تبعات یک شکست

اولمرت کناره‌گیری کرد

تبعات شکست در جنگ سی و سه روزه سبب شد سران اسرائیل به فکر تغییراتی اساسی در کابینه باشند. اما این تغییرات به نظر از جای دگری شروع می‌شد، ولی در نهایت این اولمرت بود که قربانی تخلفات مالی خود شد.

نخست‌وزیر اسرائیل سرانجام پس از ماه‌ها فشار داخلی در پی شکست در جنگ ۳۳ روزه از مقاومت لبنان و نیز فساد مالی مجبور به کناره‌گیری از قدرت شد و به حیات سیاسی آخرین بازمانده مسوول شکست جنگ ۳۳ روزه پایان داد. ایهود اولمرت نخست وزیر اسرائیل همانطور که از پیش اعلام کرده بود، در جلسه هفتگی کابینه دولت رسما از مقام خود کناره‌ گیری کرد. اولمرت در این جلسه با اشاره به استعفای خود گفت: «تصمیم آسانی نبود.» هاآرتص، یکی از روزنامه‌های مهم اسرائیل نوشت: «اولمرت ابراز امیدواری کرد که زیپی لیونی جانشینش موفق باشد.» اولمرت در گفت‌و‌گو با گاردین افزود: وی دست یاری خود را در سریع‌ترین زمان ممکن به سوی لیونی دراز خواهد کرد. نخست وزیر مستعفی اسرائیل چند ساعت پس از اعلام تصمیمش برای کناره‌گیری از نخست وزیری، نزد شیمون پرز رفت و استعفانامه خود را تسلیم کرد. ایهود اولمرت ۴/۱/۲۰۰۶ پس از آنکه آریل شارون نخست‌وزیر پیشین اسرائیل، در پی سکته مغزی به اغما رفت اختیارات نخست‌وزیر را بر عهده گرفت. اما در پی شکست جنگ لبنان بود که مخالفت‌ها با اولمرت بالا گرفت و از میزان محبوبیت وی کاسته شد. در حالی که وی همچنان بر ماندن در قدرت اصرار داشت، ولی سرانجام تحت فشارهای فزاینده داخلی مجبور شد به کناره‌گیری از قدرت تن دهد و برای همیشه با زندگی سیاسی خداحافظی کند.

ایهود اولمرت در ژوئیه گذشته به دنبال اینکه از سوی پلیس اسرائیل به اتهام فساد مالی بازجویی شد و درخواست برای کناره‌‌‌گیری وی زیاد شد اعلام کرد، برای دور بعد انتخابات ریاست حزب کادیما نامزد نمی‌شود و بلافاصله پس از اعلام نتایج انتخابات حزب استعفا می‌دهد. تهاجم اسرائیل به لبنان نیز در دوره ایهود اولمرت به وقوع پیوست و در واقع می‌توان گفت افزایش مخالفت‌ها برای کناره‌گیری اولمرت و ‌سقوط به سراشیبی در این جنگ رقم خورد. در پی این جنگ بود که کمیته «وینوگراد» با انتشار گزارشی اولمرت، عمیر پرتس وزیر دفاع و دان حالوتس رییس ستاد مشترک ارتش را مسوول اصلی شکست در جنگ لبنان دانست. گرچه مطبوعات و رسانه‌های غربی در صدد بودند که فساد مالی و گرفتن رشوه اولمرت را برجسته کرده و آن را دلیل اصلی کناره‌گیری وی اعلام کنند، ولی استعفایش از مدت‌ها پیش و پس از شکست اسرائیل در جنگ لبنان رقم خورد و در واقع این امر برآمده از پس لرزهایی بود که از شکست اسرائیل از مقاومت اسلامی لبنان در جنگ ۳۳روزه نشات گرفت. چیزی بعد نیز زیپی لیونی وزیر امور خارجه اسرائیل با پیروزی در انتخابات درون حزبی، جانشین اولمرت ‌شد.

