تورم در مهرماه و تغییرات آن در آینده

مهران دبیرسپهری
بر اساس اعلام بانک مرکزی، شاخص بهای کالاها و خدمات مصرفی در ماه مهر به عدد ۸/۳۶۴ رسید. بر این اساس، تورم ماهانه، ...

... نقطه‌ای و میانگین مهر ماه به ترتیب ۶/۴، ۳۲ و ۹/۲۴ درصد بوده است(جدول پیوست). در این خصوص دو نکته قابل ذکر است. اول اینکه بعضی رسانه‌ها تورم ماهانه مهر را ۹/۰ درصد عنوان کردند با این توجیه که چون تورم شهریور ۲۴ درصد بوده بنابراین افزایش ماهانه تنها ۹/۰ واحد درصد بوده است. در صورتی که منظور از تورم ماهانه، رشد شاخص نسبت به ماه قبل است.
به عبارت دیگر چون شاخص بهای کالاهای مصرفی در شهریور ۸/۳۴۸ بود، بنابراین رشد شاخص در مهر نسبت به عدد اخیر، همان تورم ماهانه خواهد بود که برای مهر ۶/۴ درصد است که البته رکوردی ۱۲ ساله تلقی می‌شود. برخی از این رسانه‌ها با توجه به افزایش قابل توجه قیمت‌ها در ماه مهر در آمار بانک مرکزی در خصوص تورم میانگین تشکیک می‌کنند؛ در صورتی که دلیل افزایش کمتر تورم میانگین این است که در محاسبه این نوع از تورم ۲۴ عدد شاخص در ۲۴ ماه گذشته دخالت داده می‌شود و به همین دلیل، تغییرات شدید شاخص قیمت‌ها در یک ماه، منجر به تغییر شدید تورم میانگین نمی‌شود. (اگر چه افزایش ۹/۰ واحد درصدی تورم میانگین هم قابل توجه است).
نکته دوم این است که بر اساس آخرین اطلاعات موجود، حجم نقدینگی در پایان شهریور امسال حدود ۳۹۵ هزار میلیارد تومان بوده است که نسبت به ماه مشابه در سال قبل ۲۴ درصد رشد سالانه را نشان می‌دهد. اگر بانک مرکزی این مقدار رشد را در همین حد نگه دارد با توجه به رشد اقتصادی موجود کشور و با فرض ثبات سایر شرایط، از زمستان امسال میانگین رشد ماهانه تورم به حدود ۳/۱ درصد کاهش خواهد یافت که اثر کاهشی آن در تورم میانگین از تیر ۱۳۹۲ مشهود خواهد بود؛ زیرا بر اساس فروض فوق، تورم میانگین تا خرداد سال آینده افزایشی بوده و تا حدود ۳۲ درصد افزایش خواهد یافت؛ ولی پس از آغاز روند کاهشی، نرخ تورم در آذر ۱۳۹۳ به حداقل خود در حدود ۱۷ درصد خواهد رسید. درپایان ذکر این نکته خالی از لطف نیست که پیش‌بینی دنیای اقتصاد در سرمقاله مورخ یکشنبه ۱۴/۸/۹۱ درخصوص میزان تورم ماهانه مهرماه، مبتنی بر واقعیت برآورد شده و صحیح بود.