صدرنشینی مجدد بورس در ماه چهارم

شاخص کل بورس تهران در چهارمین روز کاری پس از توافق همچنان نزولی بود و با افت ۴۰۶ واحدی (۶۰/ ۰ درصدی) به زیر ۶۸ هزار واحد سقوط کرد. به این ترتیب از زمان خبر اعلام توافق جامع هسته‌ای شاخص کل حدود ۶/ ۲ درصد کاهش یافته؛ به‌طوری که دیروز به رقم ۶۷ هزار و ۶۴۴ واحدی رسید. در این روز حجم معاملات ۸/ ۳۹۶ میلیون سهم (۱۸/ ۱۵ درصد کاهش نسبت به روز سه‌شنبه) و ارزش معاملات ۴/ ۷۶۵ میلیارد ریال (۰۹/ ۱۰ درصد کاهش نسبت به روز سه‌شنبه) بود که کاهش این متغیرها را می‌توان تحت تاثیر مجامع و توقف نمادهایی با ارزش بازار بالا دانست.

نمادهای حکشتی، نماد بازگشایی شده خودرو و نمادهای فارس و تاپیکو به ترتیب تاثیرگذارترین نمادها بر شاخص کل بودند. در بین این نمادها تنها نماد فارس با ۷۶/ ۰ درصد رشد قیمت سبز پوش شد و باقی این نمادها با کاهش قیمت باعث ریزش شاخص کل شدند. در نمادهای مهم تاثیرگذار بر شاخص کل حقوقی‌ها بیشتر خریدار و حقیقی‌ها فروشنده بودند.

گرچه بسیاری معتقد بودند بورس تحت تاثیر فضای روانی پس از توافق شاهد رشد شاخص و تشکیل شدن صف‌های خرید خواهد بود، اما در عمل پس از توافق شاهد کاهش شاخص و عملکرد محتاطانه معامله‌گران بودیم. با این‌حال بعضی کارشناسان معتقدند روند نزولی فعلی نشان می‌دهد بازار در مسیر عادی خود قرار دارد و وضع فعلی بورس را عادی توصیف می‌کنند. این گروه معتقدند رشد بورس در فضای هیجانی پیش از توافق هسته‌ای براساس انتظارات و بدون پشتوانه واقعی بود و اکنون بازار به روند عادی خود باز‌می‌گردد. بنابراین بهبود وضعیت و تاثیر واقعی رفع تحریم‌ها بر بازار سرمایه در دوره‌های میان‌مدت و بلند مدت رخ خواهد داد.

با این اوصاف بررسی عملکرد بورس در ماه گذشته نیز از رشد شاخص کل حکایت می‌کند. آمارها نشان می‌دهند شاخص کل در تیرماه توانست ۶ کانال را بشکند؛ گرچه در روزهای پایانی ماه دو کانال عقب‌نشینی داشت. بازارهای ارز، طلا و پول اما بدون رشد یا همراه با رشد بسیار اندکی به کار خود پایان دادند.

ثبات نسبی ارز و سکه در دولت یازدهم

بررسی تغییرات نرخ ارز و سکه در دولت یازدهم حاکی از ثبات نسبی این نرخ‌ها است. دولت سعی کرده نرخ دلار را حدود ۳۰۰۰ تومان ثابت نگه دارد و مسوولان این نرخ را منطقی دانسته‌اند. همچنین بانک مرکزی مجموعه دستورالعمل‌هایی را برای ساماندهی رفتار معامله‌گران ارز اجرا کرد که در مجموع سفته‌بازی و نوسانات شدید در این بازار را محدود کرده است. وزیر اقتصاد نیز چندی پیش از مضر بودن افت قیمت دلار برای تولید داخلی سخن گفت. همچنین افزایش عرضه با توجه به افزایش منابع ارزی دولت از دیگر عوامل موثر بر ثبات نرخ ارز بود. بنابراین انتظارات فعالان بازار و سیاست‌های بانک مرکزی در مجموع توانسته این ثبات نرخ را ایجاد کند.

این در حالی است که برخی کارشناسان تلاش دولت برای ثابت نگه داشتن نرخ ارز را خطرناک عنوان می‌کنند و معتقدند ممکن است این سیاست به جهش ارزی منجر شود. به باور این دسته نرخ ارز باید بر اساس عرضه و تقاضا تعیین شود.

بازار سکه نیز در دولت یازدهم ثباتی نسبی را تجربه کرده است؛ در حالی که قیمت سکه از سال ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۲ حدود ۹۸۳ درصد افزایش یافت و قیمت سکه از ۱۱۶ هزار و ۹۸۸ تومان به یک میلیون و ۲۶۶ هزار و ۸۷۲ تومان افزایش پیدا کرد؛ اما در دولت یازدهم با کاهش قیمت (۱/ ۳۹ درصد) زیر یک میلیون تومان معامله شد. در حالی که بازار سکه در سال‌های گذشته بازدهی بسیار بالایی داشته است، اما در حال حاضر این بازار برای معامله‌گران چندان جذاب نیست. متعادل شدن نرخ سود بانکی با تورم، کاهش قیمت اونس طلای جهانی و کنترل بازار ارز را می‌توان از دلایل این امر دانست. بنابراین در حال حاضر در این بازارها خرید نه برای سفته بازی که عموما برای رفع نیاز واقعی افراد انجام می‌شود.

نرخ ارز در تیرماه با افزایشی بسیار ناچیز مواجه بود. افزایشی حدود ۰۰۲/ ۰ درصدی که باعث اختلاف قیمت ۵ تومانی در روزهای اول و آخر ماه شد. دلار در ۷ تیرماه به ۳۳۴۰ تومان رسید که بالاترین نرخ دلار در تیرماه محسوب می‌شود. کمترین نرخ دلار نیز با ۳۲۱۵ تومان به سه شنبه ۲۳ تیر ماه باز‌می‌گردد که با اعلام خبر توافق هسته‌ای همراه بود. قیمت سکه در این ماه حدودا ۵ درصد کاهش یافت. سکه بالاترین قیمت خود را تحت تاثیر قیمت دلار در هفتم تیرماه تجربه کرد و به ۹۱۷ هزار تومان رسید. پایین‌ترین قیمت سکه نیز به روز ۲۹ تیرماه باز‌می‌گردد که با قیمت ۸۶۵ هزار تومان معامله شد. سکه در این ماه تحت تاثیر قیمت دلار و افت قیمت اونس کاهش یافت. در این میان پربازده‌ترین بازار تیرماه بازار بورس بود. در حالی که بازار پول در این ماه ۶۶/ ۱ درصد بازدهی داشت. شاخص کل بورس توانست با افزایش ۳۸۳۴ واحدی خود را از کانال ۶۳۰۰۰ واحدی به کانال ۶۷۰۰۰ واحدی برساند. شاخص کل که در روز ۳۱ خرداد رقم ۶۳۸۱۰ را تجربه کرده بود، تحت تاثیر مذاکرات و انتظار توافق جامع هسته‌ای در ۲۳ تیرماه به اوج خود در عدد ۶۹۴۳۳ واحدی رسید. به این ترتیب شاخص بورس با ۶ درصد رشد در این ماه صدرنشین بود.