سرنوشت پرابهام بازار سنگ‌آهن چین

گروه بورس کالا - سحر نمایشی: رشد کند مصرف سنگ آهن چین در سال گذشته سبب شده بود که سود شرکت‌های بزرگ تولیدکننده این ماده خام با کاهش زیادی رو به رو شود. همچنین افت قیمت سنگ‌آهن در اواخر سال 2012 و اخباری که در حوزه فعالیت‌های کارخانه ای در چین منتشر شد، تاثیر منفی بر قیمت سهام شرکت‌ها گذاشت به طوری که گلدمن ساکس اعلام کرد به دلیل کند شدن رشد تولید فولاد در چین، سال گذشته متوسط قیمت سنگ آهن 139 دلار بود در حالی که پیشتر این رقم 144 دلار در هر تن پیش‌بینی شده بود.

اما این در حالی است که بنا به اعلام بانک سرمایه‌گذاری مورگان استنلی، در سال جاری میلادی عرضه سنگ آهن ۱/۹ درصد و تقاضا برای آن ۳/۸ درصد رشد خواهد کرد. مازاد عرضه نسبت به تقاضا از اوایل سال ۲۰۱۴ آغاز می‌شود و از آن پس تا سال ۲۰۱۸ میزان مازاد افزایش خواهد یافت. البته در نظرسنجی‌ که توسط این سازمان انجام شد کارشناسان پیش‌بینی کرده‌اند در پایان سال جاری میلادی قیمت هر تن سنگ آهن با ۳۴ درصد کاهش به ۹۰ دلار خواهد رسید.
همچنین طی دهه اخیر تولید فولاد و مصرف سنگ آهن چین رشدی دو رقمی داشت اما مدتی است رشدی چشمگیر در این دو حوزه مشاهده نمی‌شود. کمیسیون ملی توسعه و اصلاحات چین پیش‌بینی کرده امسال تولید فولاد در این کشور تنها ۴ درصد رشد کرده و به ۷۴۶ میلیون تن خواهد رسید. مصرف سنگ‌آهن نیز ۸/۴ درصد افزایش می‌یابد که معادل ۵۰ میلیون تن رشد است. اگر چه امسال وضعیت اقتصاد جهان بهتر از سال ۲۰۱۲ است و تقاضا برای فولاد افزایش خواهد یافت، اما رشد تقاضا کند خواهد بود، چرا که در یک سال اخیر جهان شاهد تغییر و تحولات اقتصادی زیادی بود و بحران مالی ناشی از اجرای طرح ریاضت اقتصادی در حوزه یورو، مبادلات اقتصادی و تجاری میان کشورها را با نوسانات زیادی مواجه کرد.
بخش معدن و صنایع معدنی نیز در این مدت، همانند سایر بخش‌ها، شاهد وقایع و رویدادهای بسیاری بوده و متاثر از این بحران‌ها دستخوش تغییرات محسوس شده است. هر چند مازاد عرضه و رکود تقاضا موجب شد تا قیمت جهانی سنگ‌آهن در یکی از پایین ترین سطوح خود در سال‌های اخیر قرار گیرد، اما چه بازار چین و چه اروپا نمی‌توانند تقاضا را از عرضه بالاتر نگه دارند، چرا که بازارهای داخلی در ابهام است و صادرات کشورهای بزرگ تولیدکننده این محصول بالا است. عرضه بالا و نبود تقاضا و افزایش هزینه‌های دادوستد بر تولیدکنندگان سنگ آهن فشار آورده و سبب کاهش تولید این محصول شده است .
از طرفی نیز بر اساس بررسی‌های انجام شده توسط آگاهان اقتصادی طی ۹ سال گذشته قیمت سنگ آهن هفت برابر شده است و رشد قیمت‌ها سبب شده شرکت‌های تولیدکننده این ماده خام بر ظرفیت تولید خود بیفزایند.
