عبور ارزش بازرگانی خارجی از مرز ۷۶.۵میلیارد دلار
بررسی آمار تجارت خارجی کشور در هشت ماه منتهی به پایان آبانماه ۱۴۰۴ حکایت از افت ارزش تجاری در عین افزایش وزنی آن نسبت به مدت مشابه سال ۱۴۰۳ دارد. درهمینحال باید تاکید کرد که در این بازه زمانی شاهد رشد ۱.۱۷ درصدی وزن صادرات و افت ۳.۴۸ درصدی ارزش آن هستیم. روند رو به رشد وزن صادرات در عین کاهش ارزش آن طی ماههای گذشته بهمنزله خامفروشی هرچه بیشتر است. شدت گرفتن خامفروشی را میتوان ناشی از تشدید محدودیتهای انرژی در صنایع دانست. بهعلاوه آنکه در نبود تعامل سازنده با دنیا، ایران بیش از قبل به فروشنده مواد اولیه در سطح بینالمللی تبدیل خواهد شد. تداوم این روند بهمنزله از دست رفتن فرصتهای اقتصادی کشور است.
بر اساس دادههای گمرک ایران، تجارت خارجی ایران در ۸ماه نخست امسال ۱۳۱میلیون و ۵۴هزار تن به ارزش ۷۶میلیارد و ۵۳۷میلیون دلار بوده است. بر این اساس تجارت خارجی در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته به لحاظ ارزش ۹.۳۸درصد کاهش و از حیث وزن ۱.۵۳درصد افزایش را نشان میدهد. همچنین در این مدت ۱۰۵میلیون و ۲۳۱ هزار تن انواع کالا به ارزش ۳۶میلیارد و ۹۹۷میلیون دلار به کشورهای مختلف صادر شد که نسبت به مدت مشابه سال قبل به لحاظ وزن ۱.۱۷درصد افزایش و از نظر ارزش ۳.۴۸درصد کاهش داشته است. بر اساس این گزارش، در ۸ ماه سال جاری مقدار ۲۵میلیون و ۸۲۳ هزار تن کالا به ارزش ۳۹میلیارد و ۵۴۰میلیون دلار وارد کشور شده که نسبت به مدت مشابه سال قبل به لحاظ وزن ۳درصد افزایش و از نظر ارزش ۱۴.۲۹درصد کاهش یافته است. عمده این افت ارزش مرتبط با کاهش واردات طلا در سال اخیر است.
به نظر میرسد بخشی از افزایش وزنی صادرات در هشت ماه امسال بهدلیل ناترازی انرژی در بخشهای صنعتی و معدنی باشد که سبب شده تا تولیدکنندگان به دلیل خالی ماندن ظرفیت تولید بر اثر ناترازی انرژی به خامفروشی محصولاتی چون کنسانتره و گندله آهن روی آورده باشند. برپایه آماری که چندی پیش انجمن فولاد ایران منتشر کرد، روند صعودی صادرات در مواد اولیه زنجیره فولاد همچنان تداوم دارد؛ بهطوریکه حجم صادرات کنسانتره سنگ آهن در مقایسه با هفت ماه سال گذشته ۸۲درصد رشد داشته که این مساله موجب نگرانی فولادسازان شده است؛ زیرا کنسانتره ماده اولیه کارخانههای فولادی است و افزایش صادرات آن به شکل خامفروشی، تامین مواد اولیه را با مشکل مواجه میکند.