کودکان دارای پدر خارجی شناسنامه ندارند

کارشناس ثبت تولد یونیسف در ایران با اشاره به تصویب قانون «نحوه رسیدگی به تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی» در تاریخ دوم مهر ماه سال گذشته توسط مجلس گفت: یکی از مشکلات پیش رو در صدور شناسنامه برای این فرزندان، اجرا و ابلاغ نشدن آیین‌نامه‌های این مصوبه به ادارات ثبت احوال کشور است.

نگار بیات در گفت‌وگو با «ایسنا»، تصریح کرد: در صورت اجرای این قانون، چنانچه ازدواج زن ایرانی با فردی خارجی به صورت رسمی ثبت شده باشد، تا زمانی که فرزندان آنها به ۱۸ سالگی برسند، دارای کارت موقت شناسایی خواهند شد. به وسیله این کارت از تمامی خدمات اجتماعی کشور می‌توانند بهره ببرند. وی ادامه داد: همچنین براساس این مصوبه‌، فرزندان پس از ۱۸‌سالگی، در صورت اختیار می‌توانند درخواست شناسنامه و تابعیت ایرانی کنند، اما مشکلی که وجود دارد، این است که آیین‌نامه‌های این مصوبه به دلیل ناهماهنگی وزارتخانه‌های امورخارجه، کشور و سازمان ثبت احوال هنوز اجرایی نشده است.

وی اظهار کرد: در ظاهر این مصوبه توسط وزیر کشور ابلاغ شده، اما تاکنون حتی یک نفر هم با استفاده از این قانون موفق به دریافت شناسنامه نشده است. در عین حال زمان اجرای مصوبه، یک ساله است و گفته‌ها حاکی از آن است که این مصوبه در دی ماه سال ۸۵ ابلاغ شده است. از سوی دیگر تعیین مدت زمانی یک‌‌سال برای اجرای مصوبه نیز زمان مراجعه واجدان شرایط را محدود می‌کند. به گفته بیات، این مصوبه توسط وزارتخانه‌های کشور، امور خارجه و سازمان ثبت احوال کشور تدوین و به مجلس ارسال شده بود. وی یادآور شد: در‌حال‌حاضر با مراجعه افراد برای دریافت شناسنامه، فایل‌هایی برای آن‌ها ایجاد و پروسه تعیین هویت از طریق پلیس، شوراهای اسلامی شهر و روستا و استشهاد محلی که پروسه‌ای طولانی است،‌ در حال انجام است. به گفته کارشناس ثبت تولد یونیسف در ایران، افراد واجد شرایط‌،‌ خود باید برای تعیین هویت به مراکز ذی‌ربط که ادارات ثبت احوال است، مراجعه کنند. وی با اشاره به این که یونیسف بنا به وظایف قانونی خود نمی‌تواند وارد حوزه‌های اجرایی شود، اظهار کرد: یونیسف در کنار دولت و با حمایت از برنامه‌های آن به اهداف مورد نظر دست می‌یابد. بنابراین بودجه‌هایی که برای برنامه‌های ثبت تولد هزینه می‌کند در مقایسه با بودجه سازمان ثبت احوال ناچیز و اندک است، اما یونیسف بنا به وظایف قانونی خود سعی دارد اهمیت شناسنامه در جامعه را جا بیاندازد. وی در رابطه با دلایل اقدام دیرهنگام خانواده‌ها برای دریافت شناسنامه گفت: در مناطق دورافتاده و حاشیه‌ای، زمانی که کودک به سن مدرسه می‌رسد و وجود شناسنامه برای ثبت‌نام الزامی می‌شود، خانواده‌ها برای دریافت شناسنامه کودک خود مراجعه می‌کنند. البته در این میان وجود مشوق‌های دولتی چون توزیع کالابرگ به شرط ارائه شناسنامه، خود از عواملی شده که نقش شناسنامه را برای خانواده‌ها پررنگ کرده است. کارشناس ثبت تولد یونیسف در ایران ادامه داد: عده‌ای دیگر از کودکانی که شناسنامه ندارند، فرزندان زنان و مردان خارجی هستند.