افق دوساله نفت

 پیش‌بینی می‌شود که تقاضای جهانی نفت در سال ۲۰۲۵ به میزان ۱.۳ میلیون بشکه در روز رشد کند. در چهار سال گذشته، هزینه‌‌‌های سرمایه‌‌‌ای این صنعت ۵۳‌درصد افزایش یافته و سود خالص آن نزدیک به ۱۶‌درصد رشد کرده است. در واقع، بازیگران نفتی بهترین عملکرد خود را در دوره ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۴ در ۳۴ سال گذشته گزارش کرده‌اند. اما با وجود این، قیمت‌‌‌ نفت خام در اوایل سه ماه دوم ۲۰۲۴ بیش از ۱۵درصدکاهش یافت، زیرا تحولات کلان اقتصادی نتوانستند حمایت لازم از بازار نفت را فراهم کنند، در حالی که نفت خود با مشکلات خاصی روبه‌‌‌رو است. برای مثال، تولید بیش از حد روسیه در ماه آوریل با وجود تعهد به کاهش تولید همراه با سایر اعضای اوپک+ نمونه‌‌‌ای از این داستان بود.

‌‌‌با این شرایط تولید نفت غیر اوپک‌‌‌پلاس در ۲۰۲۵ رشد قابل‌توجهی معادل ۱میلیون بشکه در روز داشته باشد، و بر اساس پیش‌بینی‌ها قیمت نفت در محدوده ۷۰ تا ۸۵ دلار بر بشکه در ماه کاهش یابد و به طور میانگین در سال ۲۰۲۵ حدود ۷۷ دلار بر بشکه باشد. برخی پیش‌بینی می‌کنند که تقاضا برای سوخت‌‌‌های فسیلی در میان‌‌‌مدت تا بلندمدت کاهش یابد و این امر منجر به کاهش قیمت نفت در ۵-۱۰ سال آینده خواهد شد. اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA) پیش‌بینی می‌کند که قیمت‌ متوسط نفت برنت در سال ۲۰۲۵ به ۶۱ دلار در هر بشکه و در سال ۲۰۳۰ به ۷۳ دلار در هر بشکه برسد.

در این راستا اوپک‌‌‌پلاس با چالش اساسی مواجه است که در سال‌های آینده بدون آسیب به تعادل بازار، فضای کافی برای افزایش تولید را نخواهد داشت. دستورالعمل اوپک‌‌‌پلاس برای تولید نشان می‌دهد که این سازمان در سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ قصد دارد به شیوه کنونی «مدیریت تولید» خود ادامه دهد و تولید را به‌‌‌طور تدریجی و در طول زمان افزایش دهد. پس از تصمیم اخیر اوپک‌‌‌پلاس و با فرض رعایت کامل آن، مدل موسسه تحقیقات انرژی آکسفورد پیش‌بینی می‌کند که بازار نفت در سال ۲۰۲۵ نسبتا متوازن خواهد بود.

حتی اگر اوپک‌‌‌پلاس تصمیم به ادامه افزایش تولید خود از آوریل ۲۰۲۵ بگیرد، کسری کوچکی به میزان ۱۳۰‌هزار بشکه در روز پیش‌بینی می‌شود .در نتیجه، انتظار می‌رود ذخایر نفت خام کشورهای OECD در سال ۲۰۲۵ همچنان پایین‌‌‌تر از میانگین ۵ ساله باقی بماند. در این قاب، ایران و ونزوئلا همچنان تحت تحریم‌‌‌های ایالات‌متحده هستند، اما صادرات نفت از این دو کشور در دوران دولت بایدن افزایش یافت. در سال ۲۰۲۴، صادرات ایران و ونزوئلا به ترتیب به ۱.۵۵میلیون بشکه در روز و ۶۴۰‌هزار بشکه در روز رسید که در مقیاس سالانه رکورد جدیدی به ثبت رسانده‌اند. اما دولت ترامپ ممکن است تحریم‌‌‌ها علیه ایران را تشدید کند و برخی از دستاوردهای گذشته در تولید را معکوس کند؛ این امر تا حد زیادی بستگی به تصمیم پالایشگاه‌‌‌های چینی برای متوقف کردن خرید نفت خام ایران نیز دارد، که می‌تواند به عنوان یک اهرم مذاکره با دولت جدید مورد استفاده قرار گیرد. همچنین اخیرا، دولت بایدن در آخرین روز‌‌‌های خود، تحریم‌‌‌ها علیه بخش نفت روسیه را شدیدتر کرده و شرکت‌های روسی، تانکرهای نفتی و شرکت‌های تجاری که مایل به فروش و حمل نفت روسیه هستند را تحریم کرده است.

صادرات نفت خام ایران و ونزوئلا

لازم به تکرار است که در ۴سال گذشته، هزینه‌‌‌های سرمایه‌‌‌ای صنعت ۵۳‌درصد افزایش یافته و سود خالص آن نزدیک به ۱۶‌درصد رشد کرده است. در واقع، خدمات نفتی بهترین عملکرد خود را در دوره ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۴ در ۳۴ سال گذشته گزارش کرده است. با شروع سال ۲۰۲۵، ممکن است بازار شاهد کاهش نرخ بهره باشد که برخی از ابهامات قبلی در مورد موضع فدرال رزرو ایالات متحده در مورد کاهش نرخ بهره را روشن کند. علاوه بر کاهش ۷۵ تا ۱۰۰واحدی در سال ۲۰۲۴، فدرال رزرو پیش‌بینی می‌کند که امکان کاهش ۱۵۰واحدی نرخ بهره در سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ وجود داشته باشد.

منبع: کپلر - مطالعات انرژی آکسفورد