تامین مالی در شرکتهای سهامی
احمد امیری حسابرس
تامین مالی، هنر و علم مدیریت وجه نقد است. هدف از تامین مالی، سرمایهگذاری، سودآوری، کاهش ریسک و برطرف کردن نیازهای اقتصادی و اجتماعی بنگاه است. سود ناشی از کسب کار بنگاه، از عوامل مهم تداوم فعالیت بنگاه اقتصادی تلقی شده و منبع مهمی برای تامین مالی فعالیتهای عملیاتی بنگاه درآینده است. از نگرانیهای بنگاههای اقتصادی در جهان، تامین منابع مطلوب مالی است. هر نوع فعالیت نیاز به منابع مالی دارد. از این رو، منابع مالی را به شریان حیاتی بنگاههای اقتصادی و سازمانهای کوچک و بزرگ تشبیه کردهاند. در حقیقت، هدف اصلی از هر نوع فعالیت اقتصادی سودآوری است و کسب سود بدون وجود منابع مالی امکانپذیر نیست.
افزایش سرمایه چیست
افزایش سرمایه یکی از روشهای تامین مالی شرکتهاست. شرکتها برای اینکه بتوانند فعالیتهای خود را توسعه دهند و قدرت رقابت خود را حفظ یا افزایش دهند اقدام به افزایش سرمایه میکنند. در برخی از مواقع نیز این کار به منظور اصلاح و بهبود ساختار مالی شرکت صورت میگیرد. این تامین منابع مالی جدید میتواند به شکلهای مختلفی صورت پذیرد. هنگامی که یک شرکت بخواهد سرمایه خود را افزایش دهد باید تعدادی سهام جدید منتشر کند و به سهامداران بفروشد تا مبلغ مورد نیاز برای افزایش سرمایه را تامین کند. تفاوت اصلی بین انواع روشهای افزایش سرمایه، در محل تامین این منابع جدید است. در ادامه درباره انواع روشهای آن بیشتر توضیح خواهیم داد.
افزایش سرمایه از محل سود انباشته
طبق قانون تجارت شرکتها موظفند سالانه درصدی از سود خود را نگهداری کنند. این سود در حسابی تحت عنوان سود انباشته در صورتهای مالی شرکت ثبت میشود. در مواقعی که شرکت سود انباشته مناسبی دارد، تصمیم میگیرد که افزایش سرمایه خود را از این روش انجام بدهد و با این کار منابع جدید مورد نیاز خود را تامین کند. پس در روش سود انباشته عملا جریان نقدینگی جدید به شرکت وارد نمیشود. به دلیل اینکه سهامداران پولی برای سهام جدید خود پرداخت نمیکنند به سهامی که به این روش به سهامدار تعلق میگیرد، سهام جایزه هم گفته میشود. در روش سود انباشته درصد مالکیت سهامداران در شرکت تغییری نمیکند؛ یعنی به همان نسبت که سرمایه شرکت زیاد میشود تعداد سهام نیز افزایش مییابد. از نظر تئوریک میزان دارایی سهامدار نیز تغییری نمیکند، یعنی به همان نسبت که تعداد سهام زیاد میشود قیمت سهام کاهش پیدا میکند.