آیا اروپا تیر آخر را شلیک میکند؟
سعیده سادات فهری : آخرین اقدام مهم بروکسل علیه تهران، قرار دادن نام ۳۷فرد و نهاد ایرانی در لیست تحریمی اتحادیه اروپا بود که روز دوشنبه چهارم بهمنماه، در نشست شورای روابط خارجی اروپا اعلام شد. کشورهای اروپایی با وجود تبلیغاتی که پیش از این نشست انجام داده بودند، سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای بهاصطلاح تروریستی قرار ندادند. هرچند همچنان این گزینه که اتحادیه اروپا نیز مانند آمریکا دست به چنین اقدامی بزند، مطرح است.
این در حالی است که اگر اروپا این گزینه را عملیاتی کند، هم با واکنش تند ایران روبهرو میشود و هم کورسوی امیدی که برای احیای برجام باقی مانده است احتمالا از بین خواهد رفت. شاید به همین دلیل جوزپ بورل، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا که نقش تسهیلگر را در مذاکرات احیای برجام برعهده دارد، تلاش میکند کشورهای اروپایی را از چنین تصمیمی برحذر دارد. بورل در همان روز نشست از موانع حقوقی بر سر راه اتخاذ این تصمیم سخن گفت. مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا توضیح داد که «نمیتوانیم بگوییم شما را تروریست میدانیم، چون از شما خوشمان نمیآید.» بورل اخیرا نیز تاکید کرد که تروریستی اعلامکردن سپاه پاسداران توسط اتحادیه اروپا، اوضاع را دشوارتر میکند. مقامات ایران نیز هشدار دادهاند که در برابر چنین اقدامی دستبسته نخواهند بود. در این شرایط چشمانداز روابط تهران و بروکسل به چه سمتی میرود؟ آیا میتوان امید داشت که مناسبات فیمابین از رفتن به سمت تنش فزاینده بازبماند و اگر چنین است چه عواملی مدیریت تصاعد بحران را تسهیل میکند؟ کارشناسان معتقدند یکی از موانعی که نمیگذارد اروپا به سمت تنش بیشتر با ایران گام بردارد، نیاز آنها به برجام و آثار امنیتی آن است. همچنین اگر اروپا چشمش را به روی همهچیز ببندد و تیر آخر را شلیک کند، چه سناریوهایی در انتظار روابط ایران و اتحادیه اروپا خواهد بود؟ روابط همچون زمان دادگاه میکونوس به فراخوانده شدن سفرا کشیده میشود؟
در این شماره از «باشگاه اقتصاددانان» در گفتوگو با استادان دانشگاه و کارشناسان این موضوع مورد بررسی قرار گرفته است.