خط‌ونشان دمشق با «پیمان مکه»
دنیای‌اقتصاد: «اسعد الشیبانی»، وزیر امور خارجه سوریه، اعلام کرد که کشورش در حال بررسی پیوستن به «توافق دفاع مشترک مکه» است؛ پیمانی برای دفاع متقابل میان عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان. الشیبانی در نشستی با موضوع امنیت منطقه‌ای در کنفرانس «گفت‌وگوی منامه» در بحرین گفت: «در حال حاضر گفت‌وگوهایی برای ارزیابی ورود سوریه به ائتلاف مکه در جریان است». او سوریه را بخشی «جدایی‌ناپذیر» از امنیت منطقه توصیف کرد و گفت که دمشق از هر چارچوبی که با هدف حفظ ثبات در سراسر منطقه ایجاد شود، حمایت خواهد کرد. «ریم عویر» در گزارشی برای «میدل ایست‌آی» نوشت، این اظهارات نشان‌دهنده احتمال گسترش «توافق مکه» است.
«سامی عقیل»، تحلیلگر سیاسی و مشاور ارشد در گروه «گزارش سوریه» گفت که گفت‌وگوها پیرامون پیوستن سوریه به «پیمان مکه» در مراحل اولیه قرار دارد و بعید است دمشق در آینده نزدیک به چهارمین عضو این پیمان تبدیل شود. عقیل اظهار کرد: «به نظر من، این اقدام مقامات سوری تا حدی نوعی قدرت‌نمایی (یا خط‌ونشان کشیدن) است.» او افزود: «فکر نمی‌کنم در مقطع کنونی، سوریه لزوما چهارمین عضو این پیمان امنیتی باشد. این امر زمان‌بر خواهد بود؛ اما اراده آن وجود دارد و در حال سنجش شرایط هستند. در نهایت، همه چیز به جزئیات دقیق و بندهای توافق بستگی خواهد داشت.»
عقیل گفت که زمان‌بندی اظهارات شیبانی، نشان‌دهنده برداشت سوریه از وضعیت منطقه است. او گفت: «به گمان من، این موضوع بیشتر به درگیری‌های منطقه‌ای پیش رو مربوط می‌شود که احتمالا در روزهای آینده شاهد دور جدیدی از تشدید تنش‌ها خواهد بود. این یک رویکرد راهبردی است؛ تلاشی برای ایجاد نوعی توازن.» این در حالی است که ریاض در نبرد با حوثی‌ها در حال جلب حمایت‌های بین‌المللی است. پاکستان و ترکیه هر دو وعده حمایت نظامی به عربستان داده‌اند. مقامات ترکیه اعزام نیرو برای جنگ در یمن را رد کرده‌اند؛ با این حال، کمیسیون امور خارجی پارلمان ترکیه لایحه‌ای را برای تصویب این پیمان تایید کرده است.
سوریه در واکنش به حملات حوثی‌ها، با عربستان سعودی ابراز همبستگی کرده و حتی سخن از اعزام نیروهای جهادی سوری به جبهه‌های یمن هم منتشر شد. دمشق تمام گزارش‌هایی را که مدعی بودند ریاض از این کشور خواسته نیروهای زمینی خود را برای مبارزه با حوثی‌ها به عربستان اعزام کند، تکذیب کرد. احمد زیدان، مشاور رسانه‌ای احمد الشرع، در شبکه اجتماعی «ایکس» نوشت که این گزارش‌ها «دروغ هستند و هیچ‌گونه پایه و اساسی ندارند». بخش رسانه‌ای وزارت امور خارجه سوریه نیز اعلام کرد که سیاست منطقه‌ای این کشور بر ثبات، صلح و همکاری متمرکز است، نه گشودن جبهه‌های جدید.
عقیل اظهار کرد که اگرچه ممکن است نیروهای سوری به این درگیری کشیده شوند، اما چنین اقدامی تصمیم عاقلانه‌ای نخواهد بود. وی افزود: «نبرد در یمن با نوع جنگی که نیروهای سوری به آن عادت دارند، متفاوت است.» او گفت: «به عقیده من، در نهایت مشارکت کلی سوریه شبیه به نقشی خواهد بود که در جریان عملیات توفان صحرا ایفا کرد؛ به این معنا که گروه کوچکی از نیروها در پشت جبهه مستقر شده و به جای حضور به‌عنوان نیروهای خط‌شکن یا نیروی زمینی رزمی، به نیروهای سعودی پشتیبانی لجستیک ارائه خواهند داد.» با این حال، پیوستن به توافق‌نامه مکه گامی دیگر در جهت همکاری‌های امنیتی نزدیک‌تر میان دمشق و ریاض محسوب می‌شود. الشیبانی همچنین از عملیات نظامی اسرائیل در سوریه انتقاد کرد و گفت: «خاک ما در کمتر از ۲سال هدف بیش از هزارحمله اسرائیلی قرار گرفته است.»
عقیل گفت که تمایل دمشق به این توافق ممکن است با تلاش‌های این کشور برای تقویت جایگاه خود در مذاکرات آتی با اسرائیل نیز مرتبط باشد. به گفته او، با توجه به تداوم اشغال مواضعی در جنوب سوریه توسط نیروهای اسرائیلی، مقامات سوری ممکن است برقراری روابط امنیتی نزدیک‌تر با قدرت‌های منطقه‌ای را راهی برای کسب اهرم فشار بدانند. او اظهار کرد که دمشق به دنبال ایجاد یک «ابزار چانه‌زنی» برای مذاکرات آینده با اسرائیل است؛ به‌ویژه آنکه خروج اسرائیل از جنوب در کوتاه‌مدت یا میان‌مدت بعید به نظر می‌رسد. وی افزود که عضویت در این توافق، در صورت مورد حمله قرار گرفتن سوریه، به این کشور حق می‌دهد تا مفاد پیمان را فعال کند. اینکه آیا این همکاری به تعهدات نظامی ملموس منجر خواهد شد و سوریه چه نقشی در این توافق ایفا خواهد کرد، همچنان نامشخص است.
