صنایع بورسی در نیمه اول امسال چقدر سود ساختند؟
کامل ابراهیمیان/ تحلیلگر بازار سرمایه
ارزیابی عملکرد شرکتها در فصل تابستان و ۶ ماهه اول امسال نشان میدهد شرکتهای بورسی در فصل تابستان بیش از ۲۳۰هزار میلیاردتومان سود ساختهاند که در مقایسه با تابستان سالگذشته با رشد ۴۴درصدی همراه بودهاند. این در شرایطی است که ما شاهد قیمتگذاری دستوری در صنایع بودیم بهطوری که اکثر شرکتهای پتروپالایشی، مجبور بودند بخشی از محصولاتشان را با ارز نیمایی۲۸هزار و ۵۰۰تومانی عرضه کنند. در بخش درآمدی نیز شرکتهای بورسی در فصل تابستان با فروش بیش از ۱۰۷۰همتی همراه بودند که در مقایسه با فروش ۸۹۰همتی تابستان ۱۴۰۱ با رشد بیش از ۲۰درصدی همراه بودهاند.

در مقایسه درآمد ۶ ماهه اول امسال میبینیم مجموع سود خالص شرکتها در ۶ ماهه اول بیش از ۵۱۱ همت بودهاست که در مقایسه با ۶ ماهه سالقبل رشدی بیش از ۳۷درصدی را تجربه کردند. درآمد ۶ ماهه اول امسال نیز در مقایسه با سالقبل با رشد ۲۳درصدی به ۲۲۱۰ همت رسید. در بخش صنایع ما بهوضوح شاهد اثرات سهمگین قیمتگذاری دستوری بر خودروسازان هستیم؛ بهطوریکه خودروسازان سواری بهدلیل قیمتگذاری شورایرقابت در ۶ماهه اول امسال به زیان ۳۵هزار میلیاردتومانی رسیدند که این زیان در مقایسه با ۶ماهه اول سالقبل بیش از ۷برابر شدهاست و چنانچه خودروسازان با این روند ادامه دهند احتمالا با بحرانهای مالی و تولیدی مواجه خواهند شد. اگر خودروی سواری که قیمتگذاری آن با نظارت سازمانحمایت ولی در حاشیه نزدیک به بازار است (بهویژه عرضههای بورسکالا یا در سایت آنها عرضه میشود)، در مقایسهبا خودروسازان تجاری ببینیم، شرکتهای خودروساز سنگین با رشد بیش از۷۸درصدی به ۵۷۰۰میلیاردتومان سود خالص دستیافتهاند و هم تعداد تولید و هم تنوع تولید در خودروسازان تجاری از جمله ایرانخودرو دیزل چشمگیر بودهاست.
در گروه پتروشیمیهای الفینی - آروماتیکی، سود خالص شرکتها در تابستان با رشد ۲۶درصدی به ۲۰ همت رسید و عملکرد ۶ماهه آنها با رشد ۱۶درصدی به ۴۳هزار و ۳۰۰میلیاردتومان سود خالص و نسبت P/E گذشتهنگر حدود ۸واحد رسیدند. در گروه پالایشی که جزو گروههای مورداستقبال بازار بوده، شاهد رشد ۱۷درصدی سود خالص تابستان امسال نسبت به تابستان سالگذشته و رشد ۳۲درصدی سود خالص شرکتها در ۶ماهه اول امسال نسبت به مدت مشابه سالقبل بودیم. سود خالص شرکتهای پالایشی به بیش از ۴۸هزارمیلیاردتومان و نسبت P/E گذشتهنگر این صنعت هم به ۵واحد رسیدهاست. صنعت پتروشیمی اوره و آمونیاک هم گزارش ۶ماهه مناسبی داشتند و با رشد ۳۲درصدی نسبت به مدت مشابه سالقبل به سود بیش از ۱۰هزار میلیاردتومانی دستیافتند.
