نفت سبک ایران بشکهای ۱۰۹ دلار معامله شد
غلامعلی رحیمی *<br>بهای نفت خام در بازار آمریکا (بورس نیویورک) طی هفته گذشته (۲۰ الی ۲۴ اوت) از یک روند افزایشی همراه با نوسان برخوردار بوده و ابتدا از ۹۷/۹۵ دلار در هر بشکه تا بیش از ۲۶/۹۷ دلار در هر بشکه در تاریخ ۲۲ اوت افزایش یافت، ولی مجددا تا سطح ۱۵/۹۶ دلار در هر بشکه کاهش یافت.
غلامعلی رحیمی *
بهای نفت خام در بازار آمریکا (بورس نیویورک) طی هفته گذشته (۲۰ الی ۲۴ اوت) از یک روند افزایشی همراه با نوسان برخوردار بوده و ابتدا از ۹۷/۹۵ دلار در هر بشکه تا بیش از ۲۶/۹۷ دلار در هر بشکه در تاریخ ۲۲ اوت افزایش یافت، ولی مجددا تا سطح ۱۵/۹۶ دلار در هر بشکه کاهش یافت.
طی هفته گذشته، عمدهترین عوامل تقویتکننده قیمت نفتخام در بازارهای جهانی عبارتند از:
• افزایش امیدواریها به اتخاذ سیاستهای انبساطی بانکهای مرکزی آمریکا، چین و اروپا جهت تقویت رشد اقتصادی
• احتمال اختلال در تولید نفت خام آمریکا بر اثر وقوع توفان فصلی
• افزایش بیش از ۲ درصدی تقاضای نفت خام چین در ماه ژوئیه در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته
• افزایش ۵/۲ درصدی واردات نفت خام ژاپن در ماه ژوئیه نسبت به ژوئیه ۲۰۱۱
• کاهش ارزش دلار در مقابل یورو طی هفته منتهی به ۲۴ اوت
• کاهش سطح ذخیره سازیهای نفت خام آمریکا معادل ۵/۵ میلیون بشکه در هفته منتهی به ۱۷ اوت
• افزایش نگرانیها در بازار نفت با اجرایی شدن تحریم عرضه نفت ایران توسط غرب از ابتدای ژوئیه
• نگرانیهای مربوط به اختلال در عرضه نفت خام در منطقه خاورمیانه در پی تشدید تنشها در سوریه، عربستان سعودی و بحرین
• پیشبینی کاهش ۴۰ هزار بشکهای صادرات روزانه نفتخام اعضای سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) به استثنای آنگولا و اکوادور از مسیر دریا، در چهار هفته منتهی به ۸ سپتامبر نسبت به چهار هفته پیش از آن، بر اساس اعلام موسسه اویل موومنتس
• ناآرامیهای سیاسی در منطقه خاورمیانه و نگرانی معاملهگران از بروز اختلال در مبادی استراتژیک حمل و نقل نفت خام.
بر اساس آمار دبیرخانه سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک)، قیمت سبد نفتی اوپک طی دوره ۲۰ الی ۲۳ اوت، از یک روند افزایشی برخوردار بوده و از ۴۹/۱۱۱ دلار در هر بشکه تا ۵۶/۱۱۳ دلار افزایش یافت. میانگین هفتگی بهای سبد نفتی اوپک در هفته منتهی به ۲۳ اوت، با یک دلار و ۵۶ سنت افزایش نسبت به هفته پیش از آن به هر بشکه ۱۱۲ دلار و ۳۸ سنت رسیده است. میانگین هفتگی بهای سبد نفتی اوپک در هفته منتهی به ۱۷ اوت معادل ۱۱۰ دلار و ۸۲ سنت بود. همچنین میانگین ماهانه بهای سبد نفتی اوپک طی ماه اوت (تا ۲۳ اوت)، با ۹ دلار و ۴۶ سنت افزایش نسبت به میانگین ماه ژوئیه، به هر بشکه ۱۰۹ دلار و ۲ سنت رسیده است. میانگین بهای سبد نفتی اوپک در ماه ژوئیه معادل ۹۹ دلار و ۵۶ سنت در هر بشکه بود. از سوی دیگر، قیمت نفت خام برنت دریای شمال در بورس لندن (ICE) برای تحویل در ماه اکتبر، از یک روند کاهشی همراه با نوسان برخوردار بوده و ابتدا از ۷/۱۱۳ دلار در ۲۰ اوت تا ۰۱/۱۱۵ دلار در هر بشکه در تاریخ ۲۳ اوت افزایش یافت، ولی مجددا تا سطح ۵۹/۱۱۳ دلار در ۲۴ اوت کاهش یافت. همچنین در این روز، نفت خام برنت از حق مرغوبیت ۴۴/۱۷ دلار در هر بشکه نسبت به نفت خام WTI
برخوردار بود.