ائتلاف حماس و جهاد اسلامی

در روزهای پایانی سال گذشته میلادی زمزمه ائتلاف نیروهای حماس و جهاد اسلامی شنیده شد. ائتلافی که به یمن گزارش تصویری سی.ان.ان و بی.بی.سی به صدر اخبار این منطقه تبدیل راه یافت. البته چند روز پس از این گمانه‌زنی بود که روزنامه کریستین ساینس، مونیتور ایران را متهم کرد که با ممانعت از این اتفاق، در پی استحکام منافع خود است. در بخشی از گزارش این روزنامه آمد: «این ائتلاف که بیشتر تاکتیکی است تا یک پیمان استراتژیک رسمی، سوریه و گروه‌هایی مانند حزب‌الله لبنان، سازمان‌های شیعه لبنان، سازمان‌های رادیکال فلسطینی مانند جهاد اسلامی و جبهه خلق برای آزادی فلسطین و همچنین چند متحد عراقی را دربر می‌گیرد.» اتفاقی که روی نداد و بیشتر شبیه یک بازی تبلیغاتی بود. پس از این بازی تبلیغاتی، اردوغان به صورت رسمی پیشنهاد تشکیل دولت وحدت ملی را مطرح کرد. اردوغان در دیدار با محمود عباس پیشنهاد داد به اتفاق جنبش مقاومت اسلامی حماس در فلسطین دولت وحدت تشکیل شود. رجب طیب اردوغان نخست‌وزیر ترکیه در دیدار با محمود عباس رییس سابق تشکیلات خودگردان فلسطین ضمن انتقاد از موضع وی در قبال حماس این پیشنهاد را مطرح کرد. محمود عباس که به‌رغم خاتمه دوران ریاستش بر تشکیلات خودگردان با حمایت آمریکا و اسرائیل کماکان خود را رییس این تشکیلات خودگردان می‌داند، برای تماس با رییس‌جمهور و نخست وزیر ترکیه به این کشور سفر کرده بود. عباس به دلیل جانبداری از اسرائیل در حمله به نوار غزه و متهم ساختن حماس با واکنش مردم فلسطین و منطقه روبه‌رو شد.

دیدار عباس در راستای تحقق یک پیشنهاد

نماینده ویژه رییس‌جمهور آمریکا در خاورمیانه با رییس تشکیلات خودگردان فلسطین در رام‌الله درباره جدیدترین تحولات منطقه و آنچه پیشبرد روند صلح خوانده می‌شد، دیدار و گفت‌وگو کرد. نبیل ابو ردینه سخنگوی ریاست تشکیلات خودگردان فلسطین در پایان دیدار محمود عباس و جورج میچل گفت: جورج میچل در دیدار با محمود عباس تاکید کرد، دولت جدید آمریکا به اجرای راه حل تشکیل دو دولت مستقل و نیز طرح صلح نقشه راه ملزم می‌داند.

عباس و میچل درباره جدیدترین اوضاع اراضی اشغالی فلسطین و تلاش‌های به کار گرفته شده درباره آشتی ملی و بازسازی نوار غزه گفت‌وگو کردند. عباس و میچل در دیدار دو ساعته خود در مقر ریاست تشکیلات خودگردان در شهر رام‌الله، درباره تلاش‌های آمریکا برای پیشبرد روند صلح در منطقه خاورمیانه گفت وگو کردند. جالب این که مفاد این گفت‌وگو در هیچ روزنامه یا خبرگزاری منتشر نشد، اما تحلیل‌های زیادی پیرامون آن ارائه شد که این خود شائبه‌های فراوانی در پی داشت.

محمود عباس، اما در دیدار با میچل اعلام کرد، تشکیلات خودگردان برای تعامل با کابینه آتی اسرائیل که خود را ملزم به راهکار تشکیل دو کشور مستقل و نیز منشورها و توافقنامه‌های امضا شده میان طرفین پایبند بداند، آمادگی کامل دارد. نمی‌توان بیش از این در مورد آینده حماس و جهاد اسلامی گمانه‌زنی کرد، اما پر واضح است که نزدیکی این دو گروه می‌تواند به ایجاد ثبات در فلسطین کمک کند هر چند این مساله بارها از سوی اسرائیل مطرح شده که حماس نیرویی تهاجمی است، اما مردم غزه بیش از هر چیز به کمک‌های این نیرو دل بسته‌اند. آیا در سال جدید اتفاق دیگری روی می‌دهد؟

منابع:

گاردین/ دیلی تلگراف