چرا «نقشه سفر مشتری» مهم است؟
نویسنده: Kelsey Miller مترجم: سیدحسین علوی لنگرودی*
دانستن اینکه مشتریان چه تجربیاتی در برخورد با برندتان داشته و دارند و چه چیزهایی در مورد شما به یاد سپردهاند، برای وفادارسازی آنها و تداوم پیدا کردن رابطه آنها با شما، اهمیت بسیار زیادی دارد. هر تماس و برخوردی که مشتریان با شما و برندتان دارند مهم است: از آشنایی اولیه آنها با برند و محصولاتتان گرفته تا مشارکت کردن آنها در رویدادهایی که ترتیب میدهید. موارد مختلفی که در حین فروش و تماس با بخشهای گوناگون شرکتتان رخ میدهد، همگی شکلدهنده کیفیت و کمیت رابطه شما با مشتریان شما خواهند بود.
نقشه سفر مشتری همان چیزی است که از دل تجربیات مشتریان در برخورد با برندها بیرون میآید و این فرصت را به آنها میدهد تا تجربیات بهتری را در آینده برای مشتریانشان رقم بزنند و وفاداری همیشگی آنها را به دست آورند. بنابراین باید به روشنی دانست که نقشه سفر مشتری چیست و از چه اجزایی تشکیل شده است و برای ترسیم یک نقشه سفر مشتری مناسب و موثر چه گامهایی باید برداشت.
نقشه سفر مشتری چیست؟
نقشه سفر مشتری یک نمایانگر تصویری از تمام چیزهایی است که برای مشتریان در برخورد با یک برند اتفاق میافتد و تصور و دیدگاه آنها را درباره آن برند شکل میدهد. نقشه سفر مشتری هم میتواند خیلی ساده و کلی باشد و شامل یک خط زمانی مشخص از تماسهایی باشد که یک مشتری در برخورد با محصولات و خدمات تولیدشده توسط یک برند برقرار میکند و هم میتواند خیلی مفصل و همراه با جزئیات متعددی باشد که باعث ماندگاری و تاثیرگذاری بیشتر آن میشود. به هر حال، هدف اصلی و نهایی ترسیم نقشه سفر مشتری توسط برندها، درک و فهم دقیق آن رابطهای است که بین آنها و مشتریانشان شکل میگیرد و باعث میشود مشتریان تصمیم بگیرند باز هم آن محصولات یا خدمات را خریداری کنند و به برند خاصی وفادار بمانند. یا اینکه با یک برند قطع رابطه کرده و به سراغ رقبا و برندهای دیگری بروند.
به عبارت بهتر، نقشه سفر مشتری از دل سفر تصمیمگیری مشتریان بیرون میآید؛ یعنی جایی که مشتریان تحت تاثیر عوامل متعددی تصمیم به خرید یک محصول یا خدمات میگیرند و حاضر میشوند برای چیزی که مطلوب و مورد پسند آنهاست پول بپردازند. بنابراین ترسیم نقشه تصویری سفر مشتری به سازمانها و شرکتها کمک میکند نقاط قوت و ضعف خود را در برخورد با مشتریان شناسایی کنند و مفروضات و تصورات قبلی خود در مورد ارتباطشان با مشتریان را به چالش بکشند.
به طور کلی، موضوع نقشه سفر مشتری دارای اهمیت بسیار زیادی برای موفقیت بخشهای مختلف سازمان، بهویژه بخش بازاریابی و فروش خواهد بود، بهطوری که تیمهای بازاریابی با استفاده از این نقشه میتوانند به روشنی بفهمند کدام پیامهای بازاریابی در چه زمانی و تحت چه شرایطی بر مصرفکنندگان تاثیر گذاشته است. همچنین تیمهای فروش درمییابند که چه عوامل بازدارنده و موانعی بر سر راه شکلگیری و تکرار فروش به مشتریان وجود داشته و دارد. بنابراین با کمک نقشه سفر مشتری میتوان فرصتهای بسیاری را برای معرفی درست و کامل محصولات، تحت تاثیر قرار دادن مصرفکنندگان و تبدیل آنها به طرفداران و مشتریان وفادار برندها ایجاد کرد و آینده باثبات و مطمئنی را برای شرکت تضمین کرد.
اجزای اصلی یک نقشه سفر مشتری
یک نقشه سفر مشتری دارای اجزای متعددی است که با کنار هم قرار دادن درست و هدفمند آنها میتوان به نتایج مطلوبی دست یافت. اجزای اصلی این نقشه عبارتاند از:
پرسونا: پروفایلهای مشخصی که بیانکننده ویژگیهای مشتریان و مخاطبان اصلی شامل خصوصیات رفتاری، نیازها، انگیزهها، عادتها و انتظارات آنها میشود.
مراحل سفر: معمولا سفر مشتری دارای مراحل مختلفی است که شباهت زیادی با سفر خرید دارد و شامل مواردی مانند آگاهی و آشنایی با محصولات، بررسی و تحتنظر گرفتن، خرید، تکرار و تداوم خرید و در نهایت طرفداری و شیفتگی میشود.
نقاط تماس و تعاملات: شامل لحظات خاصی که مشتریان با برند شما ارتباط برقرار میکنند و شامل مواردی همچون دفعات و زمانهای بازدید مشتریان از وبسایت و صفحات اجتماعی شما، تماسهای تلفنی مشتریان با شما، وضعیت ایمیلهای ارسالی مشتریان و همچنین پیامهای مشتریان در رسانههای اجتماعی شرکتها میشود.
احساسات مثبت و منفی مشتریان: شامل احساسات و عواطف مثبت و منفی مشتریان در ارتباط با برندها میشود و مواردی همچون احساس سرخوشی، سرخوردگی و ابهام یا اطمینان مشتریان در قبال برندها را دربرمیگیرد.
در مجموع، شما میتوانید با کنار هم قرار دادن این اجزا و ترسیم یک نقشه کامل از سفری که مشتریان با برند شما پشت سر گذاشتهاند، به یک دید کامل و دقیق از تجربیاتی که در گذشته برای مشتریانتان رقم زدهاید برسید. همچنین میتوانید به تجربیاتی که قرار است در آینده برای آنها بیافرینید دست یابید و بدین ترتیب بتوانید مشتریان معمولی و اتفاقی خود را به مشتریان وفادار و طرفداران دوآتشه خود تبدیل کنید. و از این طریق به پایداری درآمدی و حفظ سطح مشخصی از فروش دست یابید.
* alavitarjomeh@gmail.com
- منبع: HBS


