بازگشت تقاضا به صندوقهای طلا پس از افت قیمتها
چرخش پول به طلاییها
با این حال، کاهش قابلتوجه قیمتها در بازارهای موازی بهویژه طلا و ارز، شرایط متفاوتی را رقم زده است. افت نرخ دلار در بازار غیررسمی و همچنین کاهش قیمت طلا، باعث شده است تا این داراییها از منظر بسیاری از تحلیلگران به سطوح جذابی از ارزندگی برسند. در نتیجه، بخشی از سرمایهگذاران که به دنبال فرصتهای سودآورتر هستند، با وجود ریسکهای موجود، ترجیح دادهاند به بازار طلا، بهویژه از طریق صندوقهای قابل معامله در بورس، ورود کنند. بر همین اساس، در پایان معاملات روز گذشته، صندوقهای درآمد ثابت میزبان بیش از ۴۵۵میلیارد تومان سرمایه حقیقی بودند، درحالیکه صندوقهای طلا نیز توانستند رقمی در حدود ۳۶۶میلیارد تومان از نقدینگی حقیقی را جذب کنند؛ آماری که نشاندهنده تقسیم نسبی جریان پول میان گزینههای کمریسک و داراییهای مبتنی بر طلا است.
کمی ریسکپذیرتر!
بررسی روند معاملات نشان میدهد که صندوقهای درآمد ثابت برای ششمین روز متوالی توانستهاند جایگاه خود را بهعنوان مقصد اصلی سرمایههای محافظهکار حفظ کنند. با وجود این، شدت ورود پول به این صندوقها در مقایسه با روزهای قبل اندکی کاهش یافته است. در هفته گذشته، حجم قابلتوجهی از سرمایههای حقیقی وارد این صندوقها شد، اما در روز شنبه، این روند با شیبی ملایمتر ادامه یافت. این موضوع را میتوان نشانهای از تغییر تدریجی نگرش سرمایهگذاران دانست؛ بهطوریکه بخشی از فعالان بازار در حال افزایش سطح ریسکپذیری خود هستند. در شرایطی که اخبار مرتبط با مذاکرات همچنان در هالهای از ابهام قرار دارد، صندوقهای درآمد ثابت نقش مهمی در مدیریت سبد سرمایهگذاران ایفا میکنند. این صندوقها با ارائه سودی نزدیک به ۴۰درصد، ابزاری مناسب برای کاهش نوسانات سبد سرمایهگذاری به شمار میروند. با این حال، افزایش انتظارات تورمی در اقتصاد ایران و همچنین جذابیت نسبی بازار طلا، موجب شده است تا بخشی از سرمایههایی که میتوانستند وارد این صندوقها شوند، به سمت صندوقهای طلا حرکت کنند. به بیان دیگر، فعالان بازار در تلاش هستند تا تعادلی میان حفظ ارزش داراییها و کسب بازدهی بالاتر برقرار کنند.
به نظر میرسد در این مقطع زمانی، سرمایهگذاران حاضرند با پذیرش ریسک بیشتر، بخشی از سرمایه خود را به داراییهایی اختصاص دهند که در صورت افزایش قیمتها، بازدهی قابلتوجهی به همراه خواهند داشت. در همین راستا، ورود ۴۵۵میلیارد تومان نقدینگی به صندوقهای درآمد ثابت در روز گذشته، در مقایسه با ورود بیش از ۲هزارمیلیارد تومان در روز چهارشنبه، نشاندهنده کاهش نسبی تمایل به گزینههای محافظهکارانه است.
ارزندگی طلاییها
تحولات اخیر در حوزه سیاست خارجی و افزایش احتمال دستیابی به توافق میان ایران و آمریکا، تاثیر مستقیمی بر بازار ارز داشته است. در نتیجه این اخبار، قیمت دلار در بازار غیررسمی تا محدوده ۱۵۰ هزار تومان کاهش یافت. اگرچه این کاهش قیمت در نگاه اول میتواند نشانهای از بهبود شرایط اقتصادی تلقی شود، اما بسیاری از فعالان بازار با توجه به سطح بالای تورم انتظاری، این قیمتها را همچنان جذاب ارزیابی میکنند.
