چالش‌های سیاست خاورمیانه‌ای آمریکا
دنیای‌اقتصاد : دیپلمات و مدیرکل اسبق وزارت امورخارجه در سخنانی گفت که بیش از ۹۰ درصد عملیات نظامی آمریکا از ۱۹۸۰ تاکنون در منطقه خاورمیانه انجام شده است. به گزارش «ایرنا»، قاسم محبعلی روز گذشته در کنفرانس بین‌المللی اقتصاد جهانی و تحریم‌ها در دانشگاه الزهرا(س) با تشریح روند بازیگری آمریکا در خاورمیانه گفت: «سیاست‌های خاورمیانه‌ای آمریکا موجب شد نه‌تنها خود با چالش‌هایی مواجه شود بلکه دیگر بازیگران منطقه‌ای مانند ایران هم با چالش‌هایی روبه‌رو شده‌اند.»
وی پروتکل دسترسی مناسب به انرژی خاورمیانه، جلوگیری از دسترسی یا سلطه رقبا و دشمنان بالقوه آمریکا بر این منابع، تامین امنیت تجارت و کشتیرانی و دسترسی به آب‌های آزاد بین‌المللی و تنگه‌های استراتژیک در منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا مانند تنگه هرمز، خلیج‌فارس، تنگه جبل‌الطارق، خلیج عقبه، دریای سرخ، باب المندب و کانال سوئز که تجارت جهانی به این تنگه‌ها بستگی دارد، تامین امنیت اسرائیل و ارتقای رابطه استراتژیک آمریکا و اسرائیل را از جمله راهبردهایی عنوان کرد که آمریکا در منطقه خاورمیانه دنبال کرده است.
محبعلی اضافه کرد: «حمایت از ثبات و امنیت دولت‌های متحد آمریکا، جلوگیری از دستیابی دولت‌های متخاصم به سلاح‌های کشتار جمعی و مبارزه با بازیگران، جنبش‌ها و نیروهایی که آمریکا را به مبارزه می‌طلبند از دیگر راهبردهای این کشور در خاورمیانه طی چند دهه اخیر بوده است.»
این کارشناس مسائل بین‌المللی خاطرنشان کرد: «آمریکا قبل از خروج نیروهای انگلیسی از کانال سوئز در سال ۱۹۶۹ زیاد روی زمین حضور نداشت. بعد از این به تدریج و خواسته و ناخواسته مداخلاتش در خاورمیانه افزایش یافت.»
وی با تقسیم‌بندی ۵۰ سال گذشته به ۵ دوره گفت: «در هر ۱۰ سال اتفاق مهمی افتاد که از جمله آنها جنگ اعراب و اسرائیل در دهه ۷۰ و دیگری تحریم نفتی غرب است؛ در آن زمان قیمت نفت از ۲ دلار به ۱۲ دلار افزایش یافت و از پیامدهای این تحریم این بود که اتحاد جماهیر شوروی تامین‌کننده بخش اعظمی از انرژی کشورهای اروپایی شد.» این دیپلمات سابق اظهار کرد: «از دیگر تبعات تحریم نفتی غرب این بود که آمریکا جایگزینی انرژی را در خاورمیانه شروع کرد و علاوه بر این به‌دنبال تکنولوژی‌های جدید رفت. در ادامه این اتفاقات انقلاب اسلامی شکل گرفت و حتی برخی اقتصاددانان معتقدند افزایش قیمت نفت و آوردن نفت سر سفره مردم ایران از دلایل وقوع انقلاب بود.»
این استاد علوم سیاسی مناقشه ایران و آمریکا را منازعه‌ای دانست که فقط توسط خود دو کشور قابل حل است و خاطرنشان کرد: «هر دو کشور از این چالش خسارت می‌بینند اما چون آمریکا قدرت بزرگ اقتصادی است تحمل خسارت او بیشتر است. در چنین شرایطی اگر می‌خواهیم به مناقشه ایران و آمریکا پایان دهیم بهترین راهبرد، حل مساله توسط دو کشور است.»