گروه فولادی نیز گزارشهای خیلی خوبی را از عملکرد خود در نیمه اول امسال منتشر کردهاست، بهطوریکه عملکرد تابستان فولادیها نسبت به تابستان سالقبل با رشد حدود ۲۰۰درصدی همراه بوده و به سود بیش از ۳۸هزار میلیاردتومانی رسیدند. عملکرد ۶ماهه اول امسال در مقایسه با نیمه اول سالقبل این گروه با رشد ۹۵درصدی سود خالص به بیش از ۸۵هزار و ۵۰۰میلیاردتومان سود خالص رسیده و نسبت P/Eگذشتهنگر این صنعت نیز حدود ۵.۴ واحد است. حدود ۲۰ بانک در بازار سرمایه داریم که اکثریت آنها وضعیت عملیاتی مساعدی دارند. اگر بانکهای سودآور را درنظر بگیریم خواهیم دید که در تابستان امسال بانکها مجموع سود خالص خود را به بیش از ۲۸هزار میلیاردتومان رساندند و سود ۶ماهه اول امسال آنها به حدود ۵۴هزار میلیاردتومان رسیده و نسبت P/Eگذشتهنگر این صنعت نیز به ۳.۸واحد کاهش پیدا کردهاست.
هرچند بانکهایی که از نظر عملیاتی وضعیت مساعدی ندارند و تعداد آنها نیز انگشتشمار است، به روند زیاندهی خود ادامه دادند. صنعت بیمه عملکردی مشابه سالقبل داشتهاست؛ در ۶ماهه اول امسال حدود ۷۸۰۰میلیاردتومان سود ساختند که حدود ۲۰درصد رشد نسبت به ۶ماهه سالقبل را توانستند بهثبت برسانند. داروییها در ۶ماهه اول امسال مورد اقبال بسیاری از سرمایهگذاران و سهامداران قرارگرفتند. این صنعت که سالها به دلیل قیمتگذاری دستوری امکان پیشبرد پروژههای توسعهای را نداشت اما در دوره اخیر کمی از زیر فشار قیمتگذاری دستوری خارجشد، این موضوع منتج به رشد ۵۰درصدی سود خالص ۶ماهه اول امسال صنعت داروسازی در مقایسه با نیمه اول سالقبل بوده و میتوان امیدوار بود که اکثر شرکتهایی که در حوزه درمان و دارو طرحهای توسعهای دارند بتوانند آنها را پیش ببرند.
یکی دیگر از صنایعی که در سالاخیر از زیر تیغ قیمتگذاری دستوری جهیده و محصولاتش را در بورسکالا عرضه میکند، صنعت سیمان است که با عرضه در بورسکالا تقریبا محصول بهصورت مستقیم بهدست مصرفکننده میرسد و این باعثشده بخش زیادی از رانتی که در فروشهای قبلی اتفاق میافتاد و رانتخواران و واسطهها را منتفع میکرد، رفع شود. این صنعت توانسته در ۶ماهه اول امسال با رشد سودآوری بیش از ۷۷درصدی همراه باشد و بیش از ۸۲۰۰میلیارد تومان سود خالص را شناسایی کند. در تابستان نیز سیمانیها بهرغم قطعی برق ناشی از گرما با رشد ۵۲درصدی سود خالص نسبت به تابستان سالقبل مواجه بودند. بررسی عملکرد ۶ ماهه نخست امسال سایر صنایع نیز به ما نشان میدهد که در مقایسه با مدت مشابه سالقبل رشد درآمدی و به نسبت رشد سود ثبت کردند.
هرچند به دلیل اعمال قیمتگذاری دستوری در اکثر صنایع میزان رشد درآمد و رشد سودآوری برخی از صنایع در مقایسه با تورم پایینتر بوده و اثرات این موضوع را در ارزش بازار شرکتها مشاهده کردیم که اکثرا با اصلاح قیمتی مواجه بودند. در حالحاضر اگر بخواهیم از وضعیت کلی بازار و وضعیت گزارشهای نتیجهای بگیریم، بهنظر میرسد با توجه به کاهش نسبت P/Eگذشتهنگر کل بازار به زیر ۷ واحد که ۱.۵ واحد نسبت به میانگین ۱۰ساله پایینتر است و همچنین نزدیکشدن به محدودهای که بازار سرمایه چندینبار از آن برگشت داشته و رشد ثبت کرده، وضعیت کلان بازار در نقطه ارزندهای قرار دارد، منتها بحث ریسکهایی که از بیرون بازار بر شرکتها تحمیل میشود از یکسو و افزایش نرخ بهره در اقتصاد از سوی دیگر باعثشده فعلا سرمایهگذاران اقبالی به بازار سرمایه نشان ندهند.