شوک قیمتی در بازار کالایی

شاخص برنت روز جمعه ۱۶ماه مه ‌در کانال ۶۴دلار به ازای هر بشکه معامله شد که در آستانه افزایش هفتگی قرار داشت و این موضوع تحت‌تاثیر خوش‌بینی نسبت به روابط تجاری آمریکا و چین رقم خورده و نگرانی‌ها نسبت به مازاد عرضه جهانی را تحت‌الشعاع قرار داده است. طی هفته اخیر، دو کشور با آتش‌بس ۹۰روزه در مناقشه تجاری خود موافقت کردند و متعهد شدند که تعرفه‌‌‌ها را به میزان قابل‌توجهی کاهش دهند و این موضوع نوعی پیشرفت به حساب می‌‌‌آید که نگرانی مصرف‌کنندگان بزرگ نفت در جهان را کاهش داد. با این حال، این رشد بعد از انتشار گزارش‌‌‌هایی مبنی بر اینکه ایران ممکن است به توافقی با ایالات‌متحده برای کاهش تحریم‌‌‌ها دست یابد، محدود شد. دونالد ترامپ همچنین از پیشرفت در مذاکرات بلندمدت صلح با ایران خبر داد که انتظارات برای افزایش عرضه نفت ایران را تقویت می‌کند. علاوه بر این فشارها، داده‌‌‌های دولت ایالات‌متحده نشان می‌دهد که ذخایر نفت خام افزایش شگفت‌انگیزی دارد. همچنین آژانس بین‌المللی انرژی پیش‌بینی عرضه جهانی خود را ۳۸۰‌هزار بشکه در روز افزایش داد و به افزایش تولید عربستان‌سعودی و سایر اعضای اوپک‌پلاس اشاره دارد که کاهش تولید را کاهش می‌دهند.

با توجه به اینکه شاخص GSCI بیشتر تحت‌تاثیر وضعیت جهانی نفت است، بنابراین این شاخص از روز ۱۰سپتامبر سال‌جاری روند افزایشی را در پیش گرفت، به طوری که در روز ۷اکتبر به بالاترین رقم چهارماه گذشته رسید و پس از آن روند کاهشی را در پیش گرفته است.  GSCI  به‌عنوان معیاری برای سرمایه‌گذاری در بازارهای کالا و مقیاسی برای عملکرد کالا در طول زمان عمل می‌کند. این شاخص از ابتدای سال ۲۰۲۵ تاکنون حدود ۱۹واحد معادل ۳.۴‌درصد کاهش یافته و به عبارت بهتر روند نزولی را در پیش گرفته است. این شاخص در ۱۵ژانویه سال‌جاری به بالاترین میزان خود از ابتدای سال ۲۰۲۵ رسید و شاخص ۵۸۴.۰۳ واحد به ثبت رسید و بعد از آن روند این شاخص تا ۲ آوریل در یک مسیر مشخص افت و خیز داشت و به یک‌باره ورق برگشت و روند شاخص سقوط کرد و ۵۰۶.۸۰ واحد به ثبت رسید. این واحد در روز ۱۶ ماه مه ‌تحت‌تاثیر روند کاهشی شاخص برنت وارد کانال ۵۲۶.۹۰ واحدی شد.

شاخص‌‌‌های کالایی در کانال کاهشی

شاخص CRB به عنوان یکی دیگر از شاخص‌‌‌های کالایی نشانگر تغییرات بازارهای کالاهای جهانی است که در ماه فوریه به بالاترین میزان خود از ابتدای سال ۲۰۲۵ رسیده بود. به عبارت بهتر بالاترین میزان شاخص CRB در ۱۹ فوریه ۳۸۳.۶۲واحد به ثبت رسید و پس از آن روند نزولی تدریجی را در پیش گرفت و از دوم ماه آوریل سال‌جاری مسیر این شاخص با شیب بیشتری نزولی شد و از آن پس شاخص در مسیر نوسان قرار گرفت، به طوری که در روز ۱۶مه ‌شاخص CRB به ۳۶۱.۶۹واحد رسید و به نوعی این شاخص طی یک‌هفته اخیر مسیر کاهشی را در پیش گرفت و با توجه به نزولی شدن شاخص برنت این شاخص نیز در روز جمعه در کانال کاهشی قرار گرفت. در تعیین شاخص CRB ‌ مبحث انرژی ۳۹ درصد سهم دارد و ۴۱‌درصد محصولات کشاورزی برای تعیین این شاخص سهیم هستند که در واقع بیشترین تاثیر را به خود اختصاص داده است. ۷‌درصد فلزات گرانبها و ۱۳‌درصد فلزات صنعتی در تعیین شاخص CRB موثر هستند.

بورس فلزات لندن (LME) بازار معاملات قراردادهای آتی و اختیار معامله فلزات اساسی است که یکی از قدیمی‌‌‌ترین بورس‌‌‌های کالایی در دنیا به حساب می‌‌‌آید که فلزات غیرآهنی همچون آلومینیوم، مس، سرب، نیکل، قلع و روی و فلزاتی مانند کبالت و مولیبدن و همچنین شمش فولاد در آن معامله می‌‌‌شوند. بررسی این بازار نیز نشان می‌دهد که قیمت جهانی فلزات اساسی از ابتدای ماه ژانویه ۲۰۲۵ روند صعودی را به صورت پیوسته و تدریجی در پیش گرفت و این مسیر تا ۲۴ماه آوریل ادامه داشت که تحت‌تاثیر وضعیت جنگ تجاری بین دو کشور آمریکا و چین کاهشی شد و در روز ۱۶مه ‌به سطح ۴۱۱۴.۵واحد رسید. بررسی‌‌‌ها نشان می‌دهد که شاخص LME از ابتدای سال‌جاری میلادی حدود ۲۰۸.۹۰واحد معادل ۳۵‌درصد افزایش یافته است.

