عناصر نادر؛ گره توافق آمریکا و چین

ایالات متحده با پیشنهاد چین برای تمدید بسیار طولانی‌تر آتش‌بس تجاری که ترامپ و شی، سال گذشته در بوسان کره‌جنوبی بر سر آن توافق کرده بودند، مخالفت کرده بود؛ زیرا معتقد است پکن به‌طور کامل به مفاد آن توافق، به‌ویژه در خصوص عناصر کمیاب خاکی، پایبند نیست. یک مقام ارشد آمریکایی این هفته به روزنامه فایننشال‌تایمز گفت که چین در حال عمل به دو‌سوم تعهدات خود در زمینه عناصر کمیاب خاکی است. روز جمعه، کاخ سفید با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد که دو طرف «همچنان در حال رسیدگی به نگرانی‌های آمریکا» در خصوص کمبودهای زنجیره تامین مربوط به عناصر کمیاب خاکی و مواد معدنی حیاتی هستند. جیمیسون گریر، نماینده تجاری ایالات متحده، روز یکشنبه به شبکه «فاکس‌نیوز» گفت که ایالات متحده این تمدید دوماهه را به چشم یک «دوره سنجش پایبندی» می‌بیند تا مشخص شود آیا چین به تعهدات خود عمل خواهد کرد یا خیر.

۳۰ در برابر ۳۰

ایالات متحده و چین توافق کرده‌اند تا با هدف ایجاد ثبات در روابط، نظام تعرفه‌ای پایین‌تری را برای ۶۰‌میلیارد دلار تجارت کالاهای غیرحساس برقرار کنند. نماینده تجاری ایالات متحده و وزارت بازرگانی چین اعلام کردند که چارچوب موسوم به «۳۰ در برابر ۳۰» (که توسط یک هیات تجاری پیشنهاد شده) به هر یک از دو کشور اجازه می‌دهد تا ۳۰‌میلیارد دلار کالا را با نرخ‌های تعرفه پایین‌تر از طرف مقابل وارد کنند. این خبر اواخر روز یکشنبه، دو روز پس از میزبانی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از همتای چینی خود شی جین‌پینگ در جریان یک سفر رسمی به واشنگتن اعلام شد.

جیمسون گریر گفت: «در نتیجه مستقیم روابط مستحکم میان رئیس‌جمهور دو کشور، ایالات متحده و چین پیشنهاد کرده‌اند که ۳۰‌میلیارد دلار تجارت کالاهای غیرحساس از سوی هر یک از طرفین، در آینده مشمول شرایط تعرفه‌ای مساعدتری شود.» گریر اظهار کرد که ایالات متحده به «پیگیری تجارت عادلانه، متوازن و دوجانبه با چین» ادامه خواهد داد؛ این امر از طریق تضمین پایبندی به تعهدات مربوط به خرید محصولات کشاورزی و انرژی، پیگیری تجارت متوازن در کالاهای غیرحساس و فراهم کردن دسترسی به بازار برای کشاورزان، تولیدکنندگان، کسب‌وکارها و کارگران آمریکایی محقق خواهد شد. وزارت بازرگانی چین اعلام کرد که این سازوکار به «حفظ ثبات» در روابط اقتصادی و ایجاد «شرایط مساعد» برای صادرات برخی محصولات چینی به ایالات متحده کمک خواهد کرد.

دو طرف چه کالاهایی‌ وارد خواهند کرد؟

فهرست کالاهای آمریکایی که در چین مشمول شرایط مساعد خواهند شد، شامل ۱۶۱۹ قلم کالا است؛ از جمله بسیاری از محصولات کشاورزی نظیر «فوآ گرا» (جگر غاز یا اردک) خنک‌شده، موی خرگوش و شتر و همچنین نهنگ و دلفین برای مقاصد پرورشی. این فهرست همچنین شامل بسیاری از محصولات مشتق‌شده از زغال‌سنگ و تجهیزات پزشکی مورد استفاده در سونوگرافی است. فهرست کالاهای چینی وارداتی به ایالات متحده شامل ۷۷ قلم کالا است که طیف وسیعی را دربرمی‌گیرد؛ از صندلی ایمنی کودک و ریش‌تراش برقی گرفته تا قلاب ماهیگیری و اهداف سفالی (بشقابک) برای تیراندازی. این توافق در حالی حاصل شد که دو طرف پیش از سفر «شی» توافق کرده بودند آتش‌بس یک‌ساله در جنگ تعرفه‌ای را به مدت ۲ماه، تا ۱۰ ژانویه، تمدید کنند. تمرکز ترامپ بر تداوم کاهش کسری تجاری ایالات متحده با چین است. «گریر» اظهار کرد که از زمان بازگشت ترامپ به کاخ سفید در ژانویه۲۰۲۵، کسری تجاری آمریکا با چین با کاهشی حدود ۴۰درصدی به ۱۴۰‌میلیارد دلار رسیده است. بر اساس داده‌های اداره آمار آمریکا، کسری تجاری این کشور با چین در سال۲۰۲۴ یعنی دقیقا پیش از آغاز دومین دوره ریاست‌جمهوری ترامپ، معادل ۲۹۷‌میلیارد دلار بود.