فرمانداران به شورای نگهبان شوراها تبدیل شدهاند
شهردار تهران دیروز در دانشگاه تربیت مدرس حاضر شد تا سخنرانی خود را در مورد «حکومتهای علمی در ایران» که همان موضوع رساله دکترای خود بوده است، در جایگاه یک مقام مسوول ارائه کند.
شهردار تهران دیروز در دانشگاه تربیت مدرس حاضر شد تا سخنرانی خود را در مورد «حکومتهای علمی در ایران» که همان موضوع رساله دکترای خود بوده است، در جایگاه یک مقام مسوول ارائه کند. به گزارش ایسنا، محمدباقر قالیباف با تاکید بر این که نباید به صحبتهای وی فقط از منظر سیاسی توجه شود، اظهار کرد: در کشور مشکل منابع انسانی و اقتصادی نداریم، اما همچنان مشکل داریم و چالشهای اصلی کشور رفع نمیشود، روزی که نفت ۱۰ دلار بود، ما در کشورمان تورم و گرانی داشتهایم و حالا هم که نفت حدود ۱۰۰ دلار است، باز هم تورم و گرانی بیداد میکند و ما هنوز نفهمیدهایم که بالاخره این بالا رفتن قیمت نفت به نفع ما است یا به ضرر ما؟ اما از نظر من حلقه گمشده در این میان قیمت نفت نیست، بلکه نبود مدیریت است. شهردار تهران افزود: منظور از تمرکززدایی، تجمعزدایی یا تراکمزدایی نیست، ممکن است این دو مدل برای ترافیک تهران اثر داشته باشد، اما برای بدنه قدرت اصلی حکومت تاثیری ندارد. در عین حال متاسفانه در بیشتر موارد تمرکززدایی را با واگذاری اختیارات اشتباه میگیریم.
وی با تاکید بر این که باید در این باره شفافتر صحبت کنیم، افزود: در واگذاری کارها، تنها اختیارات را واگذار میکنیم، اما مسوولیت را واگذار نمیکنیم و تفاوت زیادی بین واگذاری اختیار و مسوولیت وجود دارد و همه ما میدانیم که این واگذاری بسیار غلط است. قالیباف تصریح کرد: متاسفانه در حوزه ساختار سیاسی، تمرکززدایی به معنای واگذاری اختیارات را داشتهایم و اشتباه کردهایم، چرا که به نوعی اختیار را میدهیم، اما قدرت و مسوولیت را منتقل و درونزایی نمیکنیم. وی با اشاره به رابطه مستقیم تمرکز و عدم تمرکز با توزیع فضای سیاسی، یادآور شد: برخورداری نواحی و مکانهای جغرافیایی از اقتدار حکومت مرکزی، یکی از نشانههای عدم تمرکز است.
وی با اشاره به شش اصل قانون اساسی که صراحتا به موضوع شوراها میپردازد، گفت: متاسفانه تاکیدات قانون اساسی در مورد بها دادن به شوراها در قانون اجرایی که مجلس شورای اسلامی تصویب کرده است، مورد استحاله قرار گرفته است. وی اضافه کرد: شوراها مصداق عینی حکومتهای محلی هستند، اما عملا دولتها با قرار دادن فرمانداران برای نظارت بر مصوبات شوراها، دست آنها را بستهاند و در واقع فرمانداران تبدیل به شورای نگهبان شوراها شدهاند. قالیباف با اشاره به تغییرات قانون شوراها در سالهای ۶۱، ۶۳، ۶۹ و ۷۵ و بازنگری مجدد این قانون در سالهای ۸۲ و ۸۳ گفت: متاسفانه هر بار در این بازنگریها، بخشی از اختیارات شوراها کاسته شده است.
شهردار تهران با اشاره به اصل دیگری درباره مشارکت مردم در نظام تصمیمگیری کشور خاطر نشان کرد: نباید برای یک پل در یک شهرستان کوچک، دولت مرکزی دستور صادر کند یا نظارت داشته باشد. چرا وقتی میتوان، امور را به حکومت محلی داد، باید پای دولت مرکزی را به میان آورد؟ هیچ وقت یک وزیر در تهران نمیتواند، این ادعا را داشته باشد که میتواند کوچکترین مساله در دورترین نقطه کشور را به بهترین شکل رفع کند.
وی تاکید کرد: استبداد، زمانی برمیگردد که مشارکت مردم در بخشهای مختلف به حداقل خود رسیده باشد. قالیباف عنوان کرد: ما چندین انتخابات در کشور داریم که هر چند سال یکبار مردم را در حوزه مسائل ملی به حضور همه جانبه میکشاند، اما واقعا در حوزه مسائل محلی، آنها تا چه اندازه مشارکت دارند؟ وی با اشاره به انتخابات آینده مجلس هشتم یادآور شد: این روال شده است که هر نمایندهای که به مردم شهر خود، قول برطرف کردن مشکلاتی نظیر آب و برق، آسفالت و مدرسه را میدهد، رای میآورد، اما آیا این کارها در حیطه وظایف یک نماینده مجلس تعریف شده است یا نماینده مجلس باید به مسائل ملی فکر کند؟ قالیباف بر این باور است که در مجموعه ساختار اداری و سیاسی کشور، برای واگذاری اختیارات هیچ باور و اعتقادی وجود ندارد. وی افزود: به عنوان مثال، من به عنوان شهردار تهران، جرات ندارم اختیاراتم را به شهرداریهای مناطق منتقل کنم و دولت مرکزی نیز دچار همین مشکل است. شهردار تهران در پاسخ به پرسش آنان گفت: دولت مرکزی به دلیل در اختیار داشتن درآمدی به نام نفت، هیچ گاه به مردم و مالیات آنها نیاز نداشته است و هیچ گاه سیستم مالیاتی در ایران قوت نگرفت. به همین دلیل دولت هیچ گاه برایش مهم نبود که آیا بخش خصوصی شروع به فعالیت کرده است یا نه. وی افزود: اگر نفت نبود، دولت مجبور به استفاده از مالیاتهای مردم میشد و در این وضعیت میتوانستیم شاهد ظهور حکومتهای محلی و اثرگذاری آنها نیز باشیم. وی همچنین در پاسخ به سوالی درباره به کارگیری پیشنهاد حکومتهای محلی در شهرداری تهران توسط خود وی اعلام کرد: متاسفانه شهرداری تهران، سازمانی فرسوده، متمرکز و هیاتی است و تا قبل از ورود من در شهرداری تهران، حوزه مالی و اداری آن به صورت نقدی فعالیت میکرد و اموال مختلف شهرداری تهران به جز پول قابلیت پیگیری نداشت و ما توانستیم این سیستم را تبدیل به سیستم تعهدی کنیم و بدین ترتیب گزارش درآمد و هزینه شهرداری برای اولین بار در طول سالیان گذشته در سال ۸۵ به مردم ارائه شد. وی با اشاره به حذف شورایاریها در اصلاحات اخیر شوراها توسط مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: مهمترین اصل مورد تاکید ما در شهرداری تهران، رویکرد محلهگرایی و منطقه محوری بوده است که میخواستیم با فعالیت شورایاریها به این اصل قوت ببخشیم، اما با حذف آن توسط مجلس شورای اسلامی این مساله صدمه دیده است.