نظرسنجی هفتگی از اقتصاددانان

دکتر محمدحسین رحمتی* چندی است که روزنامه دنیای اقتصاد، هر هفته پرونده ویژه‌ای را با مقالاتی از کارشناسان مختلف به چاپ می‌رساند. آموختن نظرات دیگر اندیشمندان از طیف‌های مختلف همواره برای من جذاب بوده است. مخصوصا وقتی در هفته آتی شاهد انتقادات کوتاهی از دیگر صاحب‌نظران هستیم.

گرچه این بازخورد هم مفید و هم آموزنده است، ولی به زعم من امکان بهبود این مسیر وجود دارد. پیشنهاد من این است که در سال ۹۲، می‌توان از ابتدا از صاحب‌نظران خواست تا در ۵ گزینه نظرشان را در مورد سوال مورد اشاره (یعنی سوال محوری مطرح در پس‌زمینه هر پرونده) بیان کنند؛ یعنی مثلا گزاره محور هر پرونده به تعدادی از صاحب‌نظران ارائه شود و از آنها خواسته شود که بگویند یا این گزاره کاملا موافق‌ند، یا تا حدی موافقند، در مورد آن نظری ندارند، با گزاره طرح‌شده مخالفند، یا اینکه با آن گزاره به شدت مخالفند.

این ایده‌ای است که دانشگاه شیکاگو-مدرسه بوث به طور منظم انجام می‌دهد. برای رسیدن به چنین هدفی، نیاز است اولا سوالات بیشتر ناظر به سیاست‌گذاری‌های اقتصادی باشد. ثانیا اقتصاددانانی از گستره جغرافیایی مختلفی انتخاب شوند. به علاوه باید هم اساتید مکاتب فکری مختلف، هم اساتید جوان و هم اساتید پرسابقه در نظرسنجی حضور داشته باشند. نیاز است اقتصاددانان با تخصص‌های مختلف در نظرسنجی حاضر باشند و همچنین میانگین نظرات بر اساس وزن تخصصی نیز بیان شود.

به عنوان مثال، از سوالاتی که در پرونده‌های اخیر روزنامه دنیای اقتصاد مطرح شده و می‌توان در موردشان از اقتصاددانان نظرسنجی کرد، می‌توان به این موارد اشاره نمود: آیا به نظر شما حذف سیستم «سربازی اجباری»، به افزایش رفاه در جامعه کمک می‌کند؟ آیا پذیرش یارانه نقدی به عنوان ضامن بانکی وام‌های خُرد، اثری چشمگیر در کاهش فقر در جامعه می‌گذارد؟ آیا ارائه وعده غذایی رایگان در مدارس مناطق فقیرنشین، می‌تواند تاثیر محسوسی در محرومیت‌زدایی پایدار به دنبال داشته باشد؟ و سوال‌های دیگری از این دست، که ایده اصلی طرح‌شده در پرونده‌های ویژه دنیای اقتصاد را، به نظرسنجی در میان استادان اقتصاد می‌گذارد.

امیدوارم در سال ۹۲، با اضافه شدن بخش نظرسنجی از استادان اقتصاد به پرونده‌های ویژه، شاهد تاثیرگذاری و موفقیت بیشتر این پرونده‌ها باشیم.

* محقق دوره پسادکتری در دانشگاه ایلینوی