البته طی هفته گذشته، انتشار برخی اخبار و اطلاعات منفی موجب تضعیف قیمت نفت خام در بازارهای جهانی شده و از افزایش بیشتر قیمتها جلوگیری نمود. بر این اساس طی دوره مذکور، عمده ترین عوامل تضعیف کننده قیمت نفت خام در بازارهای جهانی عبارتند از:
• اظهارنظر بعضی مسوولان آمریکایی درباره آزادسازی ذخایر استراتژیک نفت خام این کشور
• افزایش تعداد متقاضیان کار در آمریکا طی هفته گذشته
• کاهش ارزش شاخصهای بورس در بازارهای جهانی
• پیشبینی افت رشد اقتصادی چین و ژاپن در نیمه دوم سال جاری
• تداوم بحران بدهیها در منطقه یورو و افزایش نگرانیهای اقتصادی در این منطقه
• نگرانیها و تردیدها درباره تصمیمگیری موثر اتحادیه اروپا برای حل بحران مالی یونان
• اعلام معاون وزیر امور دارایی سودان جنوبی مبنی بر احتمال از سرگیری تولید نفت خام این کشور در ماه دسامبر
• افزایش ۶/۱۰ درصدی و ۱۸ درصدی صادرات نفت خام ونزوئلا و نیجریه در ماه ژوئن، بر اساس آمارهای موسسه ابتکار دادههای نفتی (جودی).
قیمت نفت خام ایران در بازارهای مختلف
بر اساس آمارهای امور بینالملل شرکت ملی نفت ایران، میانگین وزنی قیمت تقریبی نفت خام سبک ایران به مقصدهای مختلف طی دوره یکم الی ۲۲ اوت در حدود ۷۸/۱۰۹ دلار در هر بشکه بوده است، در حالی که میانگین وزنی قیمت تقریبی نفت خام سنگین ایران طی دوره مذکور در حدود ۷۴/۱۰۷ دلار در هر بشکه برآورد شده است.
همچنین طی دوره مذکور، متوسط قیمت هر بشکه نفت خام سبک ایران به بازار آفریقای جنوبی ۱۰۹ دلار و ۷۰ سنت و هر بشکه نفت خام سنگین ایران به این بازار ۱۰۸ دلار و ۲۰ سنت گزارش شده است. طی دوره ۱ اوت الی ۲۲ اوت، هر بشکه نفت خام سبک ایران به طور متوسط در بازار آسیا ۱۰۹ دلار و ۷۷ سنت، شمال غربی اروپا ۱۱۰ دلار و ۵۹ سنت و در بازار مدیترانه ۱۰۷ دلار و ۲۵ سنت معامله شده است.
هر بشکه نفت خام سنگین ایران نیز بطور متوسط در بازار آسیا ۱۰۸ دلار و ۳۴ سنت، شمال غربی اروپا ۱۰۹ دلار و ۱۰ سنت و در بازار مدیترانه ۱۰۶ دلار به فروش رسیده است. طی دوره مذکور، پایین ترین قیمت مربوط به بازار مدیترانه و بالاترین قیمت نیز مربوط به بازار شمال غربی اروپا بوده است.
*کارشناس ارشد موسسه مطالعات بینالمللی انرژی