تنش در شرق آسیا
رودا كوان/ ان بيسي نيوز
هفته گذشته، اتفاق بسیار مهم در صحنه جهان که اثراتی ماندگار بر روابط چین، تایوان و آمریکا خواهد داشت. سفر رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به تایوان با وجود هشدارهای مکرر و شدید پکن بود. چهارشنبه هفته گذشته، نانسی پلوسی به تایوان سفر کرد و با آنکه این سفر کمتر از یک روز طول کشید؛ اما به باور تحلیلگران تغییراتی در رفتار پکن در قبال تایوان و در روابط چین و آمریکا به وجود خواهد آورد. چین چندین هفته نسبت به تبعات سفر پلوسی به تایوان هشدار داده بود و بسیاری از ناظران درباره شروع درگیری نظامی بین چین و آمریکا نگران بودند.
چند دقیقه پس از ورود پلوسی به تایوان، چین با عصبانیت سفر وی را محکوم و اعلام کرد که مانور نظامی در آبهای اطراف تایوان برگزار خواهد شد. پکن همچنین نسبت به تبعات سفر پلوسی هشدار داد. یکی از کارشناسان میگوید: «واکنش چین به این سفر نگرانکننده بود؛ اما غیرمنتظره نبود. آنچه پکن انجام داد، در چارچوب اقدامات قبلی بود که این کشور انجام داده بود و با آنچه انتظار میرفت در تضاد قرار نداشت.» در گذشته برخی قانونگذاران آمریکایی یا مقامات دولتی آمریکا به تایوان سفر کرده بودند؛ اما پلوسی ارشدترین عضو مجلس نمایندگان آمریکاست که در ۲۵سال اخیر به این جزیره سفر کرده است. سال ۱۹۹۷ نیوت گینگریچ، رئیس وقت مجلس نمایندگان آمریکا به تایوان سفر کرده بود. یکی از علل مخالفت پکن با سفر پلوسی به تایوان این است که این سفر راه را برای سفر دیگر مقامات ارشد کشورهای جهان برای سفر به تایوان هموار میکند و این در حالی است که پکن ترجیح میدهد تایوان منزوی شود.
اگرچه سفر پلوسی اقدامی نمادین بود؛ اما پیامی مهم به همپیمانهای آمریکا در منطقه، نظیر استرالیا و ژاپن ارسال کرد و آن پیام این بود که ایالاتمتحده از اقدامات سیاسی، نظامی و اقتصادی چین وحشت ندارد. چهارشنبه گذشته بیانیهای از سوی گروه هفت اقتصاد صنعتی بزرگ منتشر شد که در آن نسبت به اقدامات چین در واکنش به سفر پلوسی هشدار داده شده بود. برخی تحلیلگران معتقدند، دولت چین حداقل تا چند ماه آینده، یعنی زمان برگزاری کنگره خلق اقدامی علیه تایوان انجام نخواهد داد؛ زیرا تا آن زمان لازم است ثبات و آرامش حفظ شود. دولت چین همچنین با مسائلی در داخل نظیر کاهش نرخ رشد اقتصادی و تداوم شیوع کرونا مواجه است؛ در نتیجه مایل نیست در این وضعیت، تنشها شدت پیدا کند؛ اما اگر ریسکهای کنونی کاهش یابد، ممکن است سال آینده اقداماتی از سوی دولت چین علیه تایوان انجام شود. با آنکه جنجالهای زیادی برپا شد؛ اما واقعیت کاملا روشن است: دولت چین حالا قصد ندارد تنشها شدت پیدا کند.