خروج بورس از مدار اولویت
همایون دارابی /کارشناس بازارسرمایه
مفاد نامه مجید عشقی، رئیس سازمان بورس به محمد مخبر، معاون اول رئیسجمهور، خلاصه دلایل کارشناسی افت بازار به شمار میرود. این موارد، بهخصوص در مورد سهموضوع قیمتگذاری دستوری، نرخ بهره، نرخ ارز و همچنین عدمتحقق موضوع واگذاری شرکتهای خودروسازی و تصمیمگیریهای یکجانبه در مورد صادرات، مهمترین دغدغههای سهامداران امروز بورس را تشکیل میدهند. هرچند متاسفانه بهکرات این موضوعات در گذشته نیز بیان شده؛ اما موارد در حد حرف باقی مانده است و آخرین تلاش در پایان سال ۱۴۰۰ برای حل این موارد که به صدور فرمان ۱۰مادهای دولت منجر شد نیز نتوانست مشکلات را حل کند و همچنان این مسائل باقی مانده است.
در حال حاضر، در مقطع اعلام گزارشهای ۶ماهه شرکتها وضعیت تخریبی قیمتگذاری دستوری در شمار قابل ملاحظهای از شرکتهای بورسی به چشم میخورد. صنعت خودرو، لاستیکسازی و شویندهها و داروسازیها نمونههای بارز تخریبگری موضوع قیمتگذاری دستوری هستند. نرخ بهره نیز با وجود آنکه در فرمان ۱۰مادهای سال گذشته مقرر شده بود در کانال ۲۰درصد باقی بماند، نهتنها در این کانال باقی نماد، بلکه تا ۴واحد بیشتر از سطح مقرر جلو رفته که این امر تاثیر مهمی بر ایجاد کمبود نقدینگی و مشکلات ناشی از آن در بازار داشته است. مساله پنهانشده در خطوط نامه اخیر نیز بحث اعتماد به دولت است. این اعتماد که در دولت قبل، بهخصوص با عرضه صندوقهای پالایش و دارا با خدشه همراه شد، اینک با عدماجرای فرمان ۱۰بندی دولت و پس از آن، عدمتحقق بحث واگذاری سهام شرکتهای خودرویی و تداوم بلاتکلیفی و ابهام در شرکتهای پالایشگاهی و عدمتحقق حمایتهای وعده دادهشده از بازار با چالش بیشتری مواجه شده است. همه موارد ذکرشده، بیانکننده آن هستند که متاسفانه بازارسرمایه همچنان از مدار اولویت دولت خارج است و تمرکزی برای حل مشکلات به چشم نمیخورد و این روزها جامعه ایران با التهاباتی همراه است. بدون تردید، آنچه در دوسال اخیر بر بازار سرمایه و میلیونها سهامدار آن گذشته، در بروز این شرایط نامناسب نقش داشته است. میلیونها سهامدار متضرر و بهویژه نسل جوان میتوانستند امروز با برخورداری از بازار سرمایه مناسب با امیدواری شرایط بهتری را تجربه کنند.