مخالفت روسیه با استقرار سپرموشکی در لهستان و چک

آمریکا در ژانویه سال ۲۰۰۷ به بهانه مقابله با موشک‌های پرتابی ایران و افزایش امنیت اروپا، به دو کشور لهستان و جمهوری چک که در حال حاضر از اعضای اتحادیه اروپا هستند، پیشنهاد داد تا یک سامانه دفاع موشکی شامل ۱۰ موشک رهگیر در لهستان و یک سیستم راداری را در خاک چک مستقر کند.

توافقنامه استقرار سپر موشکی آمریکا در خاک چک ۸ جولای از سوی «کاندولیزا رایس» وزیر امور خارجه آمریکا و «کارل شوارزنبرگ»، وزیر امور خارجه جمهوری چک امضا شد.براساس نظرسنجی‌های انجام شده ، ۷۰‌درصد از مردم جمهوری چک با استقرار سامانه موشکی در خاک کشورشان مخالفند.روسیه به عنوان مخالف اصلی استقرار چنین سامانه ای در اروپای شرقی، بر این باور است هدف آمریکا از استقرار سیستم دفاع موشکی مقابله با توان موشکی روسیه است و در واقع آمریکا می‌خواهد از کشورهای لهستان و چک به عنوان اهداف نظامی‌مشروع استفاده کند و این موضوع به منزله اقدامی‌تحریک آمیز به منظور تضعیف امنیت اروپا است و موازنه قوای هسته‌ای را در سطح بین‌المللی برهم می‌زند و در این جریان روسیه متضرر می‌شود. با استقرار موشک‌های رهگیر در لهستان و چک، آمریکا می‌تواند علاوه‌ بر نابود کردن موشک‌های پرتابی روسیه از مسیر قطب شمال به‌ سمت آمریکا، زرادخانه‌های موشکی روسیه را هم در صورت وقوع بحرانی پیش‌بینی‌نشده نابود کند. با این حال آمریکا ادعا می‌کند سپر موشکی اروپا‌ در شرایط فعلی آن اندازه پیشرفته نیست که قادر به ردیابی موشک‌های سریع روسیه باشد، اما با توجه به دستورالعمل اجرایی رییس‌جمهور آمریکا بر پیشرفته کردن مستمر دفاع موشکی، آمریکا می‌تواند در آینده با ارتقای سپر موشکی در اروپا، تهدید جدی تری برای روسیه باشد. این در حالی است که آمریکا برای ارتقای سطح دفاع سپر موشکی خود، تاکنون ۱۰۰بیلیون دلار سرمایه گذاری کرده است.روسیه معتقد است بهترین مکان برای استقرار سپر موشکی برای مقابله با تهدیدات موشکی ایران، جنوب اروپا یا اطراف ایران است و چنانچه آمریکا سپر موشکی خود را در این مناطق مستقر کند با این جریان مخالفتی ندارد. افزایش تعداد موشک‌های رهگیر و سطح توانایی رادار مستقر در چک باعث خواهد شد، توان روسیه بر ضربه زدن ناگهانی به آمریکا کاهش یابد. با آنکه مک دونو، مشاور باراک اوباما رییس جمهوری منتخب آمریکا به تازگی اعلام کرد که باراک اوباما هیچ تعهدی نسبت به طرح سپر موشکی لهستان نداده است، اما دولت لهستان در بیانیه‌ای خبر داده که اوباما در مکالمه تلفنی با «لخ کاژینسکی»، رییس جمهوری لهستان به وی اطمینان داده که به‌ رغم مخالفت روسیه، آمریکا همچنان طرح استقرار سپر موشکی خود را در خاک جمهوری چک و لهستان ادامه خواهد داد.دولت لهستان افزود که اوباما در این گفت‌وگوی تلفنی بر اهمیت روابط استراتژیک آمریکا با لهستان تاکید و برای ادامه همکاری‌های سیاسی و نظامی میان واشنگتن-ورشو ابراز امیدواری کرده است.

مشاور اوباما خاطر نشان کرد که اوباما و کاژینسکی مذاکرات سودمندی را برای ارتقای سطح مناسبات طرفین انجام داده‌اند. آمریکا و لهستان در ۱۴ اوت سال جاری توافقنامه استقرار تجهیزات سیستم سپر ضد موشکی را در خاک این کشور امضا کرده‌اند، اما پارلمان لهستان هنوز این توافقنامه را تصویب نکرده است. دولت چک نیز طرح استقرار رادار موشکی را در خاک خود تصویب کرده، اما این مصوبه باید به تصویب مجالس چک نیز برسد که برای این منظور دولت پراگ مجبور به متقاعد کردن احزاب مخالف است و این در حالی است که احزاب مخالف دولت چک به شدت با طرح استقرار رادار موشکی آمریکا در کشورشان مخالف هستند.

بحران مالی کنونی نیز ممکن است اجرای قرارداد استقرار سامانه موشکی آمریکا در خاک لهستان و جمهوری چک را به تاخیر اندازد. کارل شوازنبرگ، وزیر خارجه جمهوری چک درباره تاثیر بحران مالی آمریکا بر اجرای استقرار سامانه موشکی در لهستان و جمهوری چک گفته، پیش‌بینی می‌شود، روند اجرای این طرح بر اثر بحران مالی فعلی کند شود. ولادیمیر پوتین، نخست وزیر روسیه نیز هشدار داده است که استقرار سامانه موشکی آمریکا نزدیک مرزهای روسیه منجر به ایجاد رقابت تسلیحاتی خواهد شد. روسیه این ادعای آمریکا را که هدفش از استقرار موشک‌های رهگیر در لهستان مقابله با تهدید حملات موشکی احتمالی کشورهای به اصطلاح سرکش است رد می کند و این طرح آمریکا را تهدیدی مستقیم بر ضد امنیت ملی روسیه می داند. نیکولا سارکوزی، رییس جمهور فرانسه نیز جمعه (۲۴ آبان) با ارسال پیامی‌روشن به رییس جمهور آینده آمریکا گفت، طرح سپر موشکی آمریکا در اروپای شرقی، بد تعبیر شده است و این طرح به هیچ وجه امنیت قاره اروپا را افزایش نخواهد داد. سارکوزی همچنین به دیمتری مدودف، رییس جمهور روسیه نسبت به افزایش تنش ناشی از گسترش موشک‌های اطراف مرزهای اتحادیه اروپا در جهت واکنش به سامانه طرح دفاع موشکی آمریکا هشدار داد. سخنان سارکوزی در نشستی با مدودف، کوبنده‌ترین سخنان یکی از هم‌پیمانان آمریکا در مورد طرح دفاع موشکی این کشور تا این تاریخ بوده است که اساس و بنیان «استراتژی امنیت اروپا» جورج دبلیو بوش، رییس جمهور وقت آمریکا را کم‌ارزش جلوه داده است.