بازار طلا نیز همگام با کاهش نرخ ارز، با افت قیمت مواجه شد. صندوقهای طلا که بخش عمده دارایی خود را در گواهیهای سپرده شمش طلا سرمایهگذاری میکنند، در واکنش به این تحولات، کاهش قیمتی در حدود ۲ تا ۴درصد را تجربه کردند. این افت قیمت باعث شد تا حباب منفی در این صندوقها حفظ شود؛ به این معنا که قیمت معاملاتی آنها کمتر از ارزش ذاتیشان قرار گرفت. چنین شرایطی از دید بسیاری از سرمایهگذاران، یک فرصت خرید تلقی میشود. در معاملات روز گذشته، هر گواهی سپرده شمش طلا با افتی در حدود ۳درصد، به قیمت ۲میلیون و ۲۸۳ هزار تومان رسید.
این در حالی است که ارزش ذاتی این گواهیها، با در نظر گرفتن قیمت جهانی طلا در سطح ۴ هزار و ۸۷۹ دلار برای هر اونس، حدود ۲میلیون و ۳۵۰ هزار تومان برآورد میشود. وجود حباب منفی ۳درصدی، نشاندهنده فاصله قابلتوجه میان قیمت بازار و ارزش واقعی دارایی پایه است و همین موضوع، جذابیت سرمایهگذاری در صندوقهای طلا را افزایش داده است. در نتیجه این شرایط، بخشی از سرمایهگذاران حقیقی تصمیم گرفتند از فرصت ایجادشده استفاده کنند و به خرید واحدهای صندوقهای طلا بپردازند. ورود بیش از ۳۶۶میلیارد تومان نقدینگی حقیقی به این صندوقها در روز گذشته، گواهی بر این ادعاست. علاوه بر این، نقش صندوقهای طلا به عنوان ابزاری برای پوشش ریسک در برابر تورم و نوسانات اقتصادی، موجب شده است تا تقاضا برای آنها در دورههای عدم اطمینان افزایش یابد.
در کنار صندوقهای طلا، صندوقهای مبتنی بر نقره نیز مورد توجه قرار گرفتند، هرچند میزان ورود نقدینگی به آنها به مراتب کمتر بود. این صندوقها در روز شنبه حدود ۱۶میلیارد تومان سرمایه حقیقی جذب کردند و نوساناتی در محدوده منفی ۲ تا ۳درصد را به ثبت رساندند. با این حال، برخلاف صندوقهای طلا، حباب قیمتی در صندوقهای نقره همچنان مثبت باقی مانده است. قیمت هر گواهی سپرده نقره به عنوان دارایی پایه این صندوقها، با کاهش ۱.۸۵درصدی به ۴۹۴هزار تومان رسید؛ درحالیکه ارزش ذاتی آن حدود ۴۰۹ هزار تومان برآورد میشود. در مجموع، میتوان گفت که بازار سرمایه در شرایط فعلی در وضعیت انتظار به سر میبرد.
سرمایهگذاران با دقت تحولات سیاسی را دنبال میکنند و تا مشخص شدن نتیجه نهایی مذاکرات، از اتخاذ تصمیمات پرریسک خودداری میکنند. با این حال، کاهش قیمتها در بازار طلا و ایجاد حباب منفی در صندوقهای مرتبط، فرصتی را برای ورود سرمایههای جدید فراهم کرده است. این موضوع باعث شده است تا بخشی از فعالان بازار با وجود فضای احتیاطی حاکم، با جسارت بیشتری به سمت خرید صندوقهای طلا حرکت کنند. البته بخشی از حباب منفی موجود در صندوقهای طلا ممکن است ناشی از انتقال سرمایهها از بازار طلای بورسی به بازار فیزیکی باشد؛ برخی سرمایهگذاران ترجیح میدهند برای اطمینان بیشتر، دارایی خود را به صورت فیزیکی نگهداری کنند. با این حال، در صورت تداوم شرایط فعلی و بازگشت ثبات نسبی به بازارها، انتظار میرود صندوقهای طلا همچنان یکی از گزینههای جذاب برای سرمایهگذاری باقی بمانند.