بحران گــل

با این همه، اگر قرار باشد تنها به یک نکته از دل این ناکامی اشاره کنیم، باید سراغ آمار زشت صفر گل زده در سه بازی برویم. تیم ایران پس از دو تساوی بدون گل برابر کره‌جنوبی و ازبکستان، در سومین مسابقه و در‌حالی‌که نیاز مبرم به کسب پیروزی داشت، با یک گل به لبنان باخت تا در قعر جدول رده‌بندی قرار بگیرد. نتایج که اسفبار است و در جای خودش، ادامه افت وحشتناک فوتبال ایران را نشان می‌دهد؛ اما اینکه تیم زیر ۲۳ سال ایران در سه بازی حتی موفق به ثبت یک گل زده هم نشده، حقیقتا داستان حیرت‌آوری است.

به طور کلی، تمام شاکله فوتبال ایران طی این سال‌ها تا خرخره در بحران گلزنی گرفتار شده است. بارها نوشتیم که لیگ برتر ایران در این زمینه، یکی از بدترین آمار و ارقام جهان را دارد. میانگین گل زده در هر بازی لیگ حتی به دو گل هم نمی‌رسد و این یعنی در بالاترین سطح فوتبال باشگاهی کشور، هر تیم ایرانی به طور متوسط در هر ۹۰ دقیقه کمتر از یک گل می‌زند! این شرایط، تاثیر خودش را بر تیم ملی بزرگسالان هم گذاشته، به‌نوعی که شاگردان امیر قلعه‌نویی در آخرین تورنمنت‌شان که دو بازی دوستانه برابر دماغه سبز و ازبکستان بود، دو نتیجه بدون گل به ثبت رساندند و هیچ گلی نزدند. این یعنی پنج بازی پیاپی تیم‌های امید و بزرگسالان، بدون حتی یک گل برای ایران به پایان رسیده!

روشن است که فلسفه فوتبال، زدن گل است. یعنی خروجی و نتیجه نهایی همه کارهایی که می‌کنید، باید این باشد که بیشتر گل بزنید و نمایش جذاب‌تری ارائه دهید. با این وجود، ناتوانی فنی تیم‌های ایرانی در این زمینه و نیز افول چشمگیر استعدادهای جوان و نسل نو، موجب تغییر کلی تفکر بین تیم‌های کشورمان شده. اغلب تیم‌های باشگاهی (و در پاره‌ای از مواقع تیم‌های ملی) ما، امروز ترجیح می‌دهند روی کارهای دفاعی و کمتر گل خوردن تمرکز کنند. گمان آنها این است که اگر موفق به بسته نگه داشتن دروازه خود شوند، بالاخره در دل حوادث بازی می‌توانند یک گل بزنند و مسابقه را ببرند؛ حالا یا روی ضدحمله، یا کاشته و کرنر و اوت دستی بلند، یا استفاده از اشتباهات حریف. 

گستردگی این طرز تفکر هم باعث شده امروز چنین وضع رقت‌باری داشته باشیم. صفر - صفر که نتیجه‌ای نادر و کمیاب در فوتبال جهان به شمار می‌رود، در ایران مثل نقل‌ونبات رواج دارد و اگر مسابقه‌ای بیش از دو گل داشته باشد، گزارشگران با هیجان آن را یک «بازی پرگل» خطاب خواهند کرد! یک بازی که هیچ، تیم‌های ایرانی حالا تورنمنت‌ها را یک به یک بدون گل زده پشت‌سر می‌گذارند که خب دست‌شان هم درد نکند!