جهتیابی والاستریت در نیمسال دوم
دنیای اقتصاد-محمدامین مکرمی : رونق هوش مصنوعی، سوخت رشد قدرتمند بازار سهام آمریکا در نیمه اول سال ۲۰۲۴ را فراهم کرد، و اکنون معاملهگران انتظار دارند این روند صعودی در نیمه دوم سال نیز تداوم یافته و حتی تقویت شود. براساس گزارش بلومبرگ، شاخص معیار S&P ۵۰۰ از آغاز سال جاری ۱۴درصد بالا رفته است. در این دوره به لطف وضعیت مناسب اقتصاد کلان، بهبود عملکرد درآمدی شرکتها و تقاضای قوی برای سهام شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی، بیشترین تعداد رکوردزنی شاخص از آغاز قرن جاری ثبت شد.

با وجود بروز نشانـــههایی حـاکی از ملایم شدن رشد اقتصادی، تردید فدرال رزرو برای تعدیل سیاست پولی و کاهش نرخ بهره بعد از یک دوره اتخاذ سیاست انقباضی، به تداوم روند صعودی بورس آمریکا کمک کرده است. بررسیهای تاریخی نشان میدهد ثبت یک نیمسال قوی برای بورس آمریکا، در ادامه سال خوشیمن بوده است. با توجه به تعدد رویدادهای غیرقابل پیشبینی در ماههای آتی، اینکه آیا امسال نیز همین اتفاق رخ خواهد داد، مشخص نیست. انتخابات ریاستجمهوری آمریکا در ماه نوامبر که میتواند باعث ایجاد تلاطم در بازار شود، یکی از این رویدادهاست. عدمقطعیتها در مورد مسیر تعدیل نرخ بهره توسط بانک مرکزی آمریکا نیز یکی دیگر از متغیرهای موثر است. پس از یک دوره «خشکسالی» در رکوردزنی شاخص که بیش از ۵۰۰ جلسه معاملاتی طول کشید، نماگر S&P ۵۰۰ در بازه شش ماه ژانویه تا ژوئن، موفق به ۳۱ بار سقفشکنی شد. در قرن جاری، تنها یک بار در نیمسال اول ۲۰۲۱، تعداد رکوردزنی شاخص بیشتر از نیمسال اول ۲۰۲۴ بوده است. در رالی کنونی شاخص S&P ۵۰۰ و از کف ۳۵۷۷ واحدی در اکتبر ۲۰۲۲، ارزش کل بازار بیش از ۱۶تریلیارد دلار افزایش یافته است. این نماگر اکنون در حوالی سطح ۵۵۰۰واحدی در نوسان است.
موتور محرک بازار
شرکتهایی که در حوزه فناوری اطلاعات و خدمات ارتباطی فعال هستند، سوخت اصلی حرکت صعودی بازار را تامین کردهاند. این بخش بازار شامل غولهای فناوری از جمله انویدیا، مایکروسافت و متاست. قیمت سهام شرکتهای فناوری تاکنون در سال جاری ۲۸درصد رشد کرده است. سهام شرکتهای بخش خدمات ارتباطی نیز شاهد جهش ۲۶درصدی بوده است. شرکتهای یوتیلتی نیز از این «خوان گسترده» بیبهره نبودهاند. قیمت سهام یوتیلتیها ۷.۶درصد بالا رفته است. این رشد از آنجا ناشی میشود که سرمایهگذاران انتظار دارند این شرکتها بتوانند از تامین انرژی برای مراکز داده مرتبط با توسعه هوش مصنوعی، کسب سود مناسبی کنند. بخش املاک و مستغلات تنها بخشی است که در سال ۲۰۲۴ با زیان مواجه شده است، و شاخص آن، بدترین عملکرد خود از دهه نود میلادی را تجربه میکند. افزایش نرخ بهره و در نتیجه نرخ سود وام مسکن، آسیب شدیدی به بخش املاک وارد کرده است.
