هر اصلاح یک فرصت خرید است
به عبارت دیگر، بازار در شرایطی با افت قیمت مواجه شد که بخشی از شرکتها از منظر سودآوری در وضعیت بهتری قرار گرفته بودند. از سوی دیگر، بازار سهام در مقایسه با سایر بازارهای موازی نیز با عقبماندگی قابلتوجهی مواجه بود. رشد نرخ ارز، تورم و افزایش ارزش سایر داراییها باعث شده بود این بازار به یکی از ارزانترین داراییهای دلاری کشور تبدیل شود. بنابراین پس از کاهش بخشی از نگرانیهای سیاسی و مشخص شدن این موضوع که در فرآیند عملیاتی بسیاری از شرکتها تغییر جدی ایجاد نشده است، طبیعی بود که بخشی از این فاصله جبران شود و بازار وارد یک روند صعودی قدرتمند شود. رفتار معاملهگران در این دوره نشان میدهد که رفتار معاملهگران در این دوره بسیار منطقی و هوشمندانه بوده است. مشاهده کردیم که در هر مرحله، تقاضا برای گروهها و شرکتهایی که به سطوح ارزندگی خود نزدیک میشدند کاهش پیدا میکرد و در مقابل، نقدینگی به سمت بخشهایی حرکت میکرد که همچنان از منظر بنیادی ظرفیت رشد داشتند. حتی در روزهای پرتنش و همزمان با وجود ریسکهای سیستماتیک، در برخی صنایع همچنان خریداران روی تابلو حضور داشتند. به همین دلیل تصور نمیکنم بازار بهصورت ناگهانی وارد یک فاز استراحت سنگین شود. محتملتر آن است که تعادل به شکل تدریجی در صنایع مختلف شکل بگیرد.
برخی گروهها زودتر به تعادل میرسند و برخی دیگر دیرتر. به ویژه در صنایع کوچکتری مانند سیمان، دارو و غذایی که هم افزایش نرخ را تجربه کردهاند و هم افت تولید محسوسی نداشتهاند، بهدلیل کوچک بودن ارزش بازار و ورود نقدینگی قابلتوجه، احتمال ادامه رشد و حتی فاصله گرفتن از ارزشگذاریهای متعارف بیشتر است. تداوم یک روند صعودی پایدار در بازار سرمایه بیش از هر چیز به وضعیت ریسکهای سیستماتیک و فضای سیاسی کشور وابسته است. در شرایط فعلی به نظر نمیرسد تا زمانی که در حوزه سیاست خارجی و ریسکهای کلان به یک وضعیت باثبات و قابل اتکا نرسیم، بازار بتواند با همین شتاب فعلی به رشد خود ادامه دهد. بنابراین احتمال اینکه روند صعودی اخیر در بلندمدت ادامه پیدا کند، چندان بالا نیست و طبیعی است که بازار در ادامه مسیر با دورههایی از استراحت، اصلاح و تعادل همراه شود. این موضوع به معنای پایان فرصتهای رشد در بازار نیست.
حتی در صورت کاهش شتاب کلی بازار، همچنان میتوان انتظار داشت صنایعی که از منظر بنیادی با بهبود سودآوری مواجه میشوند یا شرکتهایی که توانایی پوشش مناسب تورم و انتقال افزایش هزینهها به نرخ فروش محصولات خود را دارند، مجددا مورد توجه سرمایهگذاران قرار گیرند. بنابراین به جای انتظار برای یک رشد یکپارچه در کل بازار، احتمالا در ادامه سال شاهد حرکتهای انتخابیتر و مبتنی بر متغیرهای بنیادی در صنایع و شرکتهای مختلف خواهیم بود. مادامی که ارزش معاملات در سطوح بالایی قرار دارد و روزانه بیش از ۳۰همت نقدینگی در صفهای خرید وجود دارد، هر اصلاح میتواند بیشتر بهعنوان فرصت خرید تلقی شود تا نشانه پایان روند صعودی. چه برای سرمایهگذارانی که از ابتدای حرکت بازار جا ماندهاند و چه برای سرمایهگذارانی که با دید بلندمدت به دنبال سهام بنیادی هستند، اصلاحهای مقطعی در چنین شرایطی میتواند فرصت مناسبی برای ورود یا تکمیل موقعیتهای سرمایهگذاری باشد.
* کارشناس بازار سرمایه
