بورس در مدار خوش‌بینی

 محرک جدید بورس

بازار سهام همواره نسبت به تغییرات سطح ریسک‌های سیاسی واکنش نشان داده است. در سال‌های گذشته، هر زمان احتمال کاهش تنش‌های خارجی افزایش یافته، انتظارات نسبت به آینده اقتصاد، تجارت خارجی و عملکرد شرکت‌های صادرات‌محور نیز بهبود پیدا کرده است. در شرایط فعلی نیز اخبار مربوط به پیشرفت مذاکرات، از نگاه فعالان بازار به معنای کاهش بخشی از نااطمینانی‌هایی است که طی ماه‌های گذشته بر تصمیم‌های سرمایه‌گذاران سایه انداخته بود. کاهش ریسک سیاسی می‌تواند از چند مسیر بر بازار سهام اثرگذار باشد. نخست، کاهش احتمال شوک‌های ناگهانی در فضای اقتصاد کلان است که موجب می‌شود سرمایه‌گذاران افق بلندمدت‌تری برای سرمایه‌گذاری در سهام داشته باشند. دوم، بهبود انتظارات نسبت به فعالیت شرکت‌های بزرگ صادرات‌محور، به‌خصوص در صنایع مرتبط با تجارت خارجی است. همچنین کاهش فشارهای انتظاری بر نرخ ارز، می‌تواند به تعدیل فضای تورمی و تغییر ترکیب دارایی‌های مورد توجه سرمایه‌گذاران منجر شود. در معاملات روز گذشته، این تغییر فضای روانی به‌وضوح در رفتار سرمایه‌گذاران مشاهده شد. شاخص کل بورس با رشد ۲.۲۵درصدی، بیش از ۱۰۳هزار واحد افزایش یافت و در سطح ۴‌میلیون و ۶۹۶ هزار واحد قرار گرفت. شاخص هم‌وزن نیز با رشد ۲.۵ درصدی به سطح یک‌میلیون و ۲۶۶هزار واحد رسید تا نشان دهد موج تقاضا تنها محدود به چند نماد بزرگ بازار نبوده است.

 رکوردشکنی بورس در جذب نقدینگی

همزمان با رشد شاخص‌های سهامی، ورود پول حقیقی‌ها به بازار نیز ادامه پیدا کرد. در معاملات روز گذشته بیش از ۶ هزار‌میلیارد تومان نقدینگی توسط حقیقی‌ها وارد بازار سهام شد تا مجموع ورود پول سرمایه‌گذاران حقیقی از ابتدای سال به بیش از ۶۰ هزار‌میلیارد تومان برسد. این روند باعث شده است بورس تهران در سال جاری علاوه بر کسب بالاترین بازدهی در میان بازارهای دارایی، از منظر جذب نقدینگی حقیقی‌ها نیز در جایگاه نخست قرار گیرد. شاخص کل بورس از ابتدای سال تاکنون ۲۶درصد رشد کرده و شاخص هم‌وزن نیز بازدهی ۳۳درصدی را ثبت کرده است. در سوی دیگر، صندوق‌های سرمایه‌گذاری مبتنی بر طلا با جذب حدود ۴۵هزار‌میلیارد تومان پول حقیقی در رتبه دوم قرار دارند و صندوق‌های نقره نیز توانسته‌اند حدود ۱۳هزار‌میلیارد تومان نقدینگی جذب کنند. این ارقام نشان می‌دهد سرمایه‌گذاران همچنان به دارایی‌های محافظ در برابر تورم توجه دارند، اما در شرایط کاهش ریسک‌های سیاسی، بخشی از سرمایه‌ها به سمت بازار سهام حرکت کرده است.

 اثر مذاکرات بر بازارهای رقیب

اثر اخبار مذاکراتی تنها به بازار سهام محدود نماند. در پی افزایش امیدواری‌ها نسبت به کاهش تنش‌های سیاسی، بازار ارز نیز در معاملات روز گذشته با عقب‌نشینی قیمت‌ها مواجه شد. کاهش نرخ دلار، به سرعت در بازار فیزیکی طلا و سکه منعکس شد و قیمت‌ها در این بازار کاهش یافت. بر اساس اعلام اتحادیه طلا و جواهر تهران، قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار به محدوده ۱۷‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومان رسید و سکه طرح جدید نیز در سطح ۱۷۶‌میلیون تومان معامله شد. کاهش قیمت طلا و سکه همچنین باعث شد صندوق‌های طلا و نقره معاملات روز گذشته را با افت قیمت به پایان برسانند. با این حال، واکنش متفاوت بورس نسبت به بازارهای مبتنی بر طلا نشان می‌دهد انتظارات سرمایه‌گذاران در حال تغییر است. در شرایطی که کاهش ریسک‌های سیاسی می‌تواند جذابیت دارایی‌های امن را کاهش دهد، بازار سهام به دلیل ظرفیت رشد سودآوری شرکت‌ها و امکان بهره‌گیری از فضای باثبات‌تر اقتصادی، مورد توجه بیشتری قرار گرفته است. در مجموع، معاملات روز گذشته بورس تهران را می‌توان نخستین واکنش جدی بازار سهام به اخبار مثبت مذاکراتی دانست. هرچند تداوم این روند به مسیر مذاکرات و نحوه انعکاس آن بر متغیرهای کلان اقتصادی وابسته خواهد بود؛ اما در کوتاه‌مدت کاهش سطح نااطمینانی، مهم‌ترین محرک ورود نقدینگی و رشد قیمت سهام محسوب می‌شود.