«حفاری شمال» متخصص حفاری در آبهای عمیق

بودن در حوزه حفاری یک موضوع مهم است، اما ماندن در حوزه حفاری بحثی کاملا متفاوت. به خصوص اگر به فکر توسعه و آینده بلندمدت در این صنعت‌باشی. صنعت حفاری به لحاظ دقت و هزینه‌‌ها، یکی از دقیق‌ترین و پرهزینه‌ترین بخش‌های صنعت نفت است که همواره باید با دانش روز همراه باشد. دانشی که باید هر لحظه و روز تحت کنترل باشد و به‌روز شود. شرکت حفاری شمال یکی از کاراترین شرکت‌های دولتی حاضر در بخش حفاری است که رمز ماندگاری این شرکت در حوزه حفاری را از «هدایت‌الله خادمی» مدیرعامل این شرکت جویا شدیم:

شرکت حفاری شمال یکی از شرکت‌های جوانی است که در مدت زمان کوتاه توانسته‌است در بخش حفاری صنعت نفت جایگاه مناسبی به‌دست آورده چگونه به این جایگاه رسیده‌‌اید؟

شرکت حفاری شمال، تنها شرکت در بخش حفاری است که قدم به بخش بین‌المللی گذاشته است و در خارج از کشور هم شروع به فعالیت کرده است. این فعالیت در مرزهای خارجی با یک کنسرسیوم خارجی انجام می‌شود و کارفرما نیز از کارکرد این شرکت تاکنون رضایت داشته و حدود ۲۴ حلقه چاه نیز تاکنون توسط این شرکت حفر شده است. البته یکی از مهم‌ترین دلایل این رضایت خدمات و امکانات منحصر به فرد شرکت حفاری شمال در حیطه حفاری است و با تمام کمبود امکانات فشارهای موجود بازار را از دست ندادیم. ما تنها شرکت حفاری در ایران هستیم که با عملیات در آب‌های عمیق، تقریبا در ایران و خاورمیانه موقعیت منحصر به‌فردی داریم.

اشاره به موقعیت و امکانات منحصر به فرد، در این شرکت کردید، می‌توانید چگونگی دستیابی به این امکانات منحصر به فرد را بیشتر تشریح کنید؟

این امکانات منحصر به فرد هم مربوط به فناوری‌های موجود در این شرکت است و هم مربوط به کارکنان این مجموعه که آموزش‌های مختلف دیده‌اند و سعی شده آخرین آموزش‌ها و اطلاعات در اختیار نیروهای این مجموعه قرار گیرد.

دیگر آنکه در امور شرکت از نیروهای باتجربه استفاده شده‌است. در این راستا هم سعی شده که حتی از نیروهایی که از حوزه صنعت نفت بازنشسته شده‌اند ولی دانش کافی برای ارائه دارند نیز بهره ببریم. چرا که راه‌اندازی دستگاه و سکوهای نیمه‌شناور خیلی پیچیده است و در حال حاضر راه‌اندازی و راهبری این مجموعه که توسط کارشناسان داخلی است یکی از نقاط قوت و افتخارات این شرکت به حساب می‌آید.

سکوی نیمه‌شناور امیرکبیر هم‌اینک در حال کار در بخش حفاری عمیق است و این مقوله دانش منحصر به فردی است که در تمام دنیا در اختیار تعداد محدودی از کشورها و معدودی از کارشناسان قرار دارد. سکوی امیرکبیر حتی در زمان تحویل و قبل از اینکه شروع به کار کند با مشکلاتی هر چند جزیی دست به گریبان بود که این مشکلات تنها توسط کارشناسان و دانش و فناوری داخلی رفع شد.

دلیل اصلی این موفقیت را در چه چیزی می‌دانید؟

دلیل اصلی موفقیت و رسانیدن کار تا به این مرحله این است که ما سعی کردیم با استفاده از دانش نوین مدیریت، به شیوه عملگرا عمل کنیم. زمانی که کاری از نیمه به این شرکت تحویل شد ما باید برای راه‌اندازی و پیشبرد کار به دنبال فرد یا گروهی می‌گشتیم که بتوانیم کار انجام دهیم بنابراین از افرادی که تجربه این کار را داشتند و نیروهای جوان و آکادمیک بهره بردیم. به این ترتیب دانش خاموش یا همان تجربه را با کارآمدی جوانان تلفیق کردیم تا بتوانیم کار را به نحو مطلوب پیش ببریم.

