازی کرد.اکبری با انتقاد بر آماری مبنی بر اینکه ۹۲ درصد آب کشور در بخش کشاورزی مصرف می شود، تاکید کرد: در بخش کشاورزی کمتر از این میزان آب مصرف می شود. وی با اشاره به وضعیت بد منابع آب کشور از سال ۷۸ تاکنون، بیان داشت: ایران با ۷۴ درصد برداشت از آب های تجدیدپذیر از نظر شاخص برداشت کمیسیون توسعه پایدار سازمان ملل متحد در وضعیت فاجعه بار قرار دارد.

معاون آب و خاک وزیر جهاد کشاورزی گفت: میزان مطلوب شاخص برداشت برای آب های تجدیدپذیر ۱۰ درصد و برای وضعیت فاجعه بالای ۶۰ درصد است. به گفته وی میزان استحصال آب از منابعی همچون چاه ها ۵۲.۴ درصد، چشمه ها ۲۰.۹ درصد، آب های سطحی ۱۷.۴ درصد و قنوات ۹.۳ درصد است همچنین در حال حاضر نیمی از ۸۰۰ هزار حلقه چاه موجود در کشور، غیرمجاز هستند. وی با هشدار از اینکه عده ای به غارت آب روی آورده اند، تصریح کرد: اگر جلوی چاه های غیر مجاز گرفته شود، بسیاری از مشکل های آبی ما حل می شود. وی در ادامه با اشاره به اینکه موضوع خاک در کشور مغفول و تنها اسمی از آن باقی مانده است، تاکید کرد: به طور قطع تا ۱۰ سال آینده خاک به معضلی در کشور تبدیل می شود. اکبری میزان فرسایش خاک در کشور به ازای هر هکتار را ۱۷ تن دانست و افزود: سالانه دو میلیارد تن فرسایش خاک داریم که میزان خسارت آن ۵۶ میلیون دلار است. وی به راهکار حل این مشکل در برنامه ششم توسعه اشاره کرد و بیان داشت: براساس این برنامه سالانه باید ۲.۵ میلیون هکتار از اراضی کشور بهبود یابد.

اکبری با تاکید براینکه هرگونه برنامه ریزی برای آب بدون توجه به خاک معنا ندارد، تصریح کرد: از ۱۶۵میلیون هکتار اراضی کشور حدود ۷۵ میلیون هکتار خاک است که بخشی از آن نیز به دلیل شوری قابل استفاده نیست. وی همچنین میزان سطح زیر آبیاری تحت فشار در کشور را یک میلیون و ۴۳۵ هزار هکتار اعلام و گفت: حدود ۶۵۲ هزار هکتار از اراضی سنتی، تجهیز و نوسازی شده همچنین آمارها نشان می دهد مصرف آب در بخش کشاورزی ۶۱ میلیارد مترمکعب است.معاون آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی به راهبردهای بخش مدیریت آب کشاورزی اشاره کرد و افزود: دوران سد سازی به سر آمده است و سد سازی در این کشور باید متوقف شود همانگونه که باید انتقال آب بین حوضه ای در این کشور به پایان برسد. اکبری تاکید کرد: تنها راه درست توسعه کشاورزی در این کشور افزایش توسعه به روش نوین و مسدود کردن چاه های فاقد پروانه است چراکه این غارت آب باید بالاخره متوقف شود.رئیس مرکز توسعه مکانیزاسیون کشاورزی کشور نیز با اشاره به اقدامات وزارت جهاد کشاورزی طی دو سال گذشته، اظهار داشت: کاهش تقاضای آب، تغییر تاریخ کاشت و انتقال کشت از بهاره به پاییزه، توسعه کشت های نشایی، استفاده از رقم هایی با طول رشد کمتر و بحث توسعه کشت های گلخانه ای از جمله این اقدامات است.