طلا در بازار جهانی در روز جمعه ۱۶مه ‌به حدود ۳۲۰۰دلار به ازای هر اونس سقوط کرد و در مسیر کاهش هفتگی بیش از ۳درصدی قرار گرفت؛ چراکه کاهش تنش‌‌‌های تجاری جهانی جذابیت آن را به‌عنوان یک پناهگاه امن تضعیف کرد. ایالات‌متحده و چین به‌تازگی توافق کردند که به طور موقت تعرفه‌‌‌ها را به مدت ۹۰روز کاهش دهند تا نگرانی‌ها در مورد پیامدهای طولانی‌مدت درگیری تجاری آنها کاهش یابد. به نظر می‌رسد خطرات ژئوپلیتیک نیز کاهش می‌‌‌یابد و آتش‌بس هند و پاکستان برقرار باشد. با این حال، پیشرفت در مذاکرات بین روسیه و اوکراین نشانه‌‌‌هایی از توقف را نشان می‌دهد. در همین حال، معمولا با حمایت از فلز بدون بازده، داده‌‌‌های تورم خوش‌‌‌خیم از ایالات‌متحده، انتظارات مبنی بر اینکه فدرال‌رزرو حداقل دوبار در سال‌جاری نرخ‌های بهره را کاهش خواهد داد را تقویت کرد. با این حال، جروم پاول، رئیس فدرال‌رزرو هشدار داد که تورم می‌‌‌تواند در آینده به دلیل شوک‌‌‌های مکرر عرضه، نوسانات بیشتری پیدا کند و به طور بالقوه تلاش‌‌‌های بانک‌های مرکزی برای حفظ ثبات قیمت‌ها را پیچیده‌‌‌تر کند.

آینده مس در گرو تصمیم‌‌‌ چینی‌‌‌ها

همچنین معاملات آتی مس در آخرین هفته معاملاتی به حدود ۴.۶ دلار در هر پوند کاهش یافت و یک هفته پرنوسان را در بحبوحه کاهش خوش‌بینی نسبت به آتش‌‌‌بس تجاری آمریکا و چین به پایان رساند. در حالی که توافق اولیه برای کاهش تعرفه‌‌‌ها به مدت ۹۰روز حمایت‌‌‌هایی را به همراه داشت، تحلیلگران هشدار دادند که فقدان توافق بلندمدت همچنان چشم‌‌‌انداز اقتصاد جهانی را مختل می‌کند. مقامات ایالات‌متحده همچنین تلاش‌‌‌ها برای کاهش وابستگی به واردات چین را دوچندان کرده‌‌‌ و نگرانی‌ها را در مورد اختلالات طولانی‌‌‌مدت زنجیره تامین افزایش داده‌‌‌اند. گروه بین‌المللی مطالعات مس، پیش‌بینی مازاد جهانی خود را برای سال ۲۰۲۵ دوبرابر کرد و به نزدیک به ۳۰۰‌هزار تن افزایش داد که دلیل آن ترکیبی از افزایش تولید و کاهش تقاضا بود. عدم‌قطعیت در سیاست تجارت جهانی باعث بازنگری نزولی در رشد مصرف مس در مقایسه با پیش‌بینی‌‌‌های سپتامبر ۲۰۲۴ شده است.

قیمت سنگ‌آهن در چین به ۷۳۴.۵یوآن در هر تن افزایش یافت که بالاترین رقم در ۶هفته گذشته به حساب می‌‌‌آید که ناشی از بهبود روحیه سرمایه‌گذاران پس از نشانه‌‌‌هایی از کاهش تنش‌‌‌ها بین ایالات‌متحده و چین بود. دو کشور پیشرفت در مذاکرات تجاری را اعلام کردند و بیانیه‌‌‌های هر دو دولت حاکی از تمایل به حرکت رو به جلو و کاهش ترس از اختلال بیشتر اقتصادی بود. این امر باعث افزایش اعتماد در بازارهای فلزات، از جمله سنگ‌آهن که یک ماده خام کلیدی برای تولید فولاد است، شد. با این حال، پایه‌‌‌های اساسی تقاضا همچنان ضعیف است: مصرف فولاد چین تحت فشار بخش دارایی‌‌‌ها و تغییرات بلندمدت در اقتصاد آن است. کاهش تولید برنامه‌‌‌ریزی‌شده در صنعت فولاد، به منظور کاهش انتشار گازهای گلخانه‌‌‌ای، می‌‌‌تواند تقاضا برای سنگ‌آهن را نیز محدود کند. با این حال، انتظارات از محرک‌‌‌های دولتی و نشانه‌های اولیه ثبات در املاک و مستغلات، حمایت‌‌‌هایی را فراهم کرده است.