از بخش‌های دیگری که در آن موفقیت حاصل کرده‌اید بگویید؟

در بخش IT نیز کارهای بزرگی انجام دادیم تا چندی پیش ارتباط با کارکنان که بر سکوی کار می‌کردند وجود نداشت، اما در حال حاضر هم به شیوه تلفنی و هم کنفرانسی می‌توان با کارکنان عملیاتی ارتباط برقرار کرد. در حال حاضر با استفاده از اینترنت و دستگاه‌‌هایی که روی سکو نصب شده به محض ورود به سیستم این مجموعه با دادن یک کد خاص می‌توان کارکنان عملیاتی که روی سکو در حال کار هستند را به شیوه آنلاین (مستقیم) دید و ارتباط برقرار کرد.

این سیستم در مواقع بحران که نیاز به ارتباط دوجانبه است بسیاری از مشکلات را حل خواهد کرد؛ این سیستم‌ها همه در نمایشگاه در غرفه شرکت حفاری شمال به نمایش در می‌آید.

چرا تا این حد به بهره‌وری و عملی بودن امور اهمیت دادید؟ آیا دلیل آن فقط حضور در بازارهای جهانی بود؟

وارد شدن به بازارهای بین‌المللی تنها یکی از دلایل ما بود اما دلایل دیگری نیز وجود داشت. یکی اینکه این شرکت وارد بورس شده و اگر قرار باشد در بورس و در بازارهای جهانی ماندگار شویم باید در رقابت‌ها پیروز باشیم تا بتوانیم مزیت‌های رقابتی به دست بیاوریم. از طرف دیگر مجبور بودیم برای داشتن مزیت رقابتی درآمدها را بالا ببریم در عین حال هزینه‌ها را کاهش دهیم تا سهامداران امید به نگه‌داشتن سهام شرکت داشته باشند.

از طرف دیگر رضایت کارفرماهای داخلی و خارجی نیز یکی دیگر از عواملی بود که موجب شد ما بیشتر از هر چیزی به فکر سودآوری و افزایش بهره‌وری باشیم البته باید توجه داشت که بحث حفاری یک دانش بسیار پرهزینه و پرخطر است. خطرات جانی و مالی فراوانی همراه است که نیاز به دانش فراوان چه از لحاظ نیروی انسانی و چه از لحاظ فناوری و دانش عملی، بنابر این اگر قرار باشد در این حوزه ماندگار باشید باید به فکر نوآوری و خلاقیت و دانش روز باشید.

حفاری در آبهای عمیق تخصص ماست

یکی از تخصص های منحصر به فرد شرکت حفاری شمال ، حفاری در آبهای عمیق است و در حال حاضر تنها دستگاهی که در کشور این کار را انجام می دهد سکوی نیمه شناور امیرکبیراست . در عین حال این مجموعه با پشتکار فراوان و با دقت سعی کرده در این حیطه کار شناسان متخصص تربیت کند و در این راستا سعی در جذب نیروهای با تجربه و قدرتمند صنعت نفت را داشته است . اسفندیار جهانگیری معاون مدیر عامل در عملیات و عضو هیأت مدیره شرکت حفاری شمال است که در بخش عملیات حفاری یکی از مدیران با تجربه و با سابقه به حساب می آید و حال این تجربه را در اختیار شرکت حفاری شمال گذارده است اهمیت سکوی نیمه شناور امیرکبیر و برنامه‌های توسعه‌ای شرکت حفاری شمال نظرات خوبی دارد.

در مورد پیشینه شرکت حفاری شمال (در مورد حفاری) و چگونگی راه یابی این شرکت به عرصه بین المللی و آبهای بین المللی توضیح دهید.

شرکت حفاری شمال عملیات حفاری در سال ۸۳ با یک دکل جک آپ(Jak up)شروع کرد و نخستین قرار داد بین المللی خود را در همین سال با شرکت (دراگون اویل ) ترکمنستان شروع کرد که تا کنون هم ادامه داشته و در عرض پنج سال گذشته بیش از ۲۴ حلقه چاه برای این شرکت حفر کرده است.

البته حفاری شمال عملیات حفاری و برنامه ریزی برای توسعه ناوگان خشکی و دریایی را نیز از همین زمان شروع و تجهیز کرد.

و هم زمان خود را برای راهبری دستگاه نیمه شناور امیرکبیر آماده کرد،چرا که در زمان ساخت این دستگاه نیمه شناور، حفاری شمال اقدام به تجهیز نیروی انسانی، خرید ماشین آلات ، ساخت کارگاه های تعمیراتی و عملیاتی در نکاء آغاز کرد.