انویدیا، تولیدکننده تراشههای مورد نیاز برای توسعه هوش مصنوعی، بیشترین سهم را در رشد شاخص S&P ۵۰۰ از ابتدای سال جاری داشته است. حتی با در نظر گرفتن اصلاح اخیر قیمت سهام این شرکت، بازده کل سهام آن در سال جاری حدود ۱۵۰درصد رشد پیدا کرده است. نکته جالب آن است که شرکت تامین انرژی «کانستلیشن» با بازده تقریبی ۷۲درصد، در جایگاه دوم قرار دارد. از نظر کمک به رشد عدد شاخص معیار بورس آمریکا نیز شرکت انویدیا در رتبه نخست قرار دارد، و ۲۱۸ واحد به این نماگر افزوده است. مایکروسافت، آمازون، متا و اپل، از این حیث در ردههای بعدی قرار دارند. تسلا بیشترین ضربه را به شاخص S&P ۵۰۰ زده است، و باعث کاهش ۱۷واحدی این نماگر شده است.
برخی از استراتژیستهای بازار معتقدند که جهش قیمت سهام شرکتهای فناوری بیش از حد بوده است، و رشد شاخصهای ارزشگذاری گروه محدودی از شرکتها، عامل اصلی صعود نماگر معیار بوده است. از اول ژانویه ۲۰۲۴، رشد شاخص هموزن S&P که تمایزی میان اندازه شرکتها قائل نمیشود، ۱۰ واحد درصد از رشد شاخص وزنی S&P کمتر بوده است. این بدترین عملکرد شاخص هموزن در مقایسه با شاخص وزنی در ششماهه اول همه سالهای بازار بوده است.
احتمال چرخش
به گفته جیم پالسن، یکی از کارشناسان برجسته بورس، شرکتهای خارج از بخش فناوری میتوانند در رالی آتی بازار، پیشتاز باشند. او توضیح میدهد که در چهار روند «گاوی» مهم بورس از سال ۱۹۹۰، در ماه بیستم پس از آغاز روند صعودی، عملکرد شاخص هموزن به طور میانگین ۱۵واحد درصد بهتر از شاخص وزنی بوده است؛ اما در حال حاضر، رشد شاخص هموزن در مقطع مشابه، ۱۶واحد درصد از شاخص وزنی کمتر بوده است، و بنابراین احتمال چرخش بازار به سمت سهام شرکتهایی که ارزش بازار کمتری دارند، وجود دارد. همانطور که اشاره شد، نیمسال اولی قوی برای شاخص S&P ۵۰۰ معمولا منجر به تداوم رشد بازار در ششماهه دوم سال میشود. براساس دادههای بلومبرگ، از اوایل دهه ۵۰میلادی، هرگاه در نیمه اول سال، شاخص بیش از ۱۰درصد رشد کرده، بازار در نیمه دوم سال نیز به طور میانگین شاهد رشد ۱۰درصدی بوده است.
از طرف دیگر، درحالیکه به طور تاریخی شاخص S&P ۵۰۰ در نیمسال اول سالهای انتخاباتی، عملکرد ضعیفتری دارد، امسال این نماگر دومین عملکرد مطلوب خود در ششماهه اول از سال ۱۹۲۸ را ثبت کرده است. در نتیجه به گفته برخی تحلیلگران، با توجه به اینکه روند حرکتی بازار سهام آمریکا از الگوهای فصلی پیروی نکرده است، اصلاح ۵ تا ۸درصدی شاخص S&P ۵۰۰ دور از انتظار نیست. براساس گزارش فایننشال تایمز، برخی از استراتژیستهای بدبین والاستریت در تلاش هستند مشتریان خود را قانع کنند که بازار سهام به دلیل کند شدن رشد اقتصادی و هیجان بیش از حد درباره هوش مصنوعی، مستعد یک اصلاح پرشتاب است.