چالشهای دیپلماتیک لاوروف در آتلانتا
دنیای اقتصاد : سفر سرگئی لاوروف به آتلانتا برای شرکت در نشست وزیران خارجه گروه ۲۰، به چالشی دیپلماتیک بدل شده است. شکاف عمیق بر سر جنگ اوکراین اجماع بر سر بیانیه پایانی را بعید کرده است.

سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، برای شرکت در نشست دو روزه وزیران خارجه گروه ۲۰ که از دیروز جمعه آغاز شده، وارد آتلانتا شد. به گزارش خبرگزاری تاس، پرواز هیات روسی از مسکو بهدلیل دور زدن حریم هوایی کشورهایی که کرملین آنها را غیردوست میخواند، ۲۰ ساعت و ۱۰دقیقه طول کشید. همزمان رویترز به نقل از دیپلماتها و کارشناسان گزارش داد که شکافهای عمیق بر سر جنگ اوکراین و بحران خاورمیانه، احتمالا مانع از هرگونه اقدام مشترک یا صدور بیانیه پایانی در این نشست خواهد شد. مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، ریاست این نشست را در روزهای ۳۰ و ۳۱ اکتبر (۸ و ۹ آبان) بر عهده دارد. این گردهمایی مهمترین رویداد در سطح وزیران پیش از اجلاس سران گروه۲۰ به شمار میرود که قرار است اواسط دسامبر به میزبانی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در تفرجگاه گلف او در «دورال»، نزدیک میامی برگزار شود.
لاوروف از فوریه۲۰۲۲ تحت تحریمهای شخصی آمریکا قرار دارد و به گزارش آسوشیتدپرس، از زمان آغاز جنگ اوکراین به ندرت به کشورهای عضو ناتو سفر کرده است. به نوشته رویترز، حضور او در آتلانتا به تنشها دامن زده و حتی عکس یادگاری و سنتی گروه۲۰ را به یک دردسر دیپلماتیک تبدیل کرده است، تا جایی که برخی مقامهای اروپایی پیشنهاد دادهاند دو عکس جداگانه، یکی با حضور لاوروف و دیگری بدون او گرفته شود. آسوشیتدپرس همچنین گزارش داد که دعوت واشنگتن از مسکو در شرایطی که حملات روسیه به اوکراین شدت گرفته، نگرانی برخی اعضای گروه۲۰ را برانگیخته است. اوکراین و آفریقای جنوبی به این نشست دعوت نشدهاند. اوکراین هرچند عضو گروه۲۰ نیست، اما به نشستهای پیشین دعوت میشد و آفریقای جنوبی نیز درگیر اختلافات تندی با دولت ترامپ است.
به گزارش آسوشیتدپرس، وزارت خارجه روسیه از مشکلات صدور روادید برای هیات این کشور گلایه کرده که تنها در دقایق پایانی برطرف شده است. ماریا زاخارووا، سخنگوی دستگاه دیپلماسی روسیه، این مشکلات را نشانه آن دانست که در واشنگتن از حضور لاوروف راضی نیستند. به گفته او، وزیر خارجه روسیه در این نشست به دنبال پیگیری اصلاحات سریع در نهادهای اقتصادی جهان و ترویج دیدگاه مسکو درباره جهان چندقطبی است. از سوی دیگر، ایان کلی، سفیر پیشین آمریکا در گرجستان، در گفتوگو با آسوشیتدپرس دعوت از لاوروف را از نظر سیاسی اقدامی نابخردانه خواند. به باور او، این تصمیم میتواند در آستانه انتخابات میاندورهای برای ترامپ در داخل آمریکا دردسرساز شود و به احتمال بسیار زیاد رویکرد واحد گروه۲۰ را در برابر جنگ اوکراین تضعیف کند. در همین حال، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، پیشتر به تاس گفته بود که هنوز تصمیمی درباره حضور شخص ولادیمیر پوتین در اجلاس میامی گرفته نشده است؛ هرچند ترامپ اعلام کرده که بسیار مایل است رئیسجمهور روسیه را در آنجا ببیند.
در کنار این مسائل، رویترز نوشت که تصمیمهای اخیر ترامپ در قبال روسیه، از جمله توافق خرید گازوئیل و تعلیق برخی تحریمها، میتواند بر مذاکرات سایه بیندازد. اختلال در خدمات ماهوارهای «استارشیلد» اوکراین نیز میتواند از دیگر موضوعات اثرگذار بر فضای این نشست باشد. به گزارش آسوشیتدپرس، اقدام موقت ترامپ در محدود کردن کمکهای لجستیک و اطلاعاتی به کییف هم نگرانی اروپاییها را از حضور روسیه بیشتر کرده است.
هایدی کربو ردیکر، اقتصاددان ارشد پیشین وزارت خارجه آمریکا، در دولت باراک اوباما، به رویترز گفت که همسویی آشکار واشنگتن با پوتین علیه اوکراین، واقعیتی انکارناپذیر است که حتی اگر کسی در نشست به زبان نیاورد، سنگینی آن کاملا حس میشود. در مقابل، کایا کالاس، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، اعلام کرد که در این نشست بر افزایش حمایتها از اوکراین و پیشبرد سازوکارهای بازخواست از مسکو از طریق دادگاه ویژه و کمیسیون دعاوی پافشاری خواهد کرد. او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که روسیه باید پاسخگو باشد. این تحولات در حالی رخ میدهد که ترامپ به شدت پیگیر برقراری آتشبس در اوکراین است و انتظار میرود در ماه نوامبر مذاکرات سهجانبهای در سطح فنی میان روسیه، اوکراین و آمریکا در ابوظبی برگزار شود. در بخش دیگری از دستورکار واشنگتن، یک مقام وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد که مذاکرات آتلانتا بر چالشهای انرژی و زنجیره تامین متمرکز خواهد بود. مقامهای آمریکایی پیشتر به آسوشیتدپرس گفته بودند که اولویت اصلی آنها آزادی کشتیرانی، بهویژه در تنگه هرمز، دریای سرخ، دریای سیاه و دریای چین جنوبی است.