برنامه ریزی برای حفاری در بخش خشکی از چه زمانی شروع شد؟

برنامه ریزی برای کار در بخش خشکی نیز در همان ابتدای شروع کار انجام شد، به طوری‌که در دو سال گذشته حدود ۹ دستگاه حفاری در خشکی وارد کشور و چرخه عملیاتی شده است و این برنامه ریزی با توجه به قراردادهایی که با شرکت نفت مناطق مرکزی و فلات قاره ایران که برای بلند مدت بسته شده است انجام شده‌است؛ این عملیات با توجه به حجم عظیم آن از لحاظ خرید ، حمل ، برپایی ، ساخت و... بی نظیر وکم سابقه بوده و هیچ شرکتی چنین پروژه عظیمی را دراین حد نتوانسته انجام دهد.

گویا قرار است حفاری شمال در خلیج فارس هم به فعالیت بپردازد برای این موضوع چه اقدام هایی انجام شده است؟

حفاری شمال طبق اساسنامه حق فعالیت در خشکی و آبهای خلیج فارس رانیز دارد . به همین جهت در گام نخست ، این شرکت اقدام به ساخت دو دستگاه حفاری پایه کرده که قرار داد کار آن نیز منعقد شده است و امید است تا حداکثر یکسال آینده وارد چرخه عملیات حفاری در حوزه خلیج فارس شود و با تکمیل حفاری خلیج فارس ، شرکت حفاری شمال افتخار آن را دارد که درتمام نقاط خشکی و آبی ایران مشغول حفاری باشد.

سکوی نیمه شناور امیر کبیر و راه‌اندازی آن یکی از افتخارات ایران بود. چه کار مشخصی برای این پروژه انجام دادید؟

سکوی نیمه شناور امیر کبیر از جهات بسیاری اهمیت دارد. نخست آنکه این سکوی نیمه شناور نخستین دستگاه نیمه شناوری است که در حفاری عمیق فعالیت می کند و در نوع خود بی نظیر است. تجهیز این دستگاه و آمادگی برای راهبری از زمان تحویل این دستگاه از طرف پیمانکار ساخت به شرکت ملی نفت شروع و بستن قرار داد با این شرکت شروع شده حفاری شمال به تدریج در تحویل گیری این دستگاه نیز مشارکت داشته ومشکلاتی جزیی نیز که در زمان ساخت وجود داشت برطرف کرد و در اخر دکل و دستگاه نیمه شناورآماده بهره برداری شد.

تجربه حفاری در آبهای عمیق در ایران سابقه داشته است؟

عملیات حفاری در آبهای عمیق جزو عملیات های منحصر به فرد و نادری است که در دنیا توسط شرکت ویا کشور های خاصی انجام می شود و در ایران نیز این نخستین تجربه به‌شمار می‌رود.

ما هم در این راستا کارکنان و نیروی انسانی را آموزش دادیم واز آنجایی که سیستم های موجود از پیشرفته ترین سیستم هاست و پیچیدگی های خاص خود را دارد، برنامه داریم که کلیه آموزش ها برای همکاران در سطح داخل و خارج از کشور ادامه داشته باشد تا در چند سال آینده هیچ نیاز و وابستگی به کشور های خارجی نداشته باشیم.

چه رویکردی به حفاری در آب‌های عمیق دارید؟

عملیات حفاری در آبهای عمیق برای شرکت حفاری شمال اهمیت دارد چرا که اعمال حاکمیت ملی در آبهای عمیق خزر است و به همین دلیل ما علاقه بیشتری داریم که در این راستا فعالیت های خود را توسعه دهیم.

علاوه بر عملیات حفاری موجود که در حال حاضر از طرف کارفرما به ما محول شده قصد داریم که در آینده نزدیک بخش خدمات فنی مرتبط به این عملیات را خودمان تأمین کنیم تا در زمان های خاص اضطراری عملیات شرکت تحت تأثیر محدودیت ها و عملکرد شرکت های دیگر قرار نگیرد.

برای توسعه فعالیت های حفاری شمال چه برنامه هایی دارید؟

در بخش دستگاه های عملیات حفاری خشکی و دریایی پایه دار در خلیج فارس و ترکمنستان برنامه داریم که تا چند ماه آینده شرکت را مجهز به ارائه کلیه سرویس های خدمات فنی کنیم تا هم پاسخگوی نیاز کلیه کارفرمایان بوده و هم سود آوری مناسبی برای سهام داران این شرکت داشته باشیم.

شرکت حفاری شمال بخش های جداگانه ای برای راهبری در قسمت های شمال، جنوب وخشکی دارد و عملکرد آنها به موازات ومتناسب با نیاز عملیات متفاوت خواهد بود.اما از آنجا که حفاری در آبهای خزر به طور خاص و انحصاری در اختیار شرکت حفاری شمال است ودانش فنی و تجربه کافی برای حفاری در آبهای عمیق نیز در اختیار این شرکت است، لذا این موضوع اهمیت خاصی برای این شرکت دارد و ما بیشتر در جهت تقویت این توانمندی و تخصص پیش می رویم.