در حال حاضر صادرات سنگ‌آهن با بالاترین سرعت از سال ۲۰۱۰ در حال افزایش است و این درحالی است که بنا به پیش‌بینی بانک سرمایه‌گذاری گلدمن ساکس، واردات سنگ آهن چین امسال ۴ درصد؛ یعنی کمترین میزان طی سه سال اخیر رشد می‌کند.
همچنین تولید فولاد چین امسال ۶/۲ درصد افزایش خواهد یافت. رشد اقتصاد چین سال پیش ۸/۷ درصد بود که پایین ترین میزان طی بیش از یک دهه گذشته است. امسال نیز رقم رشد بین ۱/۸ و ۴/۸ درصد خواهد بود. در سال جاری نیز از اوایل ماه فوریه که قیمت سنگ آهن به بالاترین میزان در ۱۶ ماه اخیر رسید، قیمت‌ها با ۱۵ درصد کاهش به ۶/۱۳۵ دلار رسیده‌اند.
بنا به پیش‌بینی بانک مورگان استنلی امسال صادرات سنگ آهن در جهان به ۱۷۵/۱ میلیارد تن و تقاضا برای آن به ۲۵۸/۱ میلیارد تن افزایش خواهد یافت. کسری ۸۰ میلیون تنی امسال، سال آینده به مازاد ۳/۳ میلیون تنی افزایش خواهد یافت و در سال ۲۰۱۸ این مازاد به ۲۹۱ میلیون تن افزایش خواهد یافت.
از طرفی نیزشرکت بائواستیل، بزرگ‌ترین شرکت بورسی فولادسازی در چین پیش‌بینی کرده است امسال تقاضا برای فولاد در این کشور تنها ۳ درصد رشد خواهد کرد. چین امسال حدود ۷۰۰ میلیون تن فولاد تولید می‌کند که نصف کل فولاد تولیدی در جهان است. همچنین آگاهان اقتصادی پیش‌بینی کرده‌اند که امسال متوسط قیمت هر تن سنگ آهن ۱۳۳ دلار خواهد بود و تا سال ۲۰۱۸ قیمت‌ها روند نزولی طی خواهند کرد.
برای سال جاری میلادی دولت چین مانند سال قبل نرخ هدف برای رشد اقتصاد را ۵/۷ درصد تعیین کرده است. رهبران چین اخیرا بارها بر تداوم حمایت از رشد اقتصاد تاکید کرده‌اند و با توجه به اینکه نرخ تورم رشد نکرده از این جهت مانعی بر سر اجرای سیاست‌های انبساطی وجود ندارد، اما دولت چین درباره تشکیل حباب قیمتی در بخش ساخت و ساز نیز نگران است و برای محدود کردن فعالیت‌ها در این بخش تدابیری اندیشیده است که به کاهش رشد مصرف فولاد منجر خواهد شد.
در ماه‌های اخیر قیمت سنگ آهن نسبت به سال گذشته رشد کرده است، زیرا همزمان با رشد مصرف، کارخانه‌های فولادسازی چین تلاش کرده‌اند بر ذخیره سنگ‌آهن خود بیفزایند. پیش‌بینی می‌شود مصرف فولاد از چند هفته دیگر وارد مرحله رشد شود و ضروری است ذخیره کافی از این ماده خام در کارخانه‌ها وجود داشته باشد. در کارخانه‌های کوچک و متوسط فولادسازی چین ذخیره سنگ آهن به شدت کاهش یافته است.
به این ترتیب می‌توان انتظار داشت قیمت‌ها برای مدتی حول ارقام کنونی باقی بماند، اما به باور تحلیلگران موسسه تحقیقاتی مک کواری، در سه ماهه دوم سال جاری میلادی بر حجم تولید سنگ آهن افزوده خواهد شد و این به معنای مازاد عرضه نسبت به تقاضا در نیمه دوم سال جاری است در این حالت قیمت‌ها ممکن است به ۱۲۰ دلار در هر تن یا کمتر کاهش یابد.