به گفته کامبیز عباسی، در حال حاضر به ازای یک متر مکعب آب ۵۰۰ گرم گندم تولید می شود که با مکانیزاسیون کشاورزی به دنبال تولید یک کیلوگرم گندم هستیم. وی با بیان اینکه در شرایط فعلی تقریبا یک تا یک میلیون و ۱۱۰ هکتار از اراضی ما به کشاورزی حفاظتی تبدیل شده است، گفت: در حال حاضر ماشین آلات کشاورزی حفاظتی شده در ایران با یک چهارم قیمت جهانی بومی سازی شده است.عباسی با اشاره به اینکه با اقدامات صورت گرفته فضای پایداری در بخش کشاورزی ایجاد شده است، افزود: سال گذشته یک میلیون و ۱۰۰ هزار هکتار کشت پاییزه کشورمان مکانیزه تر شده است. وی با تاکید بر اینکه در سال ۹۱ حدود ۱۰۰ تا ۱۳۰ آزمون استاندارد در حوزه تجهیزات آبیاری انجام شده است، بیان داشت: در حال حاضر این عدد به ۷۶۰ آزمون افزایش یافته است.به گفته رئیس مرکز توسعه مکانیزاسیون کشاورزی کشور، بیشتر تجهیزات و ماشین آلات آبیاری کشاورزی کشور در حوزه استاندارد رشد ۷ برابری داشته اند. وی با اشاره به اینکه ۱۵۵۰ میلیارد تومان در حوزه ماشین آلات کشاورزی به کشاورزان داده و جذب شده است، افزود: امسال این رقم به ۱۰۰۰ میلیارد تومان رسیده است. وی گفت: برای استان ها نیز رقم ۳۰ تا ۱۵۰ میلیارد تومان تسهیلات تخصیص داده شده که تاکنون دو سوم آن جذب و بقیه آن به دلیل نرخ سود بانکی با مشکلاتی مواجه بوده است.

به گفته عباسی، وزیر جهاد کشاورزی اقدامات بسیاری برای اصلاح نرخ تسهیلات کشاورزی داشته و طی ۸ ماه گذشته رقم آن را به ۱۸ درصد کاهش داده است. وی با تاکید بر اینکه صنعت کشاورزی باید بیش از صنعت خودرو مورد توجه باشد چرا که بحث امنیت غذایی مطرح است، تصریح کرد: در بسته حمایتی دولت باید نرخ سود تسهیلات کشاورزی اصلاح شود همچنین نباید صنعت ماشین های کشاورزی مغفول باقی بماند. وی به بخش فناوری های نوین در بخش کشاورزی اشاره کرد و گفت: سال گذشته و امسال برای فناوری های نوین ۳۰ درصد کمک بلاعوض قرار دادیم.عباسی با اشاره به اینکه طی دو سال گذشته ۱۱۰ هزار دستگاه تراکتور و کمباین پلاک گذاری شدند، تاکید کرد: قرار است در یک برنامه سه ساله ۴۴۰ هزار دستگاه تراکتور و کمباین زیر ۲۵ سال سن شناسایی و پلاک گذاری می شوند.مدیرکل جهادکشاورزی استان اصفهان در این مراسم با بیان اینکه در سال‌های اخیر وزارت جهاد کشاورزی برای کشاورزان خط اعتباری ویژه‌ای ایجاد کرده است، گفت: وزارتخانه طی سال های ۹۲ تا ۹۴ حدود ۲۵۵۰ میلیارد تومان تسهیلات برای خرید ماشین‌آلات کشاورزی اختصاص داده که سهم اصفهان ۷۰ میلیارد تومان بوده که تاکنون ۵۰ درصد آن جذب شده است.

قدرت الله قاسمی افزود: با استفاده از اعتبار جذب شده حدود ۸۲۰ دستگاه انواع تراکتور و کمباین و تعداد ۱۶۰۰ دستگاه ادوات وارد بخش شده است. وی با بیان اینکه در شرایط فعلی مکانیزاسیون به طور وسیع در استان اصفهان در خدمت کشاورزی است، خاطرنشان کرد: ۹۷درصد عملیات خاک، ۷۹ درصد عملیات کاشت، ۶۲ درصد عملیات داشت و ۸۴ درصد عملیات برداشت در استان به صورت مکانیزاسیون انجام می‌شود. وی با بیان اینکه از ۴۰۰ هزار هکتار از اراضی کشاورزی استان، ۱۰۰ هزار هکتار به دلیل خشکسالی از دایره کشاورزی خارج شده است، گفت: باید با استفاده از سامانه آبیاری نوین این نقیصه